Maumivu kwenye Maungio

Maumivu kwenye maungio: Sababu, dalili, vipimo na matibabu

Maumivu kwenye maungio ni tatizo linaloweza kumpata mtu katika ungio moja au maungio kadhaa ya mwili. Maumivu yanaweza kutokea baada ya kuumia, kufanya kazi nzito au kutumia maungio kupita kiasi, lakini pia yanaweza kuwa dalili ya magonjwa kama osteoathraitisi, baridi yabisi, gauti, maambukizi ya maungio au magonjwa mengine ya mwili.

Kwa hiyo, maumivu ya maungio si ugonjwa mmoja bali ni dalili yenye sababu nyingi. Kujua maumivu yalianza lini, yanaathiri maungio gani, kama kuna uvimbe au joto, na kama yanaambatana na homa au dalili nyingine husaidia kutambua chanzo na kuchagua matibabu sahihi.

Maumivu kwenye maungio ni nini?

Maungio ni sehemu ambazo mifupa miwili au zaidi hukutana na kuruhusu mwili kufanya harakati kama kutembea, kukunja mkono, kushika vitu au kugeuza shingo. Maungio yana mifupa, gegedu, mishipa, kano na utando wa maungo unaosaidia kufanya harakati kwa urahisi.

Maumivu kwenye maungio yanaweza kuhisiwa kama kuchoma, kubana, kuuma, kuchomachoma, kuvuta au maumivu makali wakati wa kusogeza maungio. Wakati mwingine maumivu yanaweza kuwepo bila dalili nyingine, lakini yanaweza pia kuambatana na uvimbe, joto, wekundu, kukakamaa au kupungua kwa uwezo wa kusogeza maungio.

Tatizo linaweza kuathiri goti, nyonga, bega, kiwiko, kifundo cha mkono, vidole, vifundo vya miguu, vidole vya miguu au maungio mengine. Mtu anaweza kuumwa kwenye ungio moja au maungio mengi kwa wakati mmoja.

Maungio gani huathirika zaidi?

Ingawa maumivu yanaweza kutokea katika maungio yoyote, baadhi ya maungio huathirika zaidi kutokana na matumizi yake ya kila siku au kubeba uzito wa mwili.

Maungio yanayoweza kuathirika ni pamoja na

• Magoti

• Nyonga

• Mabega

• Vifundo vya miguu

• Vifundo vya mikono

• Vidole vya mikono

• Vidole vya miguu

• Viwiko

• Shingo

Osteoarthritis kwa mfano huathiri mara nyingi magoti, nyonga na maungio madogo ya mikono, ingawa inaweza kutokea katika maungio mengine pia.

Dalili zinazoweza kuambatana na maumivu ya maungio

Aina na ukubwa wa dalili hutegemea chanzo cha tatizo. Baadhi ya watu hupata maumivu pekee, wakati wengine hupata dalili kadhaa kwa pamoja.

Dalili zinazoweza kuonekana ni pamoja na

• Maumivu kwenye maungio

• Uvimbe wa maungio

• Maungio kuwa na joto kuliko kawaida

• Wekundu au mabadiliko ya rangi kwenye ngozi inayozunguka maungio

• Kukakamaa kwa maungio

• Ugumu wa kukunja au kunyoosha ungio

• Kupungua kwa uwezo wa kutembea au kutumia maungio

• Maungio kutoa sauti kama kugugumia au kusaga wakati wa kusogezwa

• Udhaifu wa misuli inayozunguka maungio

• Maumivu kuongezeka wakati wa kutumia maungio

• Maumivu kuwa makali zaidi baada ya kukaa au kutosogeza ungio kwa muda

Katika baadhi ya magonjwa kama rheumatoid arthritis, kukakamaa huwa kubwa zaidi asubuhi au baada ya kutokufanya harakati kwa muda.

Sababu za maumivu kwenye maungio

1. Osteoarthraitisi

Osteoarthraitisi ni mojawapo ya sababu zinazojulikana sana za maumivu ya maungio. Hutokea pale gegedu inayofunika mwisho wa mifupa ndani ya maungio inapoharibika taratibu. Gegedu hii husaidia mifupa kusogea kwa urahisi bila kusuguana moja kwa moja.

Kadiri gegedu inavyopungua, maungio yanaweza kuanza kuuma, kukakamaa na kushindwa kusogea vizuri. Osteoathraitisi inaweza kuhusishwa na umri, kuumia kwa maungio hapo awali, matumizi ya maungio kwa kurudia-rudia, uzito mkubwa wa mwili na historia ya familia.

Maumivu ya osteoarthritis mara nyingi huongezeka unapokitumia maungio na yanaweza kuambatana na kukakamaa kwa muda mfupi baada ya kuamka au baada ya kutokukitumia kwa muda.

2. Baridi yabisi

Rheumatoid arthritis ni ugonjwa wa mfumo wa kinga ambapo mfumo wa kinga hushambulia tishu zinazozunguka maungio. Hii husababisha uvimbe na uchochezi unaoweza kuharibu gegedu, mifupa, kano na miundo mingine ya maungio ikiwa ugonjwa hautatibiwa.

Mara nyingi huathiri maungio madogo ya mikono na miguu, na inaweza kuathiri maungio yanayolingana pande zote mbili za mwili. Maumivu na kukakamaa vinaweza kuwa vikali zaidi asubuhi au baada ya kutokutembea kwa muda.

Tofauti muhimu ni kwamba rheumatoid arthritis si tatizo la "uchakavu" wa kawaida wa maungio. Ni ugonjwa wa kinga ya mwili unaohitaji kutambuliwa na kutibiwa mapema ili kupunguza uwezekano wa uharibifu wa kudumu wa maungio.

3. Gauti

Gout hutokea wakati fuwele za uric acid zinapokusanyika ndani ya maungio na kusababisha uchochezi. Mara nyingi huanza ghafla na maumivu yanaweza kuwa makali sana.

Mara nyingi gout huathiri kidole kikubwa cha mguu, lakini inaweza pia kuathiri vifundo vya miguu, magoti, vidole vya mikono au maungio mengine.

Maungio yanaweza kuvimba, kuwa na joto na kuwa na maumivu makali kiasi kwamba hata kuguswa kunaweza kuwa na maumivu. Maumivu ya gout yanaweza kuanza ghafla, wakati mwingine wakati wa usiku.

4. Maambukizi kwenye maungio

Maambukizi yanaweza kuingia kwenye maungio na kusababisha hali inayojulikana kama athraitisi ya maambukizi. Hii ni hali inayoweza kuwa hatari na inahitaji matibabu ya haraka.

Mara nyingi maungio huwa na maumivu makali, uvimbe na joto. Mtu anaweza pia kuwa na homa, kutetemeka au kujisikia mgonjwa kwa ujumla.

Maumivu makali ya ghafla katika ungio moja yanayoambatana na uvimbe na homa hayapaswi kuchukuliwa kama maumivu ya kawaida ya uchovu au "baridi".

5. Kuumia kwa maungio

Kuanguka, kugongwa, kujipinda, kunyanyua kitu kizito au kufanya mchezo wenye matumizi makubwa ya maungio yanaweza kusababisha maumivu.

Majeraha yanaweza kuathiri mishipa, kano, misuli, gegedu au mifupa inayozunguka maungio. Unyumbufu au mgandamizo ni mifano ya majeraha yanayoweza kusababisha maumivu na wakati mwingine uvimbe au michubuko.

Maumivu yanayoanza mara moja baada ya jeraha yanapaswa kutathminiwa kulingana na ukubwa wake na uwezo wa mtu kutumia maungio

6. Bazaitisi

Bazaitisi ni uchochezikinga kwenye mfuko mdogo wenye majimaji unaosaidia kupunguza msuguano kati ya mifupa, kano na misuli karibu na maungio.

Inaweza kusababisha maumivu, uvimbe na joto katika eneo linalozunguka maungio. Maumivu yanaweza kuongezeka wakati wa kusogeza au kuweka shinikizo kwenye eneo hilo.

7. Tendinaitisi

Tendinaitisi ni uchochezikinga au uharibifu wa kano inayounganisha misuli na mfupa. Inaweza kutokea baada ya kutumia sehemu fulani ya mwili mara kwa mara.

Kwa mfano, mtu anayefanya kazi inayohusisha kurudia harakati za mkono au bega anaweza kupata maumivu katika eneo linalohusisha kano hizo.

8. Athraitisi ya mwitikio wa kinga

Athraitisi ya mwitikio wa kinga inaweza kutokea baada ya maambukizi fulani katika sehemu nyingine ya mwili. Mtu anaweza kupata maumivu na uvimbe wa maungio baada ya maambukizi.

Wakati mwingine inaweza kuambatana na macho kuwa mekundu au kuuma, maumivu wakati wa kukojoa, uchafu kwenye sehemu za siri au vipele.

9. Athraitisi ya soriasisi

Athraitisi ya soriasisi ni aina ya athraitisi inayohusishwa na soriasisi. Inaweza kusababisha maumivu, uvimbe na kukakamaa kwa maungio.

Kwa baadhi ya watu, mabadiliko ya ngozi yanaweza kutangulia dalili za maungio, huku kwa wengine matatizo ya maungio yakitokea kabla ya dalili za ngozi.

10 .Maambukizi ya virusi

Baadhi ya maambukizi ya virusi yanaweza kuambatana na maumivu ya maungio. Hii ndiyo sababu maumivu ya maungio yanapoambatana na homa, uchovu, upele au dalili nyingine za maambukizi, historia ya ugonjwa wa hivi karibuni huwa muhimu katika kutafuta chanzo.

11. Magonjwa ya mfumo wa kinga

Magonjwa kama lupus yanaweza kusababisha maumivu na uchochezi wa maungio. Katika hali hizi, maumivu ya maungio yanaweza kuambatana na dalili nyingine za mwili kama uchovu, upele au matatizo ya viungo vingine.

12. Faibromayagia

Faibromayagia inaweza kusababisha maumivu yaliyoenea katika mwili pamoja na uchovu na matatizo ya usingizi. Maumivu yanaweza kuonekana kana kwamba yanatoka kwenye maungio ingawa chanzo si lazima kiwe uharibifu wa maungio yenyewe.

13. Sababu nyingine

Maumivu ya maungio yanaweza pia kuhusishwa na matatizo mengine kama hypothyroidism, baadhi ya magonjwa ya mifupa, matatizo ya misuli na mishipa, pamoja na magonjwa mengine ya mfumo mzima wa mwili.

Kwa hiyo, si sahihi kuhitimisha kwamba kila maumivu ya maungio ni arthritis.

Ni nini huongeza uwezekano wa kupata maumivu ya maungio?

Sababu zinazoweza kuongeza uwezekano wa matatizo ya maungio ni pamoja na

• Kuongezeka kwa umri

• Uzito mkubwa wa mwili

• Historia ya familia ya baadhi ya magonjwa ya maungio

• Kuumia maungio hapo awali

• Kazi inayohitaji kurudia harakati fulani mara nyingi

• Michezo yenye msukumo mkubwa kwenye maungio

• Baadhi ya magonjwa ya mfumo wa kinga

• Baadhi ya maambukizi

• Uvutaji wa sigara kwa baadhi ya magonjwa kama rheumatoid arthritis

Kwa osteoarthritis, uzito mkubwa huongeza mzigo kwenye maungio yanayobeba uzito kama magoti na nyonga.

Maumivu ya maungio yanayoongezeka wakati wa kutumia kiungo yanaashiria nini?

Maumivu yanayoongezeka wakati wa kutumia maungio yanaweza kuonekana katika osteoathraitisi au matatizo yanayotokana na matumizi kupita kiasi. Kwa mfano, mtu anaweza kupata maumivu ya goti baada ya kutembea umbali mrefu au kupanda ngazi.

Hata hivyo, aina ya maumivu pekee haitoshi kufanya utambuzi. Daktari huzingatia pia umri, muda wa dalili, kama kuna uvimbe, kama ungio moja au mengi yameathirika na kama kuna dalili nyingine.

Maumivu yanayoongezeka wakati wa matumizi hayawezi kutumika peke yake kuthibitisha kwamba mtu ana osteoathraitisi.

