Maelezo ya majibu ya maswali mbalimbali ya kiafya

Je, unaweza kuhusiana kingono na mpenzi mwenye VVU bila kuambukizwa?
Ndiyo. Wanandoa wenye hali tofauti ya VVU wanaweza kuishi maisha ya kawaida ya kingono na kupata watoto wasio na VVU. Msingi ni mwenza mwenye VVU kutumia ARV kila siku hadi virusi visipimike (viral load chini ya 200, kwa miezi 6 au zaidi) – tafiti kubwa (PARTNER, HPTN 052) hazikuonyesha maambukizi yoyote kwa ngono katika hali hiyo (U=U / K=K). Mwenza asiye na VVU anaweza pia kutumia PrEP, hasa kabla virusi havijashuka, wakati wa kutafuta mtoto, au ukiwa na shaka kuhusu ufuasi wa dawa. Kondomu hulinda pia magonjwa mengine ya zinaa na mimba isiyopangwa. Pimeni pamoja mara kwa mara.

Je, unapoanguka chini unapaswa kuinuka mara moja?
Si kila wakati. Baada ya kuanguka, tulia kwanza sekunde chache na ujichunguze: je, kuna maumivu makali, kizunguzungu, kichwa kugongwa, au sehemu isiyosogea? Kuinuka haraka kunaweza kuongeza madhara kama kuna mfupa uliovunjika (nyonga, mgongo, shingo), jeraha la kichwa, au kama kuanguka kulisababishwa na kuzimia, sukari kushuka, kiharusi au tatizo la moyo – unaweza kuzimia tena. Usimnyanyue mtu aliyeanguka mara moja: hakikisha yuko macho, anapumua, hana maumivu ya shingo/mgongo, na anaweza kusogeza mikono na miguu. Kama hakuna jeraha kubwa, inuka taratibu: bingiria upande, panda kwa magoti na mikono, sogea hadi kiti imara, piga goti moja, kisha simama na ukae. Wazee, wajawazito, wanaotumia dawa za kuzuia damu kuganda na waliogonga kichwa wanahitaji uchunguzi hata wakionekana wazima.

Sekunde chache za kushika kipimo: Je, Quantum Analyzer Inaona Magonjwa Mengi au ni Madai Tu?
Mashine zinazojulikana kama Quantum Analyzer, QRMA au Bioresonance Scanner hudai kugundua mamia ya magonjwa ndani ya dakika chache kwa kushika kifaa mkononi. Tafiti chache zilizopo hazijaonyesha usahihi wa madai hayo, na hakuna maelezo ya kisayansi yanayokubalika jinsi kushika sensa kunavyoweza kupima sukari, figo, ini, saratani au vitamini. Vipimo vya hospitali kama damu (FBC, HbA1c), mkojo, ECG, ultrasound na biopsy vimethibitishwa kwa tafiti nyingi. Usianze dawa wala kununua virutubisho kwa sababu ya majibu ya QA – thibitisha kwa vipimo vya hospitali.

Mbegu za Papai zinaweza kuzuia mimba? Tafisi zinasema nini hasa?
Tafiti za maabara na za wanyama (hasa panya na nyani wa kiume) zimeonyesha dondoo za mbegu za papai hupunguza idadi na mwendo wa mbegu za kiume, na athari hurudi baada ya kuacha. Kwa binadamu, bado hakuna tafiti za kutosha kuonyesha kwamba kula mbegu za papai huzuia mimba – iwe kwa mwanaume au mwanamke. Taarifa za watu binafsi mitandaoni si ushahidi. Kwa hiyo mbegu za papai si njia ya uzazi wa mpango: hakuna kipimo, muda wala usalama uliothibitishwa. Kiasi kidogo kwenye chakula huonekana salama kwa wengi, lakini kiasi kikubwa huweza kuwasha tumbo, na wajawazito waepuke dondoo kali.

Kwanini uweke dawa ya meno mbali na watoto?
Dawa ya meno yenye fluoride ni salama na huzuia meno kuoza – kwa watoto pia. Hatari hutokea mtoto akimeza dawa nyingi: kumeza kiasi kikubwa mara moja huleta kichefuchefu, kutapika na maumivu ya tumbo; kumeza kidogo kila siku kwa miaka kabla ya umri wa miaka 6–8 huleta madoa meupe au kahawia kwenye meno (fluorosisi). Kwa hiyo, iweke mbali na watoto na mpimie kiasi sahihi: kuanzia jino la kwanza hadi miaka 3 – kiasi cha punje ya mchele; miaka 3–6 – kiasi cha njegere; mzazi amsaidie kupiga mswaki na kumfundisha kutema bila kusukutua sana.

Je, Watu wenye Shinikizo la juu la Damu wanapaswa kuacha Chumvi kabisa?
Hapana. Mwili unahitaji kiasi kidogo cha sodiamu kwa kazi za neva, misuli na maji mwilini, na chumvi yenye iodini huzuia goita. Mwenye presha anashauriwa kupunguza, si kuacha: chini ya gramu 5 za chumvi kwa siku (karibu kijiko kimoja kidogo cha chai) kwa chakula chote, ikiwemo chumvi iliyomo kwenye mikate, cubes na vyakula vya pakiti. Kupunguza hushusha presha, hasa kwa watu wa asili ya Kiafrika. Mchanganyiko wa chumvi kidogo, mboga na matunda kwa wingi (potassium), uzito wa wastani, mazoezi na dawa kama ulivyoandikiwa ndio hudhibiti presha. Wenye ugonjwa wa figo au wanaotumia dawa fulani watafuata kiasi maalum cha daktari.
