Dawa zinazopelekea ulemavu kwa kichanga

Jibu kwa ufupi

Jibu kwa ufupi: Ukipanga mimba au ukiwa mjamzito, mwambie mtoa huduma dawa zote unazotumia. Mara nyingi kuna dawa mbadala salama – lakini usiache dawa ya kifafa, presha au akili ghafla bila ushauri. Soma pia Dawa zilizothibitishwa kusababisha kasoro.

Maelezo

Ubongo, uti wa mgongo na uso

• Valproate (kifafa, ugonjwa wa bipolar) – mgongo wazi (spina bifida), kasoro za moyo na uso, na matatizo ya akili na ukuaji.

• Carbamazepine (kifafa) – kasoro za uso, moyo, uti wa mgongo.

• Phenytoin (kifafa) – uso usio wa kawaida, matatizo ya ukuaji na akili.

Moyo, figo na viungo

• Isotretinoin (chunusi kali) – kasoro za moyo, ubongo, macho na masikio.

• ACE inhibitors kama enalapril, lisinopril (presha) – figo na fuvu la mtoto, hasa miezi ya mwisho.

• Warfarin (kuzuia damu kuganda) – kasoro za mifupa na pua, damu kuvuja kwa mtoto.

• Thalidomide – kasoro za mikono, miguu, macho, masikio.

• Lithium (bipolar) – kasoro ya moyo (Ebstein).

Meno, mifupa na homoni

• Tetracycline, doxycycline – meno kubadilika rangi na ukuaji wa mifupa (baada ya wiki 15) – soma Doxycycline kwa mjamzito.

• Danazol na homoni za kiume – viungo vya jinsia ya mtoto.

Dawa zinazoharibu mimba au kuathiri mtoto

• Misoprostol – mimba kutoka; ikiendelea, kasoro za uso na viungo – soma Madhara ya misoprostol.

• Methotrexate (saratani, magonjwa ya kinga) – kasoro na mimba kutoka.

• NSAIDs kama ibuprofen, diclofenac – baada ya wiki 20 huathiri figo za mtoto na mshipa wa moyo; epuka hasa miezi ya mwisho.

Mbadala ambao mara nyingi ni salama (kwa ushauri)

• Kifafa – lamotrigine au levetiracetam kwa uangalizi.

• Maumivu na homa – paracetamol.

• Maambukizi – penicillin (amoxicillin), cephalexin.

• Mzio – loratadine, chlorpheniramine.

• Presha – methyldopa, labetalol, nifedipine.

Muda wa hatari

• Wiki 3 hadi 12 – viungo vikuu huundwa; hatari kubwa ya ulemavu.

• Wiki 13 hadi 28 – ubongo, mapafu, figo bado hukua.

• Wiki 29 na kuendelea – ukuaji, uzito, figo na mfumo wa neva.

Nini cha kufanya

• Panga mimba: ongea na mtoa huduma kubadilisha dawa kabla ya kushika mimba.

• Anza foliki asidi angalau mwezi 1 kabla ya mimba – kiasi kikubwa zaidi kwa wanaotumia dawa za kifafa (kwa ushauri).

• Wanaotumia valproate au isotretinoin watumie njia ya uhakika ya uzazi wa mpango.

• Usinunue dawa dukani bila kusema una mimba.

• Ukigundua una mimba ukiwa kwenye dawa hizi – usiache ghafla; nenda kliniki mara moja.

Dalili za hatari

• Degedege kwa mjamzito aliyeacha dawa za kifafa – hospitali mara moja.

• Damu ukeni au maumivu makali ya tumbo baada ya kumeza dawa.

Lini umwone daktari

• Una mimba na unatumia dawa ya ugonjwa wa kudumu.

• Ulitumia dawa yoyote ya orodha hii kabla ya kujua una mimba – ultrasound na ushauri.

• Unapanga mimba na una kifafa, presha, kisukari au ugonjwa wa akili.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara