Kupumua kwa shida ni hali ambayo mtu huhisi kwamba hapati hewa ya kutosha, anahitaji kutumia nguvu zaidi kuvuta au kutoa hewa, anahisi kifua kubana, au anahisi kama anabanwa na pumzi. Baadhi ya watu hueleza hali hii kama kukosa pumzi, kuishiwa pumzi, kupumua kwa nguvu au kushindwa kuvuta pumzi kwa kina.

Kupumua kwa shida si ugonjwa mmoja, bali ni dalili inayoweza kusababishwa na matatizo mengi tofauti. Baadhi ya sababu ni rahisi na za muda mfupi, kama kufanya mazoezi makali, homa au msongo wa mawazo. Hata hivyo, inaweza pia kuwa ishara ya hali hatari kama shambulio la moyo, kuganda kwa damu kwenye mapafu, kujaa maji kwenye mapafu, pumu kali, kuziba kwa njia ya hewa au kuanguka kwa pafu.

Kwa hiyo, mtu anayepata kupumua kwa shida hasa ikiwa hali hiyo imeanza ghafla, inatokea akiwa amepumzika au inaambatana na maumivu ya kifua, kuchanganyikiwa, kuzimia au kubadilika kwa rangi ya midomo anahitaji kuchunguzwa haraka.

Kupumua kwa shida kunaweza kujitokeza kwa namna gani?

Mtu anaweza kusema:

• Nahisi kama sipati hewa ya kutosha.

• Nahitaji kuvuta pumzi kwa nguvu.

• Siwezi kuvuta pumzi hadi mwisho.

• Kifua changu kinabana.

• Napumua haraka kuliko kawaida.

• Nachoka haraka nikitembea au kupanda ngazi.

• Nalazimika kukaa au kusimama ili niweze kupumua vizuri.

• Napata shida kupumua ninapolala.

• Ninaamka usiku nikihisi nimeishiwa pumzi.

• Nahisi kama ninabanwa koo au kifua.

Wakati mwingine mtu anaweza kuwa na kiwango cha chini cha oksijeni kwenye damu bila kuhisi kupumua kwa shida sana, na wakati mwingine mtu anaweza kuhisi pumzi haitoshi huku kiwango cha oksijeni kikiwa kawaida. Kwa hiyo, hisia ya kupumua kwa shida pekee haiwezi kutumika kujua chanzo au ukali wa tatizo.

Kupumua kwa shida kunaweza kuwa cha muda mfupi au cha muda mrefu

Kupumua kwa shida kunakoanza ndani ya dakika au saa chache kunaweza kusababishwa na hali kama pumu, maambukizi makali ya mapafu, mzio mkali, kuganda kwa damu kwenye mapafu, kuanguka kwa pafu, matatizo makali ya moyo au kuziba kwa njia ya hewa.

Kupumua kwa shida kunakoendelea kwa siku, wiki au miezi kunaweza kuhusishwa na pumu isiyodhibitiwa, ugonjwa sugu wa mapafu, ugonjwa wa moyo, upungufu wa damu, magonjwa ya mapafu yanayofanya tishu za mapafu kuwa ngumu, uzito mkubwa, kutofanya mazoezi kwa muda mrefu au matatizo mengine ya mwili.

Mtu mwenye ugonjwa wa muda mrefu wa moyo au mapafu anaweza pia kupata kuzorota ghafla kwa hali yake. Kwa mfano, mtu mwenye ugonjwa sugu wa mapafu anaweza kupata maambukizi na kuanza kupumua kwa shida zaidi kuliko kawaida.

Visababishi vya kupumua kwa shida kwa watu wazima

1. Pumu

Pumu husababisha njia za hewa kuwa nyembamba na wakati mwingine kuvimba na kutoa ute mwingi. Hii inaweza kufanya mtu apate shida kuvuta au kutoa hewa.

Mara nyingi huambatana na kubanwa kwa kifua, kikohozi na sauti ya mluzi wakati wa kupumua. Dalili zinaweza kuchochewa na vumbi, moshi, manukato, hewa baridi, mazoezi, mzio au maambukizi ya njia ya hewa.

Shambulio kali la pumu linaweza kusababisha kupumua kwa shida hata wakati mtu amekaa na linaweza kuwa hatari ikiwa njia ya hewa itaziba sana.

2. Ugonjwa sugu wa mapafu unaozuia hewa

Huu ni mkusanyiko wa magonjwa ya muda mrefu yanayozuia mtiririko wa hewa, hasa kwa watu waliovuta sigara kwa muda mrefu au waliokutana kwa muda mrefu na moshi na vumbi.

Mtu anaweza kuwa na kikohozi cha muda mrefu, kutoa makohozi, kupumua kwa shida wakati wa shughuli na baadaye hata akiwa amepumzika.

Hali hii inaweza kuzidi ghafla wakati wa maambukizi ya njia ya hewa au kutokana na vichocheo vingine.

3. Maambukizi ya mapafu

Maambukizi ya mapafu yanaweza kusababisha kuvimba kwa tishu za mapafu na kufanya kubadilishana oksijeni na hewa ya ukaa kuwa kugumu.

Mara nyingi mtu anaweza kuwa na homa, kikohozi, makohozi, maumivu ya kifua wakati wa kupumua na uchovu. Kwa baadhi ya watu, hasa wazee au wenye magonjwa mengine, dalili zinaweza kuwa zisizo wazi.

Maambukizi makali yanaweza kusababisha upungufu wa oksijeni na hali ya hatari inayohitaji matibabu ya haraka.

4. Moyo kushindwa kusukuma damu vizuri

Moyo unaposhindwa kusukuma damu kwa ufanisi, maji yanaweza kujikusanya kwenye mapafu au sehemu nyingine za mwili. Hii inaweza kusababisha kupumua kwa shida.

Mtu anaweza kupata shida zaidi anapolala, kuamka usiku akiwa anahangaika kupumua, kuvimba miguu na vifundo vya miguu, kuchoka haraka au kuongeza uzito kutokana na maji mwilini.

Ugonjwa wa moyo ni miongoni mwa sababu muhimu za kupumua kwa shida, na wakati mwingine unaweza kuwepo pamoja na ugonjwa wa mapafu.

5. Shambulio la moyo

Wakati damu inaposhindwa kufika vizuri kwenye sehemu ya misuli ya moyo, mtu anaweza kupata maumivu au kubanwa kifuani na kupumua kwa shida.

Hata hivyo, si kila mtu mwenye shambulio la moyo hupata maumivu makali ya kifua. Baadhi ya watu wanaweza kuanza kwa kupumua kwa shida, jasho, kichefuchefu, udhaifu au kizunguzungu.

Kupumua kwa shida kunakoanza ghafla pamoja na maumivu au kubanwa kwa kifua kunahitaji tathmini ya haraka.

6. Mapigo ya moyo kwenda haraka au kutokuwa ya kawaida

Mapigo ya moyo yanapokuwa ya haraka sana, polepole sana au yasiyo na mpangilio, moyo unaweza kushindwa kusukuma damu kwa ufanisi.

Mtu anaweza kuhisi moyo kwenda mbio, kuruka mapigo, kizunguzungu, udhaifu au kupumua kwa shida.

Matatizo haya yanaweza kutokea kwa watu wenye ugonjwa wa moyo, matatizo ya tezi, upungufu wa damu, matumizi ya baadhi ya dawa au hata bila sababu inayojulikana.

7. Kuganda kwa damu kwenye mapafu

Damu inayoganda kwenye mshipa wa damu, mara nyingi kwenye mguu, inaweza kusafiri hadi kwenye mapafu na kuziba mishipa ya damu ya mapafu.

Hali hii inaweza kusababisha kupumua kwa shida kunakoanza ghafla, maumivu ya kifua, mapigo ya moyo kwenda haraka, kikohozi na wakati mwingine kukohoa damu.

Hatari huongezeka katika mazingira kama kukaa au kulala bila kutembea kwa muda mrefu, baada ya upasuaji, baadhi ya saratani, ujauzito na kipindi cha baada ya kujifungua.

8. Pafu kuanguka

Pafu linaweza kuanguka kutokana na hewa kuingia kwenye nafasi kati ya pafu na ukuta wa kifua.

Mara nyingi hali hii huanza ghafla na inaweza kusababisha maumivu makali upande mmoja wa kifua pamoja na kupumua kwa shida.

Inaweza kutokea baada ya jeraha la kifua, lakini wakati mwingine hutokea bila jeraha, hasa kwa watu wenye baadhi ya magonjwa ya mapafu.

9. Maji kujaa kwenye mapafu

Maji yanapokusanyika ndani ya tishu za mapafu, kubadilishana oksijeni huwa kugumu.

Mtu anaweza kupumua kwa shida sana, hasa akiwa amelala, kukohoa na wakati mwingine kutoa makohozi yenye povu.

Mara nyingi huhusishwa na kushindwa kwa moyo, lakini inaweza pia kutokea kutokana na sababu nyingine kali za mapafu au mwili.

10. Maji kuzunguka pafu

Maji yanaweza kujikusanya kwenye nafasi kati ya pafu na ukuta wa kifua.

Kiasi kikubwa cha maji kinaweza kulibana pafu na kusababisha kupumua kwa shida, hasa wakati wa kufanya shughuli.

Sababu zake ni nyingi, zikiwemo ugonjwa wa moyo, maambukizi, saratani, ugonjwa wa figo au ini na matatizo mengine.

11. Ugonjwa wa tishu za mapafu

Baadhi ya magonjwa husababisha tishu za ndani ya mapafu kuvimba au kuwa ngumu na kupoteza uwezo wa kufanya kazi vizuri.

Mtu anaweza kupata kupumua kwa shida hasa wakati wa kutembea au kufanya shughuli, pamoja na kikohozi kikavu cha muda mrefu.

Baadhi ya dawa, mionzi, magonjwa ya kinga ya mwili na mfiduo wa kemikali au vumbi vinaweza kuhusishwa na aina fulani za magonjwa haya.

12. Shinikizo la juu kwenye mishipa ya mapafu

Shinikizo la damu kwenye mishipa inayokwenda kwenye mapafu linaweza kufanya moyo ufanye kazi kwa nguvu zaidi.

Dalili zinaweza kuanza taratibu na kujumuisha kupumua kwa shida wakati wa shughuli, uchovu, kizunguzungu, maumivu ya kifua au kuzimia.

Hali hii inaweza kutokana na magonjwa ya moyo, mapafu, kuganda kwa damu kwa muda mrefu au sababu nyingine.

13. Upungufu wa damu

Damu inapokuwa na kiwango kidogo cha himoglobini, uwezo wa kusafirisha oksijeni kwenda kwenye tishu hupungua.

Mtu anaweza kupata uchovu, udhaifu, mapigo ya moyo kwenda haraka, kizunguzungu na kupumua kwa shida hasa wakati wa kufanya shughuli.

Upungufu wa damu wenyewe si ugonjwa mmoja; unaweza kutokana na upungufu wa madini ya chuma, kupoteza damu, magonjwa sugu, upungufu wa vitamini au matatizo ya utengenezaji wa damu.

14. Uzito mkubwa

Uzito mkubwa unaweza kuongeza kazi ambayo mwili na misuli ya kupumua hulazimika kufanya.

Mtu anaweza kuishiwa pumzi haraka wakati wa kutembea, kupanda ngazi au kufanya shughuli ambazo zamani hakuzipata shida.

Hata hivyo, si sahihi kuhusisha kila kupumua kwa shida na uzito mkubwa bila kutafuta sababu nyingine, hasa ikiwa dalili ni mpya au zinaongezeka.

15. Kutofanya mazoezi na kupungua kwa uwezo wa mwili

Mtu anayekaa muda mrefu bila kufanya shughuli za mwili anaweza kupoteza uwezo wa moyo, mapafu na misuli kutumia oksijeni kwa ufanisi.

Kwa hiyo, anaweza kupumua kwa shida baada ya shughuli ndogo ambazo mtu aliyezoea kufanya mazoezi angeweza kuzifanya bila shida.

Hali hii inaweza pia kutokea baada ya kulazwa hospitalini kwa muda mrefu au baada ya ugonjwa uliomfanya mtu kukaa kitandani.

16. Wasiwasi na mshtuko wa hofu

Wasiwasi unaweza kubadilisha namna mtu anavyopumua na kumfanya ahisi kama hapati hewa ya kutosha.

Wakati wa mshtuko wa hofu, mtu anaweza kupumua haraka, kuhisi moyo kwenda mbio, kutetemeka, kizunguzungu, kufa ganzi kwenye vidole au kuzunguka mdomo na kuhisi kwamba anakufa.

Hata hivyo, haipaswi kudhaniwa kwamba kupumua kwa shida kunasababishwa na wasiwasi kabla ya sababu muhimu za mwili kuzingatiwa, hasa ikiwa dalili ni mpya.

17. Maumivu makali

Maumivu makali ya kifua, mbavu, tumbo au sehemu nyingine yanaweza kumfanya mtu ashindwe kuvuta pumzi kwa kina.

Mtu anaweza kuonekana kama anapumua kwa shida kwa sababu anapunguza kina cha pumzi ili kupunguza maumivu.

Chanzo cha maumivu lazima pia kichunguzwe kwa sababu baadhi ya magonjwa hatari ya moyo na mapafu yanaweza kuanza kwa maumivu na kupumua kwa shida.

18. Kuziba kwa njia ya hewa

Kitu kinapoziba njia ya hewa, hewa haiwezi kuingia au kutoka vizuri.

Kwa mtu mzima, hali hii inaweza kutokea kutokana na chakula au kitu kingine kuingia kwenye njia ya hewa, uvimbe, uvimbe wa koo, makovu yanayobana njia ya hewa au uvimbe ndani ya njia ya hewa.

Kupumua kwa shida kunakoanza ghafla baada ya kula au kuvuta kitu, hasa ikiwa mtu hawezi kuzungumza au kuvuta hewa, ni dharura.

19. Mzio mkali

Mzio mkali unaweza kusababisha koo, ulimi au njia ya hewa kuvimba na kufanya kupumua kuwa kugumu.

Mtu anaweza pia kupata upele, kuvimba uso au midomo, kizunguzungu, kushuka kwa shinikizo la damu au kuzimia.

Hii ni hali ya dharura na inahitaji matibabu ya haraka.

20. Kuvuta moshi, vumbi au kemikali

Moshi wa sigara, moshi wa kuni, vumbi la viwandani, kemikali na gesi zinazokera njia ya hewa zinaweza kusababisha kupumua kwa shida.

Madhara yanaweza kuwa ya muda mfupi au ya muda mrefu kutegemea aina ya dutu, kiasi kilichovutwa na muda wa kukutana nayo.

Baadhi ya gesi zenye sumu zinaweza kuharibu mapafu na kusababisha hali kali ya kushindwa kupumua.

21. Kuvuta sigara

Sigara huharibu njia za hewa na tishu za mapafu na kuongeza hatari ya ugonjwa sugu wa mapafu, saratani ya mapafu na magonjwa ya moyo.

Mtu anaweza kuanza na kikohozi cha mara kwa mara na kupungua kwa uwezo wa kufanya shughuli kabla ya kupumua kwa shida kuwa kubwa.

Kuacha sigara ni hatua muhimu katika kupunguza madhara zaidi ya mapafu na moyo.

22. Saratani ya mapafu

Saratani inaweza kusababisha kupumua kwa shida kwa kuziba njia ya hewa, kuathiri tishu za mapafu, kusababisha maji kuzunguka pafu au kuenea sehemu nyingine.

Dalili zinaweza kujumuisha kikohozi cha muda mrefu, kukohoa damu, maumivu ya kifua, kupungua uzito bila sababu na uchovu.

Si kila mtu mwenye kupumua kwa shida ana saratani, lakini dalili zinazoendelea au zinazoambatana na kupungua uzito au kukohoa damu zinahitaji uchunguzi.

23. Magonjwa ya misuli na mishipa ya fahamu

Kupumua kunategemea si mapafu pekee, bali pia misuli na mishipa ya fahamu inayoiwezesha misuli hiyo kufanya kazi.

Magonjwa yanayodhoofisha misuli yanaweza kufanya mtu ashindwe kuvuta pumzi kwa nguvu ya kutosha.

Mifano ni udhaifu mkubwa wa misuli, magonjwa yanayoathiri makutano ya mishipa na misuli, na baadhi ya magonjwa ya mishipa ya fahamu.

24. Matatizo ya ukuta wa kifua

Mabadiliko ya umbo la kifua, majeraha ya mbavu, maumivu makali au baadhi ya magonjwa ya uti wa mgongo yanaweza kuzuia kifua kupanuka vizuri.

Hii inaweza kupunguza kina cha pumzi na kusababisha kupumua kwa shida wakati wa shughuli. wa baadhi ya watu, tatizo huwa kubwa zaidi wanapolala.

25. Magonjwa ya figo

Figo zinaposhindwa kufanya kazi vizuri, taka za mwili zinaweza kujikusanya na usawa wa kemikali mwilini unaweza kuvurugika.

Hali hii inaweza kuchangia kupumua kwa shida, hasa katika ugonjwa mkali wa figo au wakati mwili unapokuwa na tindikali nyingi.

Maji mengi mwilini kutokana na kushindwa kwa figo pia yanaweza kuathiri mapafu.

26. Magonjwa ya ini

Magonjwa makali ya ini yanaweza kuhusishwa na maji kujikusanya tumboni, kubadilika kwa mzunguko wa damu na matatizo mengine yanayoweza kuchangia kupumua kwa shida.

Katika baadhi ya wagonjwa, ugonjwa wa ini wa muda mrefu unaweza pia kuathiri mfumo wa mapafu na mishipa ya damu.

Kwa hiyo, mtu mwenye ugonjwa mkubwa wa ini na kupumua kwa shida anahitaji tathmini ya kitabibu.

27. Matatizo ya tezi ya shingo

Tezi ya shingo(thairoidi) inapofanya kazi kupita kiasi, mapigo ya moyo yanaweza kwenda haraka na mtu anaweza kupata jasho, kutetemeka, kupungua uzito na kupumua kwa shida.

Tezi inapokuwa kubwa sana, inaweza pia kubana sehemu ya njia ya hewa au kusababisha hisia ya kubanwa shingoni.

28. Asidi nyingi mwilini

Mwili unapokuwa na tindikali nyingi, kituo cha kupumua kwenye ubongo huongeza kasi na kina cha kupumua ili kusaidia kupunguza tindikali hiyo.

Hii inaweza kuonekana kwa mtu mwenye kisukari kisichodhibitiwa, ugonjwa mkali wa figo au hali nyingine za kimetaboliki.

Kupumua kwa nguvu na kwa kina pamoja na udhaifu, kutapika, maumivu ya tumbo au kuchanganyikiwa kunaweza kuwa ishara ya hali hatari.

29. Homa na maambukizi mengine

Homa huongeza mahitaji ya mwili ya oksijeni na inaweza kuongeza kasi ya kupumua.

Maambukizi yanapoathiri mapafu, moyo au mwili mzima, kupumua kwa shida kunaweza kuwa dalili muhimu.

Homa pamoja na kupumua kwa shida, kuchanganyikiwa au udhaifu mkubwa inahitaji tathmini ya haraka.

30. Hali kali ya mwili kushindwa kufanya kazi kwa kawaida

Katika maambukizi makali sana au hali nyingine za dharura, mwili unaweza kushindwa kusambaza oksijeni vizuri kwa viungo.

Mtu anaweza kupumua haraka sana, kuwa dhaifu, kuchanganyikiwa, kupata shinikizo la damu kushuka au ngozi kuwa baridi. Hii ni hali ya dharura inayohitaji matibabu hospitalini.

Visababishi visivyo vya kawaida lakini muhimu

Kuna sababu nyingine ambazo hutokea mara chache lakini ni muhimu kuzifikiria ikiwa sababu za kawaida hazijaeleza dalili.

Hizi ni pamoja na:

• Uvimbe unaoziba njia ya hewa

• Makovu yanayobana njia ya hewa

• Kudhoofika kwa ukuta wa njia ya hewa

• Ugonjwa wa misuli unaoathiri kupumua

• Ugonjwa wa mishipa ya fahamu unaodhoofisha misuli ya kupumua

• Shinikizo la damu kwenye mishipa ya mapafu

• Kuganda kwa damu kwa muda mrefu kwenye mishipa ya mapafu

• Ugonjwa wa moyo unaoathiri misuli ya moyo

• Ugonjwa wa vali za moyo

• Maji kujikusanya kwenye mfuko unaozunguka moyo

• Moyo kubanwa na maji au damu kwenye mfuko unaouzunguka

• Uvimbe wa mapafu au kuenea kwa saratani kwenye mapafu

• Magonjwa ya kinga ya mwili yanayoathiri mapafu

• Magonjwa ya tishu za mwili yanayoweza kuathiri mapafu

• Kuvuta kemikali au gesi zenye sumu

• Madhara ya baadhi ya dawa

• Matatizo makubwa ya kimetaboliki

• Udhaifu wa misuli ya kupumua

• Shinikizo kubwa ndani ya tumbo linalozuia mapafu kupanuka

• Mabadiliko makubwa ya umbo la kifua

• Magonjwa nadra ya mapafu ya kurithi

Orodha hii inaonyesha kwa nini kupumua kwa shida hakupaswi kutibiwa kwa dawa moja bila kutafuta chanzo. Uchunguzi wa kina unaweza kuhitajika ikiwa dalili zinaendelea bila sababu iliyo wazi.

Ni dalili zipi zinazoashiria dharura?

Mtu anayepumua kwa shida anapaswa kutafuta huduma ya dharura ikiwa:

• Kupumua kwa shida kumeanza ghafla

• Anashindwa kupumua akiwa amepumzika

• Hawezi kuzungumza sentensi kamili kwa sababu ya kukosa pumzi

• Ana maumivu au kubanwa sana kifuani

• Midomo au uso vinaanza kuwa vya bluu au kijivu

• Anachanganyikiwa au anapoteza fahamu

• Ana kizunguzungu kikali au anakaribia kuzimia

• Moyo unapiga kwa kasi sana pamoja na udhaifu au maumivu ya kifua

• Anakohoa damu

• Ana uvimbe wa ghafla wa uso, ulimi au koo

• Kupumua kwa shida kumetokea baada ya kukutana na kitu kinachoweza kusababisha mzio

• Kupumua kwa shida kumetokea baada ya jeraha la kifua

• Ana historia ya kuganda kwa damu na amepata kupumua kwa shida ghafla

• Ana ugonjwa wa moyo au mapafu na hali imezidi ghafla

Kupumua kwa shida ukiwa umepumzika, kuchanganyikiwa, kupoteza fahamu, maumivu ya kifua au kushindwa kuingiza au kutoa hewa ni miongoni mwa dalili zinazohitaji tathmini ya haraka hospitalini.

Uchunguzi wa kupumua kwa shida hufanywaje?

Daktari huanza kwa kuuliza dalili zilianza lini, kama zilianza ghafla au taratibu, kama hutokea wakati wa kupumzika au kufanya shughuli, na kama huwa mbaya zaidi wakati wa kulala.

Atauliza pia kuhusu kikohozi, homa, maumivu ya kifua, mapigo ya moyo, kuvimba miguu, kukohoa damu, matumizi ya sigara, mazingira ya kazi, dawa anazotumia na historia ya magonjwa ya moyo au mapafu.

Uchunguzi wa mwili unaweza kujumuisha kupima mapigo ya moyo, shinikizo la damu, kasi ya kupumua na kiwango cha oksijeni kwenye damu. Daktari pia husikiliza mapafu na moyo na kutafuta dalili za maji mwilini, maambukizi au matatizo mengine.

Vipimo vinavyoweza kuhitajika hutegemea sababu inayoshukiwa. Vinaweza kujumuisha kipimo cha damu, picha ya kifua, kipimo cha umeme wa moyo, kipimo cha utendaji wa mapafu, kipimo cha moyo kwa mawimbi ya sauti, vipimo vya damu vinavyotathmini moyo au kuganda kwa damu, na wakati mwingine picha za kina za kifua.

Matibabu ya kupumua kwa shida

Matibabu hutegemea chanzo. Mtu mwenye pumu anaweza kuhitaji dawa zinazopanua njia ya hewa na dawa nyingine kulingana na ukali wa hali. Mtu mwenye maambukizi ya mapafu anaweza kuhitaji matibabu kulingana na aina ya maambukizi.

Mtu mwenye tatizo la moyo anaweza kuhitaji dawa za kusaidia moyo kufanya kazi vizuri au kupunguza maji mwilini. Mtu mwenye upungufu wa damu atahitaji kutambuliwa kwa nini damu imepungua kabla ya kupewa matibabu yanayofaa.

Kwa hali kali, oksijeni inaweza kutolewa ikiwa kiwango cha oksijeni kiko chini. Baadhi ya wagonjwa wenye kushindwa kupumua sana wanaweza kuhitaji msaada wa mashine ili kusaidia kupumua.

Ni muhimu kutotumia dawa za kupumua, dawa za mzio, antibiotiki au dawa nyingine bila kujua chanzo cha tatizo, kwa sababu kupumua kwa shida kuna visababishi vingi na dawa inayofaa kwa sababu moja inaweza isiwe sahihi kwa sababu nyingine.

Unaweza kufanya nini unapopata kupumua kwa shida?

Ikiwa hali ni mpya, kali au inaendelea kuongezeka, tafuta huduma ya kitabibu badala ya kusubiri iishe yenyewe.

Kama una ugonjwa unaojulikana kama pumu au ugonjwa sugu wa mapafu, tumia mpango wa matibabu uliopewa na mtoa huduma wako wa afya.

Epuka moshi wa sigara, vumbi, kemikali au kitu kingine unachojua huchochea dalili zako.

Usijilazimishe kufanya mazoezi wakati unapumua kwa shida. Kaa katika mkao unaokuwezesha kupumua vizuri na tafuta msaada ikiwa hali ni kali.

Hitimisho

Kupumua kwa shida kwa watu wazima kunaweza kutokana na matatizo ya mapafu, moyo, damu, misuli, mishipa ya fahamu, kimetaboliki au hali za kisaikolojia. Baadhi ya sababu ni rahisi kutibiwa, lakini nyingine kama kuganda kwa damu kwenye mapafu, shambulio la moyo, pafu kuanguka, mzio mkali au kushindwa kupumua zinaweza kuwa hatari kwa maisha.

Kwa hiyo, kupumua kwa shida kunakoanza ghafla, kunakotokea ukiwa umepumzika au kunakoambatana na maumivu ya kifua, kuchanganyikiwa, kuzimia, kukohoa damu au kubadilika kwa rangi ya midomo kunahitaji huduma ya haraka. Kwa dalili zinazoendelea au kujirudia, uchunguzi wa kitabibu ni muhimu ili kutambua chanzo na kupata matibabu sahihi.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu kupumua kwa shida