Kipimo cha glukosi hutumika kutambua kiwango cha sukari ya glucose kwenye damu. Mgonjwa mwenye dalili ya kupoteza fahamu, kukojoa mara kwa mara, kiu ya mara kwa mara na njaa ya mara kwa mara atafanyiwa kipimo hiki kutambua kama dalili hizo zinahusiana na sukari na pia kuchunguza ufanisi wa matibabu anayopata mgonjwa wa kisukari n.k

Vipimo cha glucose vipo vya aina mbili

Kipimo cha glukosi baada ya kula: Sampuli huchukuliwa muda wowote bila kujali mtu alikula nini muda uliopita. Majibu ya kipimo hiki yanapaswa kuwa chini ya milimole 11.1 kwa kila lita moja ya damu. Endapo yatazidi zaidi kiwango hiki itasemekeana kuwa una kiwango cha sukari kilichozidi kiwango cha kawaida

Kipimo cha glukosi kwenye mfungo: Sampuli huchukuliwa asubuhi kabla ya kula chochote au angalau masaa 8 kabla ya bila kula chochote. Majibu ya kawaida yanapaswa kuwa kati ya milimole 5.6 hadi 6.9 kwa kila lita moja ya damu. Kama majibu yatakuwa zaidi ya milimole 7.0 kwa kila lita moja ya damu, utasemekana kuwa na kiwango cha sukari kilicho zaidi ya kiwango cha kawaida

Kipimo hiki ni nini?

Glukosi ni aina ya sukari yenye kazi ya kuipa nishati mwili ili uweze kufanya kazi zake hata hii ya kusoma makala hii. Unaweza kupata glukosi kutoka kwenye matokeo ya mmeng’enyo wa wanga uliokula mfano ugali, wali, na vyakula vingine. Kiwango cha glukosi kwenye damu huathiriwa na magonjwa au tabia ya ulaji wa mtu.

Umuhimu wa kipimo cha glukosi

Kipimo cha glukosi ni kipimo muhimu sana katika uchunguzi wa afya kwa sababu husaidia madaktari kufahamu hali ya kiwango cha sukari kwenye damu ya mgonjwa. Kupitia kipimo hiki, daktari anaweza kugundua mapema matatizo yanayohusiana na sukari na kuchukua hatua za matibabu kwa wakati. Umuhimu wa kipimo cha glukosi ni pamoja na yafuatayo:

Kwa ujumla, kipimo cha glukosi ni muhimu sana katika kulinda afya ya mtu na kugundua mapema matatizo ya sukari kwenye damu, hivyo inashauriwa watu kufanya kipimo hiki mara kwa mara hasa wale walio katika hatari ya kupata kisukari.

Mgonjwa gani anapaswa kufanya kipimo hiki?

Malengo ya kufanya kipimo cha glukosi ni;

• Kipimo huagizwa kama daktari anataka kufahamu kiwango cha glukosi au mgonjwa yeye mwenyewe kutaka kufahamu kiwango chake cha sukari glukosi kwenye damu

• Kutambua maradhi ndani ya mwili kama kisukari n.k

• Kutambua sababu ya mgonjwa kupoteza fahamu, kuishiwa nguvu, kukojoa sana, kiu sana na njaa iliyopitiliza inatokana na nini

• Kupima madhara ya matibabu kwa mgonjwa aliyekuwa na upungufu wa sukari mwilini. Daktari ataagiza kipimo hiki kufahamu kama kiwango cha sukari yako kimerejea kawaida, kimepanda na kama kimeshuka.

Aina ya sampuli inayotakiwa

Sampuli inayochukuliwa ni sampuli ya damu kutoka kwenye kidole au mishipa mkubwa wa damu. Sampuli kutoka mshipa mkubwa wa damu inaweza kuhifadhiwa kwenye tube ya vakyumu kwa ajili ya kufanyiwa kipimo baadae.

Namna ya kukusanya sampuli

Sampuli ya damu huchukuliwa kwa kuchoma sindano ndogo kwenye kwenye kidole haswa cha pete au kidole cha tatu. Damu hiyo huwekwa kwenye ulimi wa kipimo uliochomekwa kwenye kifaa cha glucometer. Majibu ya kipimo hiki husomeka hapo hapo.

Sampuli inayokusanywa kutoka kwenye mshipa mkubwa wa damu ili kuhifadhiwa kwa kufanya kipimo baadaye huhifadhiwa kwenye chupa yenye citrate au chupa ya glucomedics ambayo ina NaF/KOx, citrate, na EDTA zinazofanya kazi kuzuia uvunjwaji wa sukari wakati damu imehifadhiwa. Kiasi cha damu kinachoweza kukusanywa kwa ajili ya kipimo hiki ni kati ya mililita 3 hadi 5

Kwa wanawake

Kwa wanawake. Hakuna utofauti wa kuchukua sampuli kati ya mwanamke na mwanamme. Sampuli inayochukuliwa ni ya aina moja.

Kwa wanaume

Kwa wanaume . Hakuna utofauti wa kuchukua sampuli kati ya mwanamme na mwanamke. Sampuli inayochukuliwa ni ya aina moja.

Ukusanyaji wa sampuli kwa njia zingine

Sampuli zingine zinazoweza kutumika kupima kiwango cha sukari ni;

• Damu ya kitovu cha mtoto

• Maji ya uti wa mgongo

• Mkojo

Utunzaji wa sampuli

Sampuli kutoka kwenye kidole haihitaji kutunzwa, bali hutumika hapo hapo. Sampuli inayokusanywa kutoka kwenye mshipa mkubwa wa damu ili kuhifadhiwa kwa kufanya kipimo baadaye huhifadhiwa kwenye chupa yenye citrate au chupa ya glucomedics ambayo ina NaF/KOx, citrate, na EDTA zinazofanya kazi kuzuia uvunjwaji wa sukari wakati damu imehifadhiwa.

