Ndiyo — uchovu na kutapika au kichefuchefu ni miongoni mwa dalili za mwanzo za mimba changa, lakini peke yake hazitoshi kuthibitisha uwepo wa mimba bila kufanya kipimo sahihi.

Maana ya dalili hizi

Katika mimba ya mapema, mwili hupitia mabadiliko makubwa ya homoni hasa homoni ya mimba (hCG) na projesteroni, ambazo husababisha:

• Kichefuchefu na kutapika

• Uchovu mwingi

• Mabadiliko ya hisia

1. Uchovu kama dalili ya mimba

Kwa nini hutokea?

• Kuongezeka kwa homoni ya projesteroni

• Mwili kutumia nguvu nyingi kuanza kukuza mimba

• Kushuka kwa sukari ya damu au shinikizo

Dalili zake

• Kulala sana au kuhisi usingizi muda wote

• Kukosa nguvu hata bila kufanya kazi nzito

Uchovu ni dalili ya mapema sana, inaweza kuanza wiki ya 1–2 baada ya mimba kutungwa.

2. Kutapika na kichefuchefu (homa ya asubuhi)

Hii ni dalili maarufu ya mimba ya mapema.

Sifa zake:

• Huanzia wiki ya 4–6 za mimba

• Huwa zaidi asubuhi, lakini inaweza kutokea muda wowote

• Wakati mwingine bila kutapika (kichefuchefu tu)

Sababu:

• Kuongezeka kwa hCG

• Harufu au vyakula fulani kuchochea tumbo

Je, kichefuchefu na kutapika humaanisha mimba moja kwa moja?

Hapana. Dalili hizi zinaweza pia kusababishwa na:

• Msongo wa mawazo

• Maambukizi ya tumbo

• Mabadiliko ya homoni (bila mimba)

• Uchovu wa kawaida

• Kukosa usingizi

• n.k

Jinsi ya kuthibitisha mimba

Njia sahihi ni kupima:

a. Kipimo cha mimba cha mkojo

• Hupima homoni ya hCG

• Fanya baada ya kuchelewa hedhi

b. Kipimo cha damu hospitalini

• Kina uhakika zaidi na hugundua mapema

Dalili nyingine za mimba changa

Mbali na uchovu na kutapika, unaweza pia kuona:

• Kukosa hedhi

• Maumivu ya matiti

• Kukojoa mara kwa mara

• Kutokwa na damu kidogo (damu ya kujipandikiza kwa yai lililochavushwa)

• Mabadiliko ya ladha au harufu

Lini uone daktari?

Onana na daktari haraka endapo una;

• Unapata hali ya kutapika kupita kiasi ujauzitoni (huenda ikawa Ugonjwa wa kutapika kupita kiasi ujauzitoni au kwa jina jingine la Haipaemesisi Gravidaramu)

• Shindwa kula au kunywa

• Pungua uzito haraka

• Maumivu makali ya tumbo

Hitimisho

Uchovu na kutapika ni dalili za kawaida za mimba changa, lakini haziwezi kuthibitisha mimba bila kipimo. Njia pekee ya uhakika ni kufanya kipimo cha mimba baada ya hedhi kuchelewa.