Maumivu ya maungio asubuhi yana maana gani?

Kukakamaa kwa maungio baada ya kuamka kunaweza kutokea katika magonjwa mbalimbali. Kinachosaidia ni kuangalia muda wa kukakamaa na dalili nyingine zinazoambatana nacho.

Katika osteoarthritis, kukakamaa kwa asubuhi mara nyingi huwa kwa muda mfupi. Kwa upande mwingine, kukakamaa kwa muda mrefu zaidi, hasa kinachoambatana na uvimbe wa maungio na kuathiri maungio kadhaa, kunaweza kuonekana katika magonjwa ya uchochezi kama rheumatoid athraitisi.

Kwa hiyo, mtu mwenye maumivu ya maungio na kukakamaa kwa muda mrefu kila asubuhi anapaswa kufanyiwa tathmini badala ya kudhani ni matokeo ya umri au uchovu.

Maumivu kwenye maungio ya viungo vingi

Maumivu yanayotokea kwenye maungio mengi kwa wakati mmoja yanaweza kuwa na sababu tofauti na maumivu yanayotokea kwenye ungio moja.

Miongoni mwa sababu zinazoweza kufikiriwa ni rheumatoid arthritis, baadhi ya maambukizi, lupus, psoriatic arthritis, fibromyalgia na magonjwa mengine ya mfumo mzima wa mwili.

Ni muhimu kumweleza daktari maungio yote yanayouma badala ya kutaja ungio moja tu, kwa sababu mpangilio wa maumivu unaweza kusaidia kutofautisha magonjwa mbalimbali.

Maumivu kwenye ungio moja

Maumivu katika ungio moja yanaweza kutokana na kuumia, osteoathraitisi, gauti, bazaitisi au maambukizi ya maungio.

Maumivu makali yaliyoanza ghafla kwenye ungio moja, hasa kama maungio yamevimba, kina joto au mtu ana homa, yanahitaji tathmini ya haraka kwa sababu maambukizi ya maungio yanaweza kuwa sababu.

Vipimo vinavyoweza kufanyika

Hakuna kipimo kimoja kinachoweza kugundua kila sababu ya maumivu ya maungio. Vipimo huchaguliwa kulingana na historia na uchunguzi wa mgonjwa.

Uchunguzi wa mwili

Daktari anaweza kuangalia kama ungio limevimba, lina joto, lina maumivu unapogusa au kama uwezo wa kukisogeza umepungua.

Pia anaweza kuchunguza kama maumivu yapo kwenye ungio lenyewe au kwenye misuli, kano au tishu zinazokizunguka.

Vipimo vya damu

Vipimo vya damu vinaweza kusaidia kutafuta ushahidi wa uchochezi au kusaidia kuchunguza magonjwa fulani. Kwa mfano, ESR na CRP vinaweza kutumika kutathmini uchochezi, huku vipimo vingine kama rheumatoid factor na anti-CCP vikisaidia katika tathmini ya baridi yabisi.

Hata hivyo, vipimo vya damu haviwezi peke yake kuthibitisha au kuondoa baridi yabisi. Matokeo yanapaswa kutafsiriwa pamoja na historia na uchunguzi wa mgonjwa.

Kipimo cha uric acid

Kipimo cha yuriki asidi kinaweza kusaidia katika tathmini ya gauti, lakini matokeo yake yanahitaji kutafsiriwa kwa kuzingatia hali ya mgonjwa na vipimo vingine.

Eksirei (X-ray)

Eksirei inaweza kusaidia kuangalia mabadiliko ya mifupa na maungio, hasa pale osteoathraitisi, kuvunjika kwa mfupa au matatizo mengine ya kimuundo yanaposhukiwa.

Ultrasound

Ultrasound inaweza kusaidia kuchunguza baadhi ya tishu zinazozunguka maungio na inaweza kuonyesha maji au uchochezi katika mazingira fulani.

MRI

MRI inaweza kuhitajika katika baadhi ya hali ili kuangalia gegedu, kano, mishipa na miundo mingine ambayo haiwezi kuonekana vizuri kwenye X-ray.

