Dalili za awali za Upungufu wa Damu

Jibu kwa ufupi

Jibu kwa ufupi: Ukiwa na dalili hizi, pima damu (Hb) na malaria. Kula vyakula vyenye madini chuma kila siku. Soma Dalili za upungufu wa damu.

Maelezo

Dalili za awali

• Uchovu na kukosa nguvu bila sababu.

• Weupe wa viganja, ndani ya kope, midomo na kucha.

• Kizunguzungu, kichwa kuuma.

• Moyo kwenda mbio, kuishiwa pumzi ukipanda ngazi.

• Kucha kuvunjika au kuwa kama kijiko; kutamani kula udongo au barafu (madini chuma).

Visababishi vya kawaida

• Upungufu wa madini chuma – soma Upungufu wa damu wa madini chuma.

• Malaria – soma Malaria.

• Minyoo, hasa safura (hookworm).

• Hedhi nzito, ujauzito, kunyonyesha.

• VVU, kifua kikuu, magonjwa ya figo.

• Selimundu – soma Selimundu.

Vyakula vyenye madini chuma (Afrika Mashariki)

• Maini, nyama, dagaa, samaki, mayai.

• Maharagwe, njegere, dengu, karanga, ufuta.

• Mboga za kijani – mchicha, matembele, kisamvu, mlenda.

• Ongeza tunda lenye vitamini C kwenye mlo (chungwa, papai, embe, nyanya) – huongeza ufyonzaji.

• Usinywe chai au kahawa wakati wa kula – hupunguza ufyonzaji.

Nini cha kufanya

• Pima Hb, malaria na choo (minyoo) kituo cha afya.

• Dawa ya minyoo kwa ratiba ya kliniki.

• Lala ndani ya chandarua.

• Mjamzito – FEFO kila siku; soma Madini chuma kwa mjamzito na Umuhimu wa FEFO.

• Usimeze vidonge vya madini chuma muda mrefu bila uchunguzi – baadhi ya upungufu wa damu (selimundu, thalassaemia) hauhitaji madini chuma.

Dalili za hatari

Hospitali mara moja ukiwa na:

• Kupumua kwa shida ukiwa umepumzika, maumivu ya kifua.

• Kuzimia.

• Mtoto mweupe sana, analegea au anapumua haraka.

• Damu nyingi ukeni au choo cheusi.

Lini umwone daktari

• Dalili zinaendelea zaidi ya wiki 2.

• Hedhi nzito kila mwezi.

• Upungufu wa damu haupungui kwa madini chuma.

• Upungufu wa damu pamoja na kupungua uzito.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara