top of page

Mwandishi:

Dkt. Sospeter M, MD

Mhariri:

Dkt. Lugonda B, MD

Imeboreshwa:

26 Januari 2026, 06:29:44

Dawa Paromomycin

Dawa Paromomycin

Paromomycin ni dawa ya antibayotiki kutoka kundi la aminoglaikosidi inayotumika kutibu maambukizi ya vimelea (protozoa) na baadhi ya bakteria wanaopatikana ndani ya mfumo wa chakula. Hutumika zaidi kwa maambukizi ya tumbo, hasa pale ambapo vimelea vimesababisha kuharisha sugu au maambukizi ya utumbo.

Dawa hii hufanya kazi zaidi ndani ya utumbo na hufyonzwa kidogo sana kuingia kwenye damu, jambo linaloifanya kuwa muhimu katika matibabu ya maambukizi ya ndani ya tumbo.


Majina ya kibiashara

Majina ya kibiashara ya Paromomycin ni pamoja na;

  • Humatin

  • Paromomycin sulfate

  • Aminosidine (jina linalotumika zaidi katika matibabu ya leishmaniasis)


Paromomycin ipo kundi gani la dawa?

Paromomycin ipo katika makundi yafuatayo;

  • Antibayotiki

  • Aminoglycosides

  • Antiprotozoal agents (dawa za kuua vimelea)


Dawa zilizo kundi moja na Paromomycin

Dawa zenye kundi au asili inayofanana ni;

  • Neomycin

  • Gentamicin

  • Amikacin

  • Tobramycin

(hata hivyo, nyingi kati ya hizi hutumika kwa sindano au maambukizi ya damu, tofauti na Paromomycin inayolenga zaidi utumbo)


Fomu za dawa Paromomycin

Paromomycin hupatikana katika fomu zifuatazo;

  • Kapsuli / tembe za kumeza

  • Sirapu (hasa kwa watoto, si rahisi kupatikana)

  • Sindano (kwa matumizi maalum ya hospitali, mfano leishmaniasis)


Uzito (nguvu ya dawa Paromomycin)

Viwango vinavyopatikana zaidi ni;

  • 250 mg (kapsuli)

  • 500 mg (katika baadhi ya maandalizi maalum)


Paromomycin hutibu nini?

Paromomycin hutumika kutibu;

  • Amoebiasis ya utumbo (Entamoeba histolytica)

  • Giardiasis

  • Kriptosporidiasis (hasa kwa wagonjwa wenye kinga dhaifu)

  • Maambukizi ya vimelea wa tumbo kwa ujumla

  • Kama sehemu ya matibabu ya leishmaniasis (kwa baadhi ya itifaki)


Namna Paromomycin inavyofanya kazi

Paromomycin hufanya kazi kwa kuzuia utengenezaji wa protini ndani ya vimelea, jambo linalosababisha vimelea kudhoofika na hatimaye kufa. Kwa kuwa hufanya kazi zaidi ndani ya utumbo na haingii sana kwenye damu, huua vimelea waliopo kwenye njia ya chakula moja kwa moja.


Ufyonzwaji wa dawa

  • Hufyonzwa kidogo sana kupitia mfumo wa chakula

  • Hufanya kazi zaidi ndani ya utumbo

  • Huanza kufanya kazi ndani ya masaa machache baada ya kumeza


Mwingiliano wa Paromomycin na chakula

Paromomycin inaweza kutumika pamoja au bila chakula. Hata hivyo, kutumia baada ya chakula kunaweza kusaidia kupunguza kichefuchefu au maumivu ya tumbo.


Mwingiliano na pombe

Hakuna mwingiliano mkubwa uliothibitishwa kati ya Paromomycin na pombe, lakini inashauriwa kuepuka pombe wakati wa matibabu ili kuepusha kuathiri tumbo na kuongeza madhara.


