top of page

Mwandishi:

Dkt. Sospeter M, MD

Mhariri:

Dkt. Lugonda B, MD

Imeboreshwa:

24 Januari 2026, 17:03:13

Dawa Benzylpenicillin

Dawa Benzylpenicillin

Benzylpenicillin, pia hujulikana kama Penicillin G, ni dawa ya kundi la antibayotiki aina ya penicillin inayotumika kutibu maambukizi mbalimbali ya bakteria, hasa yale yanayosababishwa na bakteria wanaoathirika kirahisi na penicillin. Dawa hii hutumika zaidi kwa njia ya kuchomwa na ina umuhimu mkubwa katika matibabu ya maambukizi makali na ya dharura.


Majina ya kibiashara

Majina ya kibiashara ya Benzylpenicillin ni pamoja na:

  • Penicillin G

  • Crystapen

  • Pfizerpen

  • Benzylpenicillin Injection


Benzylpenicillin ipo kundi gani la dawa?

Benzylpenicillin ipo katika makundi yafuatayo:

  • Antibiotiki

  • Antibayotiki jamii ya Beta-lactam

  • Penicillin (Penicillin asili)


Dawa zilizo kundi moja na Benzylpenicillin

Dawa zilizo kundi moja na Benzylpenicillin ni:

  • Phenoxymethylpenicillin (Penicillin V)

  • Procaine penicillin

  • Benzathine penicillin

  • Ampicillin

  • Amoxicillin


Fomu ya Benzylpenicillin

Benzylpenicillin hupatikana katika fomu ya unga wa kuchanganywa kwa ajili ya kuchoma (sindano)


Uzito (Nguvu za dawa)

Benzylpenicillin hupatikana katika viwango vifuatavyo:

  • 600,000 IU

  • 1,000,000 IU

  • 2,000,000 IU

  • 5,000,000 IU


Benzylpenicillin hutibu nini?

Benzylpenicillin hutumika kutibu:

  • Nimonia (Homa ya mapafu)

  • Kusambaa kwa sumu ya bakteria kwenye damu (septisemia)

  • Ugonjwa wa kaswende

  • Homa ya rheumatic

  • Maambukizi ya koo (kutokana na bakteria streptococcal)

  • Maambukizi ya ngozi na tishu laini

  • Homa ya uti wa mgongo (Meninjaitis) inayosababishwa na bakteria wanaoitikia penicillin

  • Pepopunda (kama sehemu ya matibabu shirikishi)


Namna Benzylpenicillin inavyofanya kazi

Benzylpenicillin hufanya kazi kwa kuzuia utengenezaji wa ukuta wa seli za bakteria. Hufungamana na protini maalumu (Penicillin Binding Proteins – PBPs) zilizopo kwenye bakteria na kusababisha ukuta wa seli kushindwa kujengwa ipasavyo. Matokeo yake, bakteria hupasuka na kufa, hivyo kuzuia kuendelea kwa maambukizi.


Ufyozwaji wa dawa

Kwa kuwa Benzylpenicillin haiwezi kufyonzwa vizuri kupitia mfumo wa chakula, hutolewa kwa njia ya kuchoma (misuli au mishipa ya damu). Baada ya kuchomwa, huanza kufanya kazi haraka ndani ya damu, hasa inapochomwa kwa njia ya mshipa.


Mwingiliano wa Benzylpenicillin na chakula

Hakuna mwingiliano unaojulikana kati ya Benzylpenicillin na chakula kwa kuwa haitumiki kwa njia ya kumeza.


Mwingiliano na pombe

Hakuna mwingiliano wa moja kwa moja kati ya Benzylpenicillin na pombe, lakini inashauriwa kuepuka pombe wakati wa matibabu ili kusaidia mwili kupambana na maambukizi na kupunguza hatari ya madhara yasiyotabirika.


Wagonjwa wasiopaswa kutumia Benzylpenicillin

Benzylpenicillin haifai kutumiwa na:

  • Wagonjwa wenye mzio wa penicillin

  • Wagonjwa wenye historia ya mzio mkali (mzio wa anafailaksia) kwa antibiotiki jamii ya beta-lactam

  • Wagonjwa waliowahi kupata mzio mkali baada ya kutumia cephalosporins (kwa tahadhari)


Utoaji taka wa Benzylpenicillin mwilini

Benzylpenicillin hutolewa nje ya mwili hasa kupitia:

  • Mkojo, kwa njia ya figo

  • Sehemu ndogo hutolewa kupitia nyongo

Dawa hutolewa kwa kiasi kikubwa bila kubadilishwa umbo lake la awali.


Matumizi ya Benzylpenicillin kwa mama mjamzito

Benzylpenicillin huchukuliwa kuwa salama kwa matumizi ya ujauzito na hutumika sana kutibu kaswende kwa wajawazito. Hata hivyo, matumizi yafanyike kwa ushauri wa mtaalamu wa afya.


Matumizi ya Benzylpenicillin kwa mama anayenyonyesha

Dawa hii hutolewa kwa kiasi kidogo kwenye maziwa ya mama lakini haijaonesha madhara makubwa kwa mtoto, hivyo inaweza kutumika kwa uangalizi wa daktari.


Dawa zenye mwingiliano na Benzylpenicillin


Dawa zenye mwingiliano mkali:
  • Probenecid

  • Methotrexate


Dawa zinazoweza kutumika chini ya uangalizi:
  • Warfarin

  • Heparin

  • Aminoglycosides (mf. Gentamicin – isitumiwe kwenye sindano moja)


Dawa zenye mwingiliano mdogo:
  • Paracetamol

  • Ibuprofen


Maudhi madogo ya Benzylpenicillin

  • Maumivu sehemu ya kuchoma

  • Kichefuchefu

  • Kuharisha

  • Homa

  • Upele wa ngozi

  • Maumivu ya kichwa


Maudhi makubwa (nadra lakini hatari)

  • Mzio mkali (mzio wa anafailaksia)

  • Kupumua kwa shida

  • Kushuka kwa shinikizo la damu

  • Mshtuko


Ufanye nini kama umesahau dozi yako?

Kwa kuwa Benzylpenicillin hutolewa hospitalini kwa ratiba maalumu, mjulishe mtaalamu wa afya mara moja endapo dozi imechelewa.Usijiongezee dozi bila maelekezo ya daktari.

ONYO: Usitumie dawa yoyote bila ushauri wa daktari. Dawa zinaweza kuleta madhara mwilini na pia matumizi ya baadhi ya dawa pasipo ushauri na vipimo husababisha  vimelea kuwa sugu dhidi ya dawa hiyo.
ULY clinic inakushauri kuwasiliana na daktari wako unapotaka kuchukua maamuzi yoyote yanayohusu afya yako.
Wasiliana na daktari/Mfamasia wa ULY clinic kwa ushauri na Tiba au kuandikiwa dawa kwa kupiga simu au Kubonyeza Pata tiba chini ya tovuti hii.

Imeandikwa:

24 Januari 2026, 16:59:26

Rejea za mada hii:-

Katzung BG, Vanderah TW. Basic and Clinical Pharmacology. 15th ed. New York: McGraw-Hill; 2021.

Goodman LS, Brunton LL, Hilal-Dandan R, Knollmann BC. Goodman & Gilman’s The Pharmacological Basis of Therapeutics. 14th ed. New York: McGraw-Hill; 2023.

World Health Organization. Model List of Essential Medicines. Geneva: WHO; 2023.
bottom of page