Vipele vya muda mrefu makalioni ni mabadiliko ya ngozi yanayodumu kwa muda mrefu au yanayopotea na kisha kujitokeza tena katika eneo la matako. Vinaweza kuonekana kama vinundu vidogo vyekundu(zambarau vyeusi kwa mtu wa rangi ya kunde au mweusi), vipele vyenye usaha, majipu, au uvimbe unaozunguka vinyweleo. Kwa baadhi ya watu huambatana na maumivu, ukavu au kuchubuka kwa ngozi, wakati wengine wanaweza kuwa na vipele bila kuwashwa.

Tatizo hili linaweza kusababishwa na hali nyingi tofauti. Kwa hiyo, si sahihi kudhani kwamba kila kipele cha muda mrefu makalioni ni fangasi, chunusi au maambukizi ya bakteria. Muonekano wa vipele, namna vinavyorudia, kama vinatokea kwenye vinyweleo, kama vinaacha makovu, kama vinatoa usaha, na kama mtu mwingine wa familia ana tatizo linalofanana ni baadhi ya mambo yanayosaidia kutafuta chanzo.

Vipele vya muda mrefu makalioni vina maana gani?

Neno "vipele vya muda mrefu makalioni" ni maelezo ya tatizo na si jina la ugonjwa mmoja maalum. Linaweza kutumika kuelezea vipele ambavyo:

• Vimedumu kwa miezi au miaka

• Hurudia baada ya kukauka

• Huonekana kwa vipindi tofauti

• Huanzia kama vinundu vidogo na baadaye kujaa usaha

• Huacha mabaka au makovu baada ya kupona

• Huendelea kutokea katika eneo lilelile

• Havitibiki kabisa kwa krimu zinazotumika bila kujua chanzo

Kwa hiyo, mtu mwenye tatizo hili anahitaji kutazamwa kwa mtazamo wa ugonjwa unaorudia badala ya kutibu kila kipele kipya kama tatizo jipya.

Tatizo hili linaweza kuonekanaje?

Muonekano hutegemea chanzo. Mtu anaweza kuwa na:

• Vinundu vidogo vyekundu(zambarau vyeusi kwa mtu wa rangi ya kunde au mweusi)

• Vipele vinavyofanana na chunusi

• Vipele vyenye kichwa cheupe au usaha

• Uvimbe mkubwa wenye maumivu

• Majipu yanayopasuka na kutoa usaha

• Ngozi kavu au inayochubuka

• Mabaka meusi baada ya vipele kupona

• Makovu

• Mashimo au njia chini ya ngozi katika baadhi ya magonjwa

• Vipele vipya vinavyotokea wakati vya zamani vimekauka

Kwa mtu ambaye vipele hutokea kwa vipindi, ni muhimu pia kujua kama kila kipele hupitia hatua zinazofanana. Kwa mfano, kuanza kama kinundu chekundu, baadaye kujaa usaha, kukauka na kisha kuibuka kingine ni taarifa muhimu sana kwa daktari.

Visababishi vya vipele vya muda mrefu makalioni

Kwa mtu mwenye vipele vinavyorudia kwa miezi au miaka, sababu kadhaa zinapaswa kutofautishwa. Uchunguzi wa ngozi ndio unaosaidia kuamua ni ipi inayowezekana zaidi.

1. Folikulaitisi

Folikulaitisi ni uvimbe au maambukizi yanayohusisha vinyweleo. Mara nyingi huonekana kama vipele vidogo vyekundu(zambarau vyeusi kwa mtu wa rangi ya kunde au mweusi) au vyenye usaha vinavyotokea karibu na mzizi wa unywele.

Inaweza kuchochewa na jasho, msuguano, kunyoa, kuziba kwa vinyweleo au maambukizi. Kwa baadhi ya watu hujirudia hasa katika maeneo yenye joto na msuguano kama makalioni.

Folikulaitisi ni moja ya sababu muhimu kuzingatiwa ikiwa vipele vinaonekana kama chunusi ndogo na vina usaha.

2. Furunkulosisi au majipu yanayojirudia

Jipu ni maambukizi ya ndani zaidi yanayohusisha kinyweleo na tishu zinazokizunguka. Tofauti na folliculitis ambayo mara nyingi huwa na vipele vidogo, jipu huwa uvimbe mkubwa zaidi, wenye maumivu na mara nyingi hujaa usaha.

