top of page

Mwandishi:

ULY CLINIC

Mhariri:

Dkt. Benjamin L, MD

Ijumaa, 12 Desemba 2025

Ceftazidime na Pombe

Ceftazidime na Pombe

Ceftazidime ni aina ya dawa ya antibiotiki kutoka kundi la cephalosporins (kizazi cha tatu) inayotumika kutibu maambukizi makubwa ya bakteria kama vile nimonia, maambukizi ya ngozi, tumbo, mifupa, uti wa mgongo (meninjaitis) na maambukizi kwa wagonjwa wenye kinga iliyodhoofika. Swali ambalo wagonjwa wengi huuliza ni:“Je, ni salama kunywa pombe nikiwa natumia Ceftazidime?”


Makala hii inachambua usalama, hatari, mwingiliano, na mwongozo sahihi kwa wagonjwa.


Ceftazidime ni nini?

  • Ni antibayotiki ya mishipa au kuchoma kwenye misuli (IV/IM) inayofanya kazi dhidi ya bakteria kwa kuharibu ukuta wa seli zao.

  • Hutolewa hospitalini au kliniki.

  • Inafaa kwa matatizo mazito ya bakteria yanayohitaji matibabu ya haraka.


Tofauti na antibiotiki kama metronidazole, Ceftazidime haihusiani moja kwa moja na madhara ya mchanganyiko na pombe, lakini bado haifai kuchanganya.


Je, Ceftazidime inachanganyika vipi na pombe?

Kimsingi, Ceftazidime haina mwitikio wa kidisulfiram, ambayo ni ile athari mbaya inayotokea unapokunywa pombe ukiwa kwenye dawa kama metronidazole, tinidazole au cefotetan. Hata hivyo, bado haipendekezwi kabisa kuchanganya na pombe kwa sababu:

  1. Pombe hupunguza kinga ya mwili, hivyo mwili hushindwa kupambana ipasavyo na maambukizi.

  2. Huongezea madhara ya dawa, kama kichefuchefu, kizunguzungu, uchovu, maumivu ya tumbo.

  3. Huathiri ini na figo, wakati antibayotiki zinahitaji ini na figo kufanya kazi ipasavyo.

  4. Huchelewesha kupona, kwani pombe hupunguza kasi ya mwili kupambana na bakteria.

  5. Inaweza kutokea madhara hatari kwa wagonjwa wenye magonjwa sugu (kisukari, ini, figo, mzio wa dawa).

Kwa sababu hizi, wataalam hupendekeza kuepuka pombe kabisa unapopokea Ceftazidime.


3. Hatari zinazoweza kutokea ukichanganya ceftazidime na Pombe


a) Kuongezeka kwa maudhi ya dawa
  • Kichefuchefu

  • Kizunguzungu

  • Kutapika

  • Maumivu ya tumbo

  • Maumivu ya kichwa

  • Kelele masikioni

Pombe huongeza maudhi haya mara dufu.


b) Athari kwenye ini na figo

Kwa wagonjwa wenye:

  • Ugonjwa wa ini (hepataitis, kusinyaa kwa ini)

  • Historia ya unywaji pombe uliopitiliza

  • Changamoto za figo


Mchanganyiko unaweza kusababisha:

  • Kuongezeka sumu ya dawa mwilini

  • Kushindwa kufanya uondoaji wa sumu

  • Hatari ya kushindwa kwa figo


c) Kushuka kwa kinga ya mwili

Pombe inashusha kinga kwa masaa zaidi ya masaa 24. Hii hufanya:

  • Maambukizi kuwa sugu

  • Mwili kuchelewa kupona

  • Kuongezeka kwa uwezekano wa kuwa resistant kwa antibiotiki


d) Hatari kwa mfumo wa neva

Ceftazidime katika dozi kubwa inaweza kusababisha:

  • Mkanganyiko

  • Kizunguzungu

  • Degedege dogo kwa wagonjwa wenye historia ya kifafa


Pombe huzidisha hatari hizi.


Je, naweza kunywa pombe baada ya kumaliza Ceftazidime?

Ndiyo, lakini subiri angalau masaa 48–72 baada ya dozi ya mwisho.Hii inaruhusu:

  • Mwili kusafisha mabaki ya dawa

  • Ini na figo kurudi katika hali ya kawaida

  • Mfumo wa kinga kuimarika tena

Kwa wagonjwa waliokuwa na maambukizi makali, ni vyema kusubiri hadi kupona kabisa.


Ni nani yuko kwenye hatari zaidi akichanganya Ceftazidime na pombe?

  • Wazee

  • Wajawazito na wanaonyonyesha

  • Wagonjwa wa ini au figo

  • Wagonjwa wa kisukari

  • Wagonjwa wa kifafa au mshtuko

  • Watu wanaotumia dawa nyingi kwa wakati mmoja

  • Wale wanaotumia pombe mara kwa mara au kwa wingi


Kwa makundi haya, pombe inapaswa kuepukwa kabisa wakati wa matibabu.


Dalili za hatari ukichanganya pombe na Ceftazidime

Muone daktari haraka ukiona:

  • Maumivu makali ya tumbo

  • Ngozi au macho kuwa ya njano

  • Mkojo kuwa rangi ya chai

  • Kizunguzungu kisichoisha

  • Kupumua kwa shida

  • Mapigo ya moyo kwenda kasi

  • Degedege

  • Kutapika kwa kiasi kikubwa

Hizi zinaweza kuwa ishara ya athari mbaya kwenye ini, figo au mfumo wa neva.


Ushauri kwa wagonjwa wanaotumia Ceftazidime

  • Kunywa maji kwa wingi.

  • Epuka pombe hadi umalize matibabu.

  • Usitumie dawa nyingine za maumivu (hasa pombe + paracetamol huathiri ini).

  • Maliza kozi yote ya antibayotiki.

  • Mweleze daktari kama unatumia pombe mara kwa mara.

  • Mweleze daktari kama una ugonjwa wa ini au figo.


Hitimisho

Ingawa Ceftazidime haina mwitikio wa kidisulfiram, bado haipendekezwi kuchanganya na pombe. Pombe hupunguza kinga ya mwili, huongeza madhara ya dawa, huathiri ini na figo, na huchelewesha kupona.Kwa usalama wa mgonjwa na mafanikio ya matibabu, epuka pombe wakati wote wa kutumia Ceftazidime na siku 2–3 baada ya kumaliza dawa.

Imeboreshwa,

12 Desemba 2025

Rejea za mada hii:

  1. Neu HC. Ceftazidime: A review of its antibacterial activity, pharmacokinetic properties and therapeutic use. Drugs. 1985;29(2):105–37.

  2. Brook I. Interactions between alcohol and antibiotics. Clin Infect Dis. 1993;17(suppl_2):S208–13.

  3. LiverTox: Clinical and Research Information on Drug-Induced Liver Injury. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases; 2021.

  4. Mandell GL, Bennett JE, Dolin R. Principles and Practice of Infectious Diseases. 8th ed. Elsevier; 2015.

  5. WHO. Antibiotic use and alcohol consumption guidelines. WHO Publications; 2020.

bottom of page