Kuchukua majimaji ya maungio

Iwapo maungio yamemevimba na kuna majimaji mengi, daktari anaweza kuchukua sampuli ya majimaji hayo kwa sindano kwa ajili ya uchunguzi.

Kipimo hiki kinaweza kusaidia kutafuta maambukizi, fuwele zinazohusishwa na gout au sababu nyingine za uchochezi.

Matibabu ya maumivu kwenye maungio

Matibabu hutegemea chanzo cha maumivu. Hakuna dawa moja inayofaa kwa kila mtu mwenye maumivu ya maungio.

Kupumzisha ungio kwa muda

Katika maumivu yaliyotokana na matumizi kupita kiasi au jeraha, kupunguza shughuli zinazoongeza maumivu kunaweza kusaidia.

Hata hivyo, kupumzisha ungio kabisa kwa muda mrefu kunaweza kuongeza ukakamaa na udhaifu wa misuli. Kwa hiyo, kiwango cha shughuli kinapaswa kurekebishwa kulingana na chanzo cha maumivu.

Barafu

Kwa baadhi ya maumivu yanayoambatana na uvimbe, kukanda au kuweka barafu iliyofungwa kwenye kitambaa kwa muda mfupi kunaweza kusaidia kupunguza maumivu na uvimbe. Barafu haipaswi kuwekwa moja kwa moja kwenye ngozi.

Joto

Joto linaweza kusaidia baadhi ya watu wenye kukakamaa kwa maungio au maumivu ya muda mrefu, hasa wakati misuli inayozunguka maungio yamekaza.

Hata hivyo, ungio lenye uvimbe mkali na joto kutokana na maambukizi hakipaswi kutibiwa nyumbani kwa joto bila tathmini ya kitabibu.

Dawa za kupunguza maumivu

Dawa kama paracetamol au dawa za kundi la NSAIDs zinaweza kutumika katika baadhi ya hali, lakini uchaguzi wa dawa unapaswa kuzingatia umri, magonjwa mengine, dawa anazotumia mtu na hatari ya madhara.

NSAIDs kama ibuprofen au naproxen zinaweza kuwa na madhara kwenye tumbo, figo na mfumo wa moyo na mishipa kwa baadhi ya watu. Kwa hiyo, si salama kudhani kwamba dawa hizi zinafaa kwa kila mtu.

Tiba ya mazoezi ya maungio

Tiba ya mazoezi inaweza kusaidia kuboresha nguvu za misuli, uwezo wa kusogeza maungio na utendaji wa mwili.

Kwa mtu mwenye osteoathraitisi, kwa mfano, mazoezi yanayofaa yanaweza kuwa sehemu muhimu ya mpango wa kudhibiti dalili na kuboresha uwezo wa kufanya shughuli za kila siku.

Sindano kwenye maungio

Katika baadhi ya hali, daktari anaweza kutumia sindano ya dawa ndani au karibu na ungio. Uamuzi huu hutegemea chanzo cha maumivu na hali ya mgonjwa.

Antibayotoki

Antibayotiki hutumika pale maambukizi ya bakteria yanapothibitishwa au kushukiwa kwa kiwango kinachohitaji matibabu.

Antibiotics hazitibu osteoathraitisi, gauti au maumivu ya kawaida yanayotokana na matumizi kupita kiasi.

Dawa maalum za athraitisi

Mtu mwenye rheumatoid arthritis au aina nyingine za athraitisi ya michomokinga anaweza kuhitaji dawa maalum zinazolenga kupunguza shughuli ya ugonjwa na kuzuia uharibifu wa maungio.

Dawa hizi zinapaswa kutolewa na kufuatiliwa na mtaalamu wa afya kwa sababu aina na dozi hutegemea ugonjwa na hali ya mgonjwa.

Upasuaji

Katika baadhi ya maungio yaliyoharibika sana, hasa pale maumivu na ulemavu vinapokuwa vimeathiri sana maisha ya mtu, upasuaji unaweza kuzingatiwa.

Sio kila mtu mwenye maumivu ya maungio anahitaji upasuaji. Uamuzi hufanywa baada ya kutathmini chanzo, kiwango cha uharibifu na jinsi tatizo linavyoathiri maisha ya mgonjwa.

Namna ya kupunguza hatari ya maumivu ya maungio

Baadhi ya hatua zinaweza kusaidia kulinda afya ya maungio.

Kudumisha uzito unaofaa

Uzito mkubwa huongeza mzigo kwenye maungio yanayobeba mwili, hasa magoti na nyonga. Kupunguza uzito kwa mtu mwenye uzito mkubwa kunaweza kupunguza mzigo kwenye maungio na kusaidia katika udhibiti wa baadhi ya matatizo ya maungio.

Kufanya mazoezi kwa usahihi

Mazoezi husaidia kudumisha nguvu za misuli na uwezo wa kusogeza maungio. Mazoezi yanapaswa kuchaguliwa kulingana na umri, hali ya mwili na tatizo lililopo.

Mtu mwenye maumivu makali hatakiwi kulazimisha mazoezi yanayoongeza maumivu bila ushauri wa mtaalamu.

Kuepuka matumizi kupita kiasi

Kazi au michezo inayohusisha harakati zilezile kwa muda mrefu inaweza kuongeza msongo kwenye baadhi ya maungio. Kupanga mapumziko na kutumia mbinu sahihi za kufanya kazi kunaweza kusaidia kupunguza mzigo huo.

Kutibu majeraha mapema

Jeraha la maungio linapaswa kutibiwa ipasavyo. Baadhi ya majeraha ya awali yanaweza kuongeza hatari ya matatizo ya muda mrefu kama osteoarthritis.

Kutoacha kusogeza maungio kabisa

Watu wengi wanapoumia huacha kusogeza maungio kabisa kwa muda mrefu. Ingawa kupunguza shughuli kunaweza kuwa muhimu mwanzoni, kutokisogeza ungio kwa muda mrefu kunaweza kuchangia kukakamaa na udhaifu.

Ni muhimu kupata ushauri kuhusu kiwango salama cha harakati kulingana na chanzo cha maumivu.

Wakati gani maumivu ya maungio yanahitaji kumuona daktari?

Ni vizuri kufanyiwa tathmini ikiwa maumivu yanaendelea, yanarudia-rudia au yanaanza kuathiri shughuli za kawaida kama kutembea, kufanya kazi au kulala.

Tathmini pia inapendekezwa ikiwa kuna uvimbe wa maungio, kukakamaa kwa muda mrefu asubuhi au maumivu yanazidi badala ya kupungua. Wataalamu wa afya wanaapendekeza kutafuta ushauri wa kitabibu ikiwa maumivu hayajaimarika baada ya takribani wiki mbili za kujitunza nyumbani au yanaathiri shughuli za kawaida.

Dalili gani za maumivu ya maungio ni hatari?

Unapaswa kutafuta huduma ya haraka ikiwa ungio lina maumivu makali ghafla na kuvimba, hasa kama kina joto au una homa.

Hali hii inaweza kuashiria maambukizi ya maungio, ambayo yanaweza kusababisha uharibifu mkubwa wa maungio ikiwa matibabu yatachelewa.

Baada ya jeraha, huduma ya haraka inahitajika ikiwa ungio limebadilika umbo, huwezi kukitumia au kuweka uzito juu yake, kuna maumivu makali sana au uvimbe mkubwa wa ghafla.

Hitimisho

Maumivu kwenye maungio yanaweza kusababishwa na matatizo madogo kama matumizi kupita kiasi au majeraha, lakini pia yanaweza kuwa dalili ya magonjwa kama osteoathraitisi, baridi yabisi, gauti au maambukizi ya maungio. Aina ya maumivu, muda wake, idadi ya maungio yanayoathirika na dalili zinazoambatana nayo husaidia kutafuta chanzo.

Maumivu yanayoendelea, uvimbe wa maungio, kukakamaa kwa muda mrefu, homa au kushindwa kutumia maungio yanahitaji tathmini ya kitabibu. Matibabu bora hutegemea chanzo, hivyo si kila maumivu ya maungio yanapaswa kutibiwa kwa dawa za maumivu pekee.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu maumivu kwenye maungio