Mtu anayepata majipu mara kwa mara anaweza kuwa na tatizo linalohitaji kutafuta sababu zinazochochea maambukizi yanayojirudia, badala ya kutibu jipu moja moja pekee.

Wakati mwingine bakteria wanaweza kubaki kwenye ngozi au maeneo mengine ya mwili na kuchangia kurudia kwa maambukizi, ingawa kurudia kwa majipu hakumaanishi moja kwa moja kwamba mtu ana ugonjwa wa kinga.

3. Hidradenaitisi supurativa

Hidradenaitisi suppurativa ni ugonjwa sugu wa ngozi unaohusisha maeneo yenye vinyweleo na tezi zinazohusiana na vinyweleo. Huonekana kama vinundu vya kina vinavyouma na vinaweza kurudia kwa muda mrefu.

Kwa baadhi ya wagonjwa vinundu vinaweza kupasuka na kutoa majimaji au usaha. Ugonjwa unapoendelea unaweza kusababisha makovu na njia zinazounganisha sehemu za chini ya ngozi.

Ingawa makalio yanaweza kuathirika, hidradenitis suppurativa mara nyingi huhusisha pia maeneo kama kwapa, kinena, sehemu za chini ya matiti au maeneo mengine yenye msuguano. Kwa hiyo, daktari huuliza kuhusu vipele katika maeneo hayo.

4. Folikulaitisi ya fangasi

Baadhi ya fangasi wanaweza kuathiri maeneo yenye joto na unyevunyevu na kusababisha mabadiliko ya ngozi. Hata hivyo, fangasi si lazima wawe sababu ya kila kipele cha makalioni.

Maambukizi ya fangasi mara nyingi huambatana na muwasho, uwekundu/zambarau, ngozi kuchubuka au mabaka yenye mipaka inayoweza kuonekana wazi. Muonekano huo unatofautiana na vipele vya usaha vinavyotokea moja moja.

Kipimo cha ngozi kinaweza kusaidia kuthibitisha fangasi pale ambapo mwonekano pekee haujatosha.

5. Izima au dermataitisi

Izima na aina nyingine za dermataitisi zinaweza kusababisha ngozi kuwa kavu, nyekundu(zambarau vyeusi kwa mtu wa rangi ya kunde au mweusi), kuwasha na kuchubuka. Zinaweza kuchochewa na sabuni, manukato, bidhaa za ngozi, jasho, msuguano au kemikali.

Hata hivyo, ikiwa tatizo kuu ni vinundu vinavyokuwa na usaha na kutokea kimoja baada ya kingine, eczema pekee huwa si maelezo bora bila kuwepo kwa dalili nyingine zinazoiunga mkono.

6. Soriasis

Soriasisi ni ugonjwa wa muda mrefu wa ngozi unaoweza kusababisha mabaka mekundu yaliyofunikwa na ngozi iliyobadilika. Inaweza pia kuathiri maeneo ya mikunjo ya mwili.

Psoriasis ya eneo la makalioni inaweza wakati mwingine kutofautiana na psoriasis inayotokea kwenye sehemu nyingine kwa sababu ngozi inaweza isiwe na magamba mengi.

Historia ya mabaka yanayofanana kwenye magoti, viwiko, kichwani, nyuma ya masikio au kucha inaweza kusaidia katika kutofautisha hali hii.

7. Chunusi au vipele vinavyofanana na chunusi

Vipele vya makalioni vinaweza kufanana na chunusi. Hata hivyo, mara nyingi kile kinachoonekana kama "chunusi za makalioni" huwa ni folliculitis au hali nyingine ya vinyweleo.

Msuguano, jasho, nguo zinazobana na kukaa muda mrefu vinaweza kuchangia kuziba au kuwashwa kwa vinyweleo.

8. Keratosisi pilarisi na matatizo mengine ya vinyweleo

Keratosis pilaris husababisha vinundu vidogo vinavyohusiana na kuziba kwa vinyweleo. Mara nyingi huwa vidogo, vikali unapovigusa na vinaweza kuonekana kama ngozi ya kuku.

Hali hii kwa kawaida haitengenezi usaha mwingi kama ilivyoelezwa katika baadhi ya maambukizi ya bakteria. Kwa hiyo, uwepo wa usaha wa mara kwa mara humfanya daktari afikirie sababu nyingine pia.

9. Dermataitisi ya mguso

Sabuni, mafuta, losheni, manukato, kemikali za kufulia na bidhaa nyingine zinaweza kusababisha mwasho au mzio wa ngozi hali inayofahamika kama demataitisi ya mguso.