Muda wa sampuli kuwa hai

Sampuli inayohifadhiwa kwenye tyubu maalumu yenye citrate tu au yenye NaF/KOx, citrate na EDTA zinazofanya kazi kuzuia utengenezaji wa sukari wakati damu imehifadhiwa hutakiwa tumika ndani ya masaa 4 ili kuzuia kupungua kwa kiwango cha sukari kutokana na kuvunjwa na vimeng'enya.

Muda wa kupata majibu ya kipimo chako

Majibu yanaweza kupatikana ndani ya dakika 5 hadi masaa 24 toka umechukuliwa sampuli, hii pia hutegemea aina ya maabara na wingi wa sampuli zinazopimwa.

Usomaji wa majbu

Kipimo cha glukosi kwenye damu hutumika kupima kiwango cha sukari kilichopo kwenye damu. Kipimo hiki ni muhimu katika utambuzi wa ugonjwa wa kisukari aina ya II, kufuatilia wagonjwa wa kisukari na kutambua hali ya sukari kuwa juu au chini ya kiwango cha kawaida.

Vipimo vya glukosi vinaweza kufanyika kwa njia mbalimbali kama:

• Kipimo cha glukosi kwenye mfungo

• Kipimo cha glukosi baada ya kula

• Kipimo cha glukosi wakati wowote

Matokeo ya vipimo hivi husaidia daktari kutathmini kama kiwango cha sukari kiko kawaida, juu au chini ya kiwango kinachotakiwa.

1. Kipimo cha Glukosi baada ya kula

Kipimo hiki hufanyika takribani saa 2 baada ya kula chakula. Husaidia kuona jinsi mwili unavyoweza kudhibiti kiwango cha sukari baada ya kupata chakula.

Jedwali: Tafsiri ya Majibu ya Glukosi Baada ya Kula

Ikiwa kiwango cha sukari kinaendelea kuwa juu katika vipimo vinavyorudiwa, daktari anaweza kufanya vipimo vingine kuthibitisha kisukari.

2. Kipimo cha Glukosi kwenye Mfungo

Kipimo hiki hufanyika baada ya kutokula kwa angalau saa 8 hadi 12. Hii ni mojawapo ya vipimo muhimu zaidi katika utambuzi wa kisukari.

Jedwali: Tafsiri ya Majibu ya Glukosi kwenye Mfungo

Kwa kawaida kipimo hurudiwa mara nyingine ili kuthibitisha matokeo kabla ya kufanya utambuzi rasmi wa kisukari.

Majibu Chanya

Majibu chanya ni pale kiwango cha sukari kinapokuwa nje ya kiwango cha kawaida, yaani:

• sukari kuwa juu sana (haipaglaisemia)

• au sukari kuwa chini sana (haipoglaisemia)

Hali hizi zinaweza kuashiria magonjwa au matatizo mbalimbali ya kiafya.

1. Sukari kuwa juu ya kiwango (Haipaglaisemia)

Sukari kuwa juu ya kiwango inaweza kuashiria kisukari au matatizo ya udhibiti wa sukari mwilini.

Viwango vinavyoweza kuashiria kisukari

2. Sukari kuwa chini ya Kiwango (Haipoglaisemia)

Kiwango cha sukari kinachochukuliwa kuwa chini ni:

Majibu Hasi

Majibu hasi ni pale kiwango cha sukari kwenye damu kiko ndani ya kiwango cha kawaida.

Jedwali: Viwango vya kawaida vya Sukari

Viwango vya kawaida vya sukari kwa wazee

Kadiri umri unavyoongezeka, viwango vya sukari vinaweza kuwa na tofauti kidogo.

Jedwali: Sukari ya kawaida kwa umri

Bei ya Kipimo cha Glukosi

Bei ya kipimo cha glukosi inaweza kutofautiana kulingana na hospitali, maabara, aina ya kipimo kinachofanywa na eneo la kituo cha afya. Kwa kawaida kipimo hiki si ghali sana na hupatikana katika hospitali nyingi, vituo vya afya na maabara binafsi.

Kwa wastani katika nchi nyingi za Afrika Mashariki, bei ya kipimo cha glukosi huwa kama ifuatavyo:

Mambo yanayoathiri bei ya kipimo

Bei ya kipimo cha glukosi inaweza kubadilika kulingana na mambo yafuatayo:

• Aina ya maabara au hospitali (serikali au binafsi)

• Teknolojia au mashine zinazotumika kupima

• Eneo la hospitali au mji

• Aina ya kipimo kinachofanywa

Kwa mfano, hospitali za serikali mara nyingi huwa na gharama nafuu zaidi kuliko maabara binafsi.

Ushauri wa msingi kwa mgonjwa

Unahitaji fanya maandalizi yeyote kabla ya kipimo?

Hapana huhitaji fanya maandalizi yoyote kabla ya kupima ,unatakiwa kula na kunywa kama kawaida isipokuwa endapo utafanyiwa vipimo vingine au umeambiwa usile chochote haswa kwa kipimo cha glukosi kwenye mfungo

Maswali yaliyoulizwa mara kwa mara na majibu yake kuhusu kipimo cha glukosi