Wagonjwa wasiopaswa kutumia Paromomycin

  • Wagonjwa wenye mzigo au mzio wa aminoglaikosidi

  • Wagonjwa wenye magonjwa makubwa ya figo (tahadhari)

  • Watoto wachanga bila ushauri wa mtaalamu wa afya

  • Wagonjwa wanaotumia aminoglycosides nyingine kwa wakati mmoja bila usimamizi wa daktari


Utoaji taka wa Paromomycin mwilini

Paromomycin hutolewa mwilini hasa kupitia kinyesi, kwa kuwa sehemu kubwa haifyonzwii kuingia kwenye damu. Kiasi kidogo kinachofyonzwa hutolewa kupitia mkojo.


Matumizi ya Paromomycin kwa mama mjamzito

Matumizi ya Paromomycin kwa mama mjamzito yanapaswa kufanyika kwa tahadhari kubwa na chini ya ushauri wa daktari, kwani kundi la aminoglycosides linaweza kuhusishwa na madhara kwa mtoto endapo litaingia kwa kiwango kikubwa kwenye damu.


Matumizi ya Paromomycin kwa mama anayenyonyesha

Haijulikani kwa uhakika kiwango kinachopita kwenye maziwa ya mama. Hata hivyo, kwa kuwa hufyonzwa kidogo, hatari ni ndogo, lakini matumizi yafanyike kwa ushauri wa mtaalamu wa afya.


Dawa zenye mwingiliano na Paromomycin

Mwingiliano unaohitaji uangalizi
  • Aminoglycosides nyingine (gentamicin, amikacin)

  • Dawa zinazoweza kuathiri figo (kama furosemide)

  • Dawa zinazoweza kuathiri usikivu wa masikio


Mwingiliano mdogo
  • Paracetamol

  • ORS

  • Zinc

  • Antibayotiki nyingi zisizo aminoglycosides


Maudhi madogo ya Paromomycin

  • Kichefuchefu

  • Maumivu ya tumbo

  • Kuharisha

  • Kukosa hamu ya kula

  • Maumivu ya kichwa (nadra)


Ufanye nini kama umesahau dozi yako?

Kama umesahau kutumia dozi yako, tumia mara tu unapokumbuka. Ikiwa muda wa dozi inayofuata umekaribia, ruka dozi uliyosahau na endelea na ratiba ya kawaida. Usitumie dozi mbili kwa wakati mmoja.

ONYO: Usitumie dawa yoyote bila ushauri wa daktari. Dawa zinaweza kuleta madhara mwilini na pia matumizi ya baadhi ya dawa pasipo ushauri na vipimo husababisha  vimelea kuwa sugu dhidi ya dawa hiyo.
ULY clinic inakushauri kuwasiliana na daktari wako unapotaka kuchukua maamuzi yoyote yanayohusu afya yako.
Wasiliana na daktari/Mfamasia wa ULY clinic kwa ushauri na Tiba au kuandikiwa dawa kwa kupiga simu au Kubonyeza Pata tiba chini ya tovuti hii.

Imeandikwa:

26 Januari 2026, 06:24:06

Rejea za mada hii:-

World Health Organization. WHO model formulary 2008. Geneva: World Health Organization; 2009.

Brunton LL, Hilal-Dandan R, Knollmann BC, editors. Goodman & Gilman’s: The pharmacological basis of therapeutics. 13th ed. New York: McGraw-Hill Education; 2018.

Katzung BG, Trevor AJ. Basic and clinical pharmacology. 15th ed. New York: McGraw-Hill Education; 2021.

Bennett JE, Dolin R, Blaser MJ, editors. Mandell, Douglas, and Bennett’s principles and practice of infectious diseases. 9th ed. Philadelphia: Elsevier; 2020.

Drugs for parasitic infections. Medical Letter on Drugs and Therapeutics. 2019;61(Suppl):e1–e24.

Centers for Disease Control and Prevention. Parasites – Amebiasis (Entamoeba histolytica): Treatment. Atlanta: CDC; 2023.
bottom of page