Kutokwa na Matone ya Damu Kila siku baada ya hedhi bila kupata hedhiinayofuata

Baadhi ya wanawake hupata hali ambapo hedhi yao ya mwisho ilikuwa ya kawaida, lakini baada ya hedhi hiyo kuisha huanza kuona matone machache ya damu au damu ya kahawia karibu kila siku, huku hedhi inayofuata isije kama kawaida. Hii ni tofauti na kuona damu siku moja au mbili katikati ya mzunguko; hapa damu huendelea kutoka kwa muda mrefu na badala ya kugeuka kuwa hedhi ya kawaida, mwanamke anaendelea kuona matone kidogo kidogo.

Hali hii inaweza kutokana na mabadiliko ya homoni na kutotokea kwa yai, lakini pia inaweza kuhusishwa na ujauzito, matumizi ya uzazi wa mpango, matatizo ya tezi au homoni ya prolaktini, uvimbe wa kizazi au mfuko wa uzazi, maambukizi, au mabadiliko mengine katika mfumo wa uzazi. Kwa hiyo, si sahihi kudhani moja kwa moja kwamba ni “mabadiliko ya kawaida ya homoni” bila kuangalia mazingira ya mwanamke.

Kwa mwanamke ambaye amefanya tendo la ndoa tangu hedhi yake ya mwisho, ujauzito unapaswa kuzingatiwa kwanza, hasa ikiwa hedhi inayofuata haijatokea kwa wakati uliotarajiwa. Miongozo ya kitabibu inapendekeza ujauzito kushukiwa katika uchunguzi wa mwanamke mwenye kuchelewa kwa hedhi, hata kuchelewa kwa muda mfupi ikiwa hapo awali alikuwa na mzunguko wa kawaida.

Hali hii ina maana gani?

Kwa kawaida, mzunguko wa hedhi huhesabiwa kutoka siku ya kwanza ya hedhi moja hadi siku ya kwanza ya hedhi inayofuata. Kwa wanawake wengi, mzunguko huwa kati ya siku 21 na 35, ingawa unaweza kutofautiana kati ya mtu na mtu.

Katika hali tunayozungumzia hapa, mwanamke anaweza kuwa na mpangilio kama huu:

Hedhi ya mwisho ya kawaida → hedhi inaisha → matone machache yanaanza → matone yanaendelea kila siku → hedhi inayofuata haitokei kawaida.

Damu hiyo inaweza kuwa nyekundu, nyekundu iliyochanganyika na ute, au kahawia. Rangi ya damu pekee haiwezi kutuambia chanzo chake. Kinachokuwa muhimu zaidi ni muda ambao damu imeendelea kutoka, kiasi chake, uhusiano wake na mzunguko wa hedhi, uwezekano wa ujauzito na dalili nyingine zinazoambatana nayo.

Kutokwa na damu au matone kati ya hedhi, pamoja na kutokuwepo kwa hedhi kwa muda usio wa kawaida, huwekwa katika kundi la kutokwa na damu kusiko kawaida kutoka kwenye mfumo wa uzazi.

Sababu zinazoweza kusababisha hali hii

1. Ujauzito wa mapema

Hii ni sababu muhimu ya kuichunguza kwa mwanamke anayefanya tendo la ndoa na ambaye hedhi yake inayofuata haijafika.

Baadhi ya wanawake hupata kutokwa na damu kidogo katika hatua za mwanzo za ujauzito. Kutokwa huku kunaweza kutokea kwa sababu mbalimbali, ikiwemo mabadiliko kwenye mlango wa kizazi. Kutokwa na damu katika ujauzito wa mwanzo ni jambo linaloweza kutokea na si kila mara humaanisha kwamba ujauzito una tatizo.

Hata hivyo, damu katika ujauzito inaweza pia kuonekana katika hali kama mimba kuharibika au mimba kutunga nje ya kizazi. Kwa hiyo, mwanamke mwenye kuchelewa hedhi na kutokwa damu kidogo kidogo hapaswi kuhitimisha mwenyewe kwamba ni hedhi iliyochelewa.

2. Mimba kutunga nje ya kizazi

Mimba kutunga nje ya kizazi hutokea pale ambapo ujauzito unatokea nje ya sehemu ya kawaida ya mfuko wa uzazi, mara nyingi kwenye mrija wa uzazi.

Inaweza kuanza kwa kutokwa damu kidogo au matone, huku hedhi ya kawaida ikiwa haiji. Wakati mwingine mwanamke anaweza hata kuwa hajui kwamba ni mjamzito.

