Kutetemeka Mikono kwa Vichanga na Watoto wadogo

Kwa baadhi ya watoto, kutetemeka mikono wakati wa usingizi inaweza kuwa sehemu ya ukuaji wa kawaida wa mfumo wa fahamu. Watoto wachanga huwa na usingizi wenye hatua nyingi za harakati za mwili kuliko watu wazima. Ndiyo maana wakati mwingine mtoto anaweza kushtuka, kutikisa mikono au kufanya harakati za ghafla akiwa amelala.

Mara nyingi hali hii huwa si hatari kama mtoto anaendelea kupumua kawaida, ananyonya vizuri na kutetemeka hukoma anapoamshwa. Baadhi ya watoto pia hukunja uso au kutoa sauti ndogo usingizini huku mikono ikisogea ghafla. Hii inaweza kuwa sehemu ya mabadiliko ya kawaida ya usingizi.

Lakini kama kutetemeka kunaendelea kwa muda mrefu, kunajirudia sana au mtoto anaonekana kulegea baada ya tukio, hali hiyo inaweza kuashiria tatizo la kiafya. Wazazi wanapaswa kufuatilia kwa karibu na kumuona daktari kama wana mashaka.

Ndiyo, wakati mwingine kutetemeka kwa mikono kunaweza kuwa aina ya degedege kwa watoto wachanga. Degedege kwa watoto wadogo huwa tofauti na kwa watu wazima. Badala ya mwili mzima kutikisika, mtoto anaweza kuwa na mtikisiko mdogo wa mkono mmoja au mikono yote miwili.

Dalili zinazoweza kuashiria degedege ni pamoja na macho kuangalia upande mmoja, mwili kukakamaa, mtoto kutopumua vizuri au kutetemeka kutoacha hata ukimshika mkono. Wakati mwingine mtoto anaweza kuonekana kama anatafuna hewa au kufanya harakati za ajabu za mdomo sambamba na mikono kutetemeka.

Kwa sababu degedege linaweza kuwa ishara ya matatizo makubwa kama maambukizi ya ubongo, ukosefu wa hewa wakati wa kuzaliwa au matatizo ya sukari, mtoto mwenye dalili hizi anapaswa kupelekwa hospitali haraka kwa uchunguzi na matibabu.

Kwa mtoto mwenye mwezi mmoja, kutetemeka kwa mikono kunaweza kuwa hali ya kawaida au ishara ya tatizo la kiafya. Katika umri huu mfumo wa fahamu bado haujakomaa vizuri, hivyo baadhi ya watoto hupata mitetemeko ya kawaida hasa wanapolia au kushtuka.

Hata hivyo, kutetemeka kunaweza pia kuashiria matatizo kama kushuka kwa sukari mwilini, upungufu wa madini muhimu au maambukizi. Watoto wa umri huu huwa katika kipindi nyeti sana ambapo dalili ndogo zinaweza kuwa mwanzo wa tatizo kubwa zaidi.

Kama mtoto anatetemeka mikono huku akishindwa kunyonya vizuri, akiwa na homa, kulegea, kupumua vibaya au kulala kupita kiasi, hali hiyo si ya kupuuzwa. Uchunguzi wa mapema unaweza kusaidia kugundua tatizo kabla halijawa kubwa zaidi.

Watoto wachanga wana tabia ya kushtuka kwa urahisi kutokana na mfumo wao wa fahamu kuwa bado haujakomaa. Sauti kubwa, mwanga mkali au hata kuguswa ghafla kunaweza kufanya mtoto arushe mikono juu kwa haraka. Hii ni hali ya kawaida inayotokea kwa watoto wengi wachanga.

Mara nyingi mtoto hurusha mikono yote miwili kwa pamoja, hufungua vidole na wakati mwingine hulia kwa muda mfupi. Baada ya sekunde chache hutulia tena. Hali hii huwa sehemu ya mwitikio wa kawaida wa mwili wa mtoto kwa mazingira ya nje.

Kadiri mtoto anavyokua, kushtuka huku hupungua polepole. Lakini kama mtoto anarusha mikono mara nyingi sana bila sababu, au harakati zinaonekana zisizo za kawaida na hazisimami kwa urahisi, daktari anaweza kuhitaji kuchunguza zaidi.