Ikiwa tatizo huongezeka baada ya kutumia bidhaa fulani na hupungua unapoacha kuitumia, uhusiano huo ni muhimu sana.

Hata hivyo, ikiwa tatizo limekuwepo tangu utotoni na linatokea bila kuhusishwa na bidhaa maalum, dermatitis ya mguso inaweza isiwe sababu kuu.

10. Sababu zinazohusiana na mazingira au msuguano

Joto, jasho, kukaa muda mrefu, nguo zinazobana na msuguano wa ngozi vinaweza kuchochea matatizo mbalimbali ya ngozi ya makalioni.

Hii haimaanishi kwamba mtu anayepata vipele lazima awe hafanyi usafi. Watu wanaweza kupata folliculitis au matatizo mengine hata wakiwa na usafi mzuri.

Je, vipele vya makalioni vinaweza kuwa vya kurithi?

Si kila tatizo linalotokea kwa mtu mmoja na mtoto wake linakuwa ugonjwa wa kurithi.

Ikiwa mtoto au mwanafamilia mwingine ana vipele vinavyofanana, daktari anaweza kuzingatia mambo kadhaa:

• Ugonjwa wa ngozi unaoweza kuwa na mwelekeo wa kifamilia

• Mazingira yanayofanana

• Matumizi ya bidhaa zinazofanana

• Jasho na msuguano unaofanana

• Maambukizi yanayoweza kuenea

• Tabia au shughuli zinazofanana

Kwa hiyo, historia ya mwanafamilia mwenye tatizo linalofanana ni taarifa muhimu lakini haitoshi pekee yake kuthibitisha ugonjwa wa kurithi.

Ni nini kinachoweza kufanya vipele virudie?

Vipele vinaweza kurudia kwa sababu chanzo hakijaondolewa au kwa sababu ugonjwa wenyewe ni wa muda mrefu.

Miongoni mwa mambo yanayoweza kuchangia ni:

• Jasho jingi

• Msuguano wa ngozi

• Nguo zinazobana

• Kukaa muda mrefu

• Kunyoa au kuharibu vinyweleo

• Maambukizi yanayorudia

• Baadhi ya magonjwa ya ngozi

• Kisukari

• Kinga ya mwili kudhoofika

• Uzito kupita kiasi

• Matumizi ya baadhi ya dawa

• Bidhaa zinazokera ngozi

Kwa mtu ambaye vipele vimekuwepo kwa miaka mingi, ni muhimu kutafuta chanzo kuliko kuendelea kubadilisha krimu bila uchunguzi.

Uchunguzi wa vipele vya muda mrefu makalioni

Historia ya tatizo

Daktari anaweza kuuliza:

• Tatizo lilianza lini?

• Lilianza utotoni au ukubwani?

• Vipele vinatokea kila siku au kwa vipindi?

• Kila kipele hukaa kwa muda gani?

• Huanzia kama kinundu au kama upele?

• Je, vina usaha?

• Je, vinauma au kuwasha?

• Je, huacha makovu?

• Je, hutokea sehemu nyingine?

• Je, kuna vipele kwapani au kinena?

• Je, mtu mwingine wa familia ana tatizo kama hilo?

• Je, kuna dawa au krimu zilizowahi kutumika?

• Je, vipele huongezeka baada ya jasho au msuguano?

Majibu haya yanaweza kusaidia sana katika kutofautisha sababu mbalimbali.

Uchunguzi wa ngozi

Daktari huangalia:

• Ukubwa wa vipele

• Rangi

• Kama vina usaha

• Kama vinahusiana na vinyweleo

• Kama ni vya juu ya ngozi au vya ndani

• Kama kuna makovu

• Kama kuna mashimo au njia chini ya ngozi

• Kama kuna mabaka

• Kama kuna dalili za fangasi

• Kama kuna vipele katika maeneo mengine ya mwili

Ni vizuri kumwona daktari wakati vipele vipo, kwa sababu baadhi ya vipele vinaweza kuwa vimekauka wakati wa kufika kliniki.

Vipimo vinavyoweza kufanyika

Si kila mtu mwenye vipele makalioni anahitaji vipimo. Vipimo huchaguliwa kulingana na muonekano na historia.

Kuotesha ute au usaha

Ikiwa kuna usaha, sampuli inaweza kuchukuliwa na kuchunguzwa ili kubaini bakteria wanaohusika na kusaidia kuchagua antibiotic inapohitajika.