Dalili zinazotia wasiwasi zaidi ni maumivu ya chini ya tumbo au nyonga, hasa maumivu yanayokuwa upande mmoja, maumivu ya bega, kizunguzungu, udhaifu mkubwa au kuzimia. Mrija ukipasuka, damu inaweza kuingia ndani ya tumbo na kusababisha hali ya dharura.

Kwa hiyo, matone ya damu + hedhi kutokuja + uwezekano wa ujauzito + maumivu ya tumbo/nyonga vinahitaji uchunguzi wa haraka.

3. Kutotolewa kwa yai katika mzunguko huo

Mwanamke anaweza kupata mzunguko ambao yai halitoki kutoka kwenye ovari, hali inayojulikana kama kutotokea kwa yai.

Kwa kawaida, mabadiliko ya homoni katika mzunguko husababisha ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi kujengwa na baadaye kuvunjika kama ujauzito haujatokea. Ikiwa mchakato wa kutoa yai na mabadiliko ya homoni hauendi kawaida, ukuta huo unaweza usivunjike kwa namna ya hedhi ya kawaida.

Badala yake, mwanamke anaweza kuona damu kidogo kidogo, damu isiyo na mpangilio, au kuchelewa sana kwa hedhi. Miongozo inaeleza kuwa matatizo ya kutoa yai yanaweza kusababisha kutokwa damu kusiko kawaida, na hali hii inaweza kuonekana pia kwa wanawake wenye ugonjwa wa ovari zenye vifuko vingi, matatizo ya tezi au wakati wa kuelekea ukomo wa hedhi.

4. Ugonjwa wa ovari zenye vifuko vingi

Ugonjwa wa ovari zenye vifuko vingi unaweza kuvuruga utoaji wa yai na kusababisha mizunguko mirefu au hedhi kutotokea kwa wakati.

Mwanamke anaweza kuwa na hedhi zinazochelewa mara kwa mara, damu kidogo kidogo, au vipindi virefu bila hedhi kisha kupata damu nyingi.

Dalili nyingine zinazoweza kuambatana na hali hii ni chunusi nyingi, nywele nyingi usoni au mwilini, kuongezeka uzito au ugumu wa kupata ujauzito. Hata hivyo, si kila mwanamke mwenye hali hii huwa na dalili zote.

5. Matumizi ya uzazi wa mpango

Njia mbalimbali za kuzuia mimba zinaweza kubadilisha namna damu inavyotoka. Vidonge, sindano, vipandikizi vya mkononi na baadhi ya njia nyingine za homoni zinaweza kusababisha matone au damu isiyo ya kawaida, hasa baada ya kuanza kutumia au kubadilisha njia.

Katika baadhi ya wanawake, hedhi inaweza kuwa ndogo sana, kutokuwepo kabisa, au kubadilishwa na kutokwa damu kidogo kidogo. Miongozo ya afya inatambua njia za uzazi wa mpango za homoni kama mojawapo ya sababu za mabadiliko yasiyo ya kawaida ya kutokwa damu.

Hata hivyo, mwanamke anayetumia uzazi wa mpango bado anaweza kupata ujauzito, ingawa uwezekano hutegemea aina ya njia na matumizi yake. Kwa hiyo, kuchelewa kwa hedhi pamoja na damu isiyo ya kawaida hakupaswi kuhusishwa na uzazi wa mpango pekee bila kuzingatia ujauzito.

6. Matatizo ya tezi ya shingo

Tezi ya shingo inaweza kuathiri mzunguko wa hedhi. Tezi inapofanya kazi kidogo au kupita kiasi, mabadiliko yake yanaweza kuvuruga utoaji wa yai na kusababisha hedhi kuchelewa, kutokuwepo au kutokea kwa damu isiyo ya kawaida.

Kwa mwanamke mwenye mabadiliko yasiyoeleweka katika hedhi, kipimo cha homoni ya kuchochea tezi ya shingo kinaweza kuwa sehemu ya uchunguzi kulingana na historia na dalili zake.

7. Kuongezeka kwa homoni ya prolaktini

Prolaktini ni homoni inayohusika sana na utengenezaji wa maziwa ya mama, lakini ikiwa kiwango chake kinaongezeka bila sababu inayotarajiwa, inaweza kuvuruga utoaji wa yai na mzunguko wa hedhi.

Mwanamke anaweza kupata hedhi zinazochelewa, kutokuwepo kwa hedhi au mabadiliko mengine ya mzunguko.

Muhimu ni kwamba mwanamke si lazima awe anatokwa na maziwa kwenye matiti ili awe na kiwango kikubwa cha prolaktini. Kwa hiyo, dalili hiyo ikiwa haipo haiwezi kuondoa kabisa uwezekano wa tatizo hili.