Ndiyo, mtoto asiyepata maziwa ya kutosha anaweza kuanza kutetemeka kutokana na kushuka kwa sukari mwilini. Watoto wachanga hutegemea maziwa mara kwa mara ili kupata nguvu na kudumisha kiwango kizuri cha sukari kwenye damu.

Mtoto mwenye njaa kali anaweza kuonekana mwenye hasira, kulia sana, kushindwa kutulia au kuwa dhaifu. Wakati mwingine mikono huanza kutetemeka hasa kabla ya kunyonya au baada ya kuchelewa kupata maziwa kwa muda mrefu.

Kama mtoto anatetemeka huku pia akinyonya vibaya, akiwa na usingizi mwingi au kulegea, hali hiyo inaweza kuonyesha sukari imeshuka zaidi. Katika mazingira hayo mtoto anahitaji kuangaliwa hospitalini haraka.

Ndiyo. Watoto wachanga hawawezi kudhibiti joto la mwili vizuri kama watu wazima. Wakipata baridi, mwili wao hujaribu kuzalisha joto kwa kufanya misuli kutikisika au kutetemeka.

Mikono ya mtoto inaweza kuwa baridi na yenye mtetemeko hasa akiwa kwenye mazingira yenye upepo, akiwa ameoga au amevaa nguo chache. Watoto waliozaliwa njiti huwa katika hatari kubwa zaidi ya kupata baridi.

Ni muhimu mtoto avae nguo za kutosha na kuwekwa kwenye mazingira yenye joto la kawaida. Kama kutetemeka kunaendelea hata baada ya mtoto kupata joto vizuri, sababu nyingine za kiafya zinapaswa kufikiriwa.

Ndiyo, wakati mwingine maambukizi yanaweza kuanza kwa dalili ndogo kama kutetemeka kwa mikono. Watoto wachanga mara nyingi hawaonyeshi dalili wazi za ugonjwa kama watu wazima. Badala yake wanaweza kuanza kulegea, kunyonya vibaya au kutetemeka.

Maambukizi makali yanaweza kuathiri damu, ubongo au mfumo wa fahamu. Mtoto anaweza kuwa na homa, mwili kuwa baridi sana au kupumua kwa shida sambamba na kutetemeka kwa mikono.

Kwa sababu maambukizi kwa watoto wachanga yanaweza kuwa hatari sana ndani ya muda mfupi, mtoto mwenye dalili hizi anapaswa kupelekwa hospitali haraka kwa uchunguzi na matibabu.

Kutetemeka kwa kawaida hakusababishi matatizo ya ukuaji kwa watoto wengi. Kadiri mfumo wa fahamu unavyokomaa, mitetemeko mingi hupungua yenyewe na mtoto huendelea kukua kawaida.

Tatizo huwa pale ambapo kutetemeka ni ishara ya ugonjwa mkubwa kama degedege, maambukizi ya ubongo au madhara ya ukosefu wa hewa wakati wa kuzaliwa. Hali hizi zisipotibiwa mapema zinaweza kuathiri maendeleo ya ubongo.

Mtoto anaweza baadaye kupata changamoto za kutembea, kuzungumza au kujifunza kama chanzo cha tatizo hakikutambuliwa mapema. Ndiyo maana ufuatiliaji wa karibu wa mtoto ni muhimu sana.

Mzazi anapaswa kuwahi hospitali kama kutetemeka kunaendelea kwa muda mrefu au kunajirudia mara nyingi ndani ya siku. Pia kama mtoto anaonekana tofauti na kawaida yake, hali hiyo haipaswi kupuuzwa.

Dalili za hatari ni pamoja na kushindwa kunyonya, kupumua kwa shida, kulegea, macho kugeuka, mwili kukakamaa au kubadilika rangi ya midomo. Hizi zinaweza kuonyesha tatizo kubwa la mfumo wa fahamu au maambukizi.

Kwa watoto wachanga, ni bora kuchunguza mapema kuliko kusubiri hali iwe mbaya. Wazazi wengi huchelewa wakidhani mtoto anashtuka kawaida au ana chango, lakini baadhi ya matatizo ya watoto wachanga huhitaji matibabu ya haraka ili kuzuia madhara ya muda mrefu.