Dawa Guaifenesin

Guaifenesin ni dawa inayotumika kutibu kikohozi chenye makohozi, hasa pale ambapo makohozi ni mazito na magumu kutoka. Ni dawa ya kundi la dawa za kulainisha kikohozi, yaani dawa zinazosaidia kulainisha na kupunguza mnato wa makohozi ili yawe rahisi kutoka wakati wa kukohoa.

Hutumika sana katika maambukizi ya njia ya hewa ya juu na ya chini kama vile mafua, homa ya mapafu, bronkaitisi, na hali nyingine zinazosababisha uzalishaji wa makohozi mengi.

Majina ya kibiashara

Majina ya kibiashara ya Guaifenesin ni pamoja na;

• Robitussin

• Mucinex

• Benylin Expectorant

• Tussin

• Glyceryl guaiacolate

• Cheston

• Actifed Expectorant (ikiwa mchanganyiko)

Guaifenesin ipo kundi gani la dawa?

Guaifenesin ipo katika makundi yafuatayo;

• Dawa za kikohozi

• Expectorants (dawa za kutoa makohozi)

Dawa zilizo kundi moja na Guaifenesin

Dawa zenye kazi zinazofanana au karibu na Guaifenesin ni;

• Potassium citrate

• Ammonium chloride

• Sodium citrate

• Carbocisteine (kwa kusaidia makohozi, ingawa ni mucolytic)

Fomu za dawa Guaifenesin

Guaifenesin hupatikana katika fomu zifuatazo;

• Syrup (kioevu cha kunywa)

• Kidonge

• Kidonge cha kutolewa taratibu (extended-release tablets)

• Poda ya kuchanganywa na maji (katika baadhi ya maandalizi)

Uzito (nguvu ya dawa Guaifenesin)

Guaifenesin hupatikana katika viwango mbalimbali kulingana na fomu;

• 100 mg

• 200 mg

• 300 mg

• 400 mg

• 600 mg (ya kufanyakazi muda mrefu)

• 1200 mg (ya kufanya kazi muda mrefu)

Guaifenesin hutibu nini?

• Kikohozi chenye makohozi

• Bronkitisi ya muda mfupi au sugu

• Mafua yanayoambatana na makohozi

• Maambukizi ya njia ya hewa ya juu

• Maambukizi ya njia ya hewa ya chini

• Hali yoyote yenye makohozi mazito yasiyotoka kirahisi

Namna Guaifenesin inavyofanya kazi

Guaifenesin hufanya kazi kwa kuongeza kiasi cha majimaji kwenye makohozi na kupunguza mnato wake, jambo linalosaidia makohozi kuwa mepesi na rahisi kutoka wakati wa kukohoa.

Dawa hii huchochea tezi za njia ya hewa kuzalisha ute mwepesi zaidi, hivyo kuimarisha ufanisi wa kikohozi chenye makohozi badala ya kikohozi kikavu.

Ufyozwaji wa dawa

Guaifenesin hufyonzwa haraka kupitia mfumo wa chakula baada ya kumezwa.

• Huanza kufanya kazi ndani ya dakika 30

• Athari hudumu kwa masaa 4–6 (kwa fomu ya kawaida)

• Fomu ya kutolewa taratibu hufanya kazi kwa hadi masaa 12

Mwingiliano wa Guaifenesin na chakula

Guaifenesin inaweza kutumika pamoja au bila chakula. Hakuna mwingiliano mkubwa unaojulikana kati ya dawa hii na chakula.

Mwingiliano na pombe

Hakuna mwingiliano mkali uliothibitishwa kati ya Guaifenesin na pombe, lakini pombe inaweza kuongeza kizunguzungu au usingizi, hasa kama dawa ipo kwenye mchanganyiko na antihistamine.

Wagonjwa wasiopaswa kutumia Guaifenesin

• Wagonjwa wenye mzio wa Guaifenesin

• Watoto wadogo bila ushauri wa mtaalamu wa afya

• Wagonjwa wenye kikohozi cha muda mrefu kisichojulikana chanzo (k.m. kikohozi cha TB, saratani, au pumu isiyodhibitiwa)

Utoaji taka wa Guaifenesin mwilini

Guaifenesin hubadilishwa (umetaboli) kwenye ini na hutolewa mwilini hasa kupitia mkojo kama mazao ya umetaboli. Nusu-maisha ya dawa ni mafupi, takribani saa 1.

Matumizi ya Guaifenesin kwa mama mjamzito

Hakuna ushahidi wa moja kwa moja unaoonesha madhara kwa mama mjamzito au mtoto, lakini matumizi yake yanapaswa kufanyika chini ya ushauri wa mtaalamu wa afya, hasa katika miezi mitatu ya mwanzo ya ujauzito(kipindi cha kwanza cha ujauzito).

Matumizi ya Guaifenesin kwa mama anayenyonyesha

Haijulikani kwa uhakika kama Guaifenesin hupita kwenye maziwa ya mama kwa kiwango kikubwa. Tafiti zilizopo hazijaonesha madhara makubwa kwa mtoto, hivyo inaweza kutumika kwa tahadhari.

Dawa zenye mwingiliano na Guaifenesin

Mwingiliano unaohitaji uangalizi

• Antihistamines (chlorpheniramine, diphenhydramine)

• Dawa za kuzuia kikohozi kikohozi (dextromethorphan, codeine)

• Dawa za usingizi au pombe

Mwingiliano mdogo

• Paracetamol

• Antibiotics nyingi

• Bronchodilators (salbutamol)

Maudhi madogo ya Guaifenesin

• Kichefuchefu

• Kutapika

• Maumivu ya tumbo

• Kuharisha

• Kizunguzungu

• Maumivu ya kichwa

• Upele au muwasho (nadra)

Ufanye nini kama umesahau dozi yako?

Kama umesahau kutumia dozi yako, tumia mara tu unapokumbuka. Ikiwa muda wa dozi inayofuata umekaribia, ruka dozi uliyosahau na endelea na ratiba yako ya kawaida. Usitumie dozi mbili kwa wakati mmoja.