8. Msongo mkubwa, mabadiliko ya uzito au mazoezi makali

Mabadiliko makubwa ya uzito, kula chakula kidogo sana, mazoezi makali au msongo mkubwa wa mwili na akili vinaweza kuathiri mfumo wa homoni unaosimamia utoaji wa yai.

Mwanamke anaweza kuanza kuona mabadiliko ya mzunguko ambayo hapo awali hakuwa nayo. Wengine huacha kupata hedhi kabisa, wakati wengine hupata damu isiyo ya kawaida.

Historia ya mabadiliko ya uzito, lishe, mazoezi na msongo wa maisha ni muhimu wakati wa kumchunguza mwanamke mwenye mabadiliko mapya ya hedhi.

9. Uvimbe kwenye mfuko wa uzazi au mlango wa kizazi

Uvimbe wa misuli ya kizazi (faibroidi) na vinyama vya ndani ya mfuko wa uzazi au mlango wa kizazi (polipsi) vinaweza kusababisha kutokwa damu kusiko kawaida.

Damu inaweza kuwa nyingi, ndogo, ya muda mrefu au kutokea kati ya hedhi. Kwa baadhi ya wanawake inaweza kuonekana kama matone yanayoendelea kwa siku nyingi.

Ultrasound ya nyonga inaweza kusaidia kuangalia kama kuna mabadiliko kama fibroids au matatizo mengine katika mfuko wa uzazi.

10. Maambukizi ya uke, mlango wa kizazi au mfumo wa uzazi

Maambukizi yanaweza kusababisha damu kidogo, hasa ikiwa kuna maumivu, ute usio wa kawaida, harufu mbaya, maumivu wakati wa tendo la ndoa au kuungua wakati wa kukojoa.

Baadhi ya maambukizi ya njia ya uzazi yanaweza pia kuhusishwa na maumivu ya chini ya tumbo au nyonga.

Ikiwa dalili hizi zipo, uchunguzi wa uke na mlango wa kizazi pamoja na vipimo vya maambukizi kulingana na historia vinaweza kuhitajika.

11. Mabadiliko ya kuelekea ukomo wa hedhi

Kwa wanawake walio katika miaka ya 40 na kuendelea, mzunguko unaweza kuanza kubadilika kabla ya ukomo wa hedhi kufika.

Baadhi ya miezi mwanamke anaweza kutoa yai na miezi mingine asitoe. Hii inaweza kufanya siku kati ya hedhi kubadilika na damu kuwa nyingi au kidogo kuliko kawaida.

Hata hivyo, hata katika kipindi hiki, kutokwa damu kusiko kawaida hakupaswi kupewa jina la “ukomo wa hedhi” bila uchunguzi, hasa ikiwa hali ni mpya, inaendelea au inarudiwa.

12. Matatizo ya ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi

Mabadiliko ya ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi yanaweza pia kusababisha kutokwa damu kusiko kawaida.

Miongoni mwa hali hizi ni unene usio wa kawaida wa ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi. Katika baadhi ya wanawake, hali hii inaweza kuhusishwa na kuwa na homoni ya estrojeni bila uwiano wa kutosha wa homoni ya progesteroni, jambo linaloweza kutokea katika mizunguko ambayo yai halitoki.

Kwa wanawake wenye umri mkubwa zaidi, damu isiyo ya kawaida inahitaji kuchunguzwa kwa umakini zaidi ili kutambua mapema mabadiliko hatarishi ya ukuta wa mfuko wa uzazi.

Uchunguzi unaoweza kufanyika

Uchunguzi hautakuwa sawa kwa kila mwanamke. Daktari huangalia umri, historia ya mzunguko, uwezekano wa ujauzito, uzazi wa mpango, dawa anazotumia na dalili zinazoambatana na damu.

1. Kipimo cha ujauzito

Hiki ni miongoni mwa vipimo vya kwanza ikiwa ujauzito unawezekana. Kipimo cha mkojo kinaweza kutumika, lakini katika mazingira fulani kipimo cha damu cha homoni ya ujauzito kinaweza kuwa muhimu zaidi, hasa ikiwa kuna dalili zinazotia wasiwasi au matokeo hayalingani na hali ya mwanamke.

2. Uchunguzi wa mwili na mfumo wa uzazi

Daktari anaweza kuchunguza uke na mlango wa kizazi ili kutafuta maambukizi, vidonda, damu inayotoka kwenye mlango wa kizazi au sababu nyingine.

3. Kipimo cha damu

Kipimo cha damu kinaweza kuangalia upungufu wa damu ikiwa damu imeendelea kutoka kwa muda mrefu. Vipimo vingine vya homoni vinaweza kufanyika kulingana na historia.