Kipimo cha fangasi

Kipimo cha ngozi kinaweza kufanyika ikiwa kuna mashaka ya fangasi.

Vipimo vya damu

Vipimo vinaweza kuhitajika ikiwa kuna dalili za maambukizi makubwa, vipele vinavyorudia sana, au sababu nyingine ya kiafya inayohitaji kuchunguzwa.

Kipimo cha sukari

Kwa mtu mwenye maambukizi ya ngozi yanayojirudia, hasa kama kuna sababu nyingine zinazotia shaka, daktari anaweza kupendekeza uchunguzi wa kisukari.

Bayopsi ya ngozi

Ikiwa tatizo ni sugu, halieleweki au halijibu matibabu yanayotarajiwa, daktari bingwa wa ngozi anaweza kuchukua kipande kidogo cha ngozi kwa uchunguzi wa maabara.

Matibabu ya vipele vya muda mrefu makalioni

Matibabu hutegemea chanzo. Hakuna krimu moja inayofaa kwa kila aina ya vipele.

Ikiwa ni follikulaitisi ya bakteria

Matibabu yanaweza kujumuisha dawa za kuua bakteria kulingana na ukubwa na ukali wa tatizo. Kwa baadhi ya wagonjwa, dawa za kupaka zinaweza kutosha, wakati wengine huhitaji dawa za kumeza.

Ikiwa tatizo linarudia, daktari anaweza kuhitaji kuchunguza chanzo cha kurudia badala ya kutoa antibiotic kila wakati.

Ikiwa kuna jipu

Majipu makubwa au yenye usaha mwingi yanaweza kuhitaji kufunguliwa na kutolewa usaha na mtaalamu wa afya.

Usijaribu kulipasua au kulichoma mwenyewe kwa sababu unaweza kusababisha maambukizi kuenea au kuongeza kovu.

Ikiwa ni fangasi

Dawa ya kuua fangasi huchaguliwa kulingana na aina na eneo la maambukizi. Kutumia steroid pekee kwenye maambukizi ya fangasi kunaweza kuficha dalili na kufanya hali iwe ngumu zaidi kutambua.

Ikiwa ni Izima au demataitisi

Matibabu hulenga kuondoa kichocheo, kulinda ngozi na kupunguza uchochezi. Dawa za steroid za kupaka zinaweza kutumika katika baadhi ya hali lakini zinapaswa kutumika kwa ushauri wa mtaalamu, hasa kwenye maeneo nyeti.

Ikiwa ni hidradenitis suppurativa

Hali hii huhitaji mpango maalum wa matibabu kulingana na ukali wake. Inaweza kuhitaji dawa za kupaka, dawa za kumeza, matibabu mengine maalum au wakati mwingine taratibu za kitabibu.

Kwa kuwa ni ugonjwa sugu, lengo si kutibu uvimbe mmoja tu bali kupunguza kutokea kwa uvimbe mpya na kuzuia makovu na matatizo ya muda mrefu.

Je, krimu inaweza kusaidia lakini vipele vipya vikaendelea?

Ndiyo. Krimu inaweza kupunguza wekundu, ukavu au uchochezi wa ngozi bila kuondoa chanzo cha tatizo.

Kwa mfano, ikiwa tatizo linatokana na folliculitis inayorudia, hidradenitis suppurativa, au kichocheo kinachoendelea kuwepo, kipele cha zamani kinaweza kukauka lakini vingine vipya vikatokea.

Hii ndiyo sababu mtu mwenye vipele vya muda mrefu hapaswi kutegemea tu kama krimu "inakausha" vipele. Muhimu zaidi ni kujua kwa nini vipele vipya vinaendelea kutokea.

Hatua za kusaidia ngozi nyumbani

Wakati akisubiri uchunguzi wa mtaalamu wa afya, kuna hatua kadhaa ambazo mtu anaweza kuchukua ili kulinda ngozi, kupunguza muwasho au maumivu, na kupunguza uwezekano wa vipele kuongezeka. Hatua hizi hazibadilishi uchunguzi na matibabu ya chanzo, hasa kwa mtu ambaye vipele vimedumu kwa muda mrefu au hurudia mara kwa mara.

1. Safisha eneo kwa upole

Safisha eneo la matako kwa maji na sabuni laini isiyo na manukato makali au kemikali zinazoweza kuwasha ngozi. Usitumie sponji