4. Homoni ya tezi na prolaktini

Vipimo hivi vinaweza kuhitajika ikiwa kuna dalili au historia inayoonyesha uwezekano wa tatizo la homoni. TSH na prolaktini ni miongoni mwa vipimo vinavyotumika katika uchunguzi wa matatizo ya hedhi na kutokuwepo kwa hedhi.

5. Kipimo cha picha cha nyonga

Ultrasound inaweza kusaidia kuangalia mfuko wa uzazi, ukuta wake wa ndani na ovari, pamoja na kutafuta fibroids, polyps au mabadiliko mengine. Pia ni muhimu katika mazingira ya ujauzito ili kutathmini mahali ujauzito ulipo na hali yake inapofaa.

6. Kuchukua sampuli ya ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi

Kwa baadhi ya wanawake, daktari anaweza kupendekeza kuchukua sampuli ya ukuta wa ndani wa mfuko wa uzazi. Uamuzi huu hutegemea umri, muda wa tatizo, sababu zinazoshukiwa na vihatarishi vya mabadiliko ya ukuta huo.

Je, matone haya yanaweza kuisha yenyewe?

Ndiyo, wakati mwingine yanaweza kuisha yenyewe, hasa ikiwa yamesababishwa na mabadiliko ya muda ya homoni au kuanza kutumia njia fulani ya uzazi wa mpango.

Lakini ukweli kwamba damu ni kidogo haumaanishi kwamba chanzo chake hakina umuhimu. Ikiwa matone yanaendelea kila siku na hedhi inayotarajiwa haiji, ni vizuri kutafuta chanzo badala ya kusubiri kwa muda mrefu bila uchunguzi.

Hasa kwa mwanamke anayefanya tendo la ndoa, hatua ya kwanza ni kuondoa uwezekano wa ujauzito.

Matibabu hutegemea chanzo

Hakuna dawa moja inayofaa kwa kila mwanamke mwenye hali hii. Ikiwa sababu ni mabadiliko ya utoaji wa yai, daktari anaweza kutumia matibabu ya homoni kulingana na sababu, umri na kama mwanamke anataka kupata ujauzito.

Ikiwa sababu ni uzazi wa mpango, daktari anaweza kumshauri mwanamke kuhusu kuendelea, kubadilisha au kurekebisha njia hiyo kulingana na hali yake.

Ikiwa kuna maambukizi, matibabu hulenga maambukizi yaliyobainika. Ikiwa kuna fibroid, polyp au tatizo jingine la kimaumbile, matibabu yanaweza kuwa dawa, ufuatiliaji au utaratibu maalumu kulingana na ukubwa na dalili.

Kwa hiyo, si vizuri kutumia dawa za kusimamisha damu bila kujua chanzo, hasa wakati ujauzito bado haujaondolewa.

Ni wakati gani unapaswa kwenda hospitali haraka?

Tafuta huduma ya haraka ikiwa matone ya damu yanaambatana na:

• Maumivu makali ya chini ya tumbo au nyonga

• Maumivu makali upande mmoja wa tumbo

• Kizunguzungu kikubwa au kuzimia

• Udhaifu mkubwa usio wa kawaida

• Maumivu ya bega pamoja na damu na uwezekano wa ujauzito

• Damu nyingi inayolowanisha pedi haraka

• Maumivu makali pamoja na kipimo cha ujauzito kuwa chanya

• Kutoka kwa mabonge mengi au tishu pamoja na damu katika ujauzito unaoshukiwa

Dalili hizi ni muhimu hasa kwa sababu ujauzito uliotunga nje ya kizazi unaweza kuanza kwa damu kidogo na baadaye kusababisha kutokwa damu ndani ya tumbo.

Hitimisho

Kutokwa na matone ya damu kila siku baada ya hedhi ya mwisho, huku hedhi inayofuata haiji kama kawaida, si hali inayopaswa kuchukuliwa tu kama “hedhi iliyobaki.” Inaweza kutokana na mabadiliko ya utoaji wa yai na homoni, uzazi wa mpango, Sindromu ya ovari yeney vifuko maji vingi, matatizo ya tezi au prolaktini, maambukizi, fibroids au polyps, na wakati mwingine matatizo yanayohusiana na ujauzito.

Kwa mwanamke anayefanya tendo la ndoa, ujauzito unapaswa kushukiwa kwanza, hata kama damu inayotoka ni kidogo. Ikiwa kipimo ni chanya, au kuna maumivu ya tumbo/nyonga, kizunguzungu au udhaifu, uchunguzi wa haraka ni muhimu.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu matone ya damu yasiyokatika baada ya hedhi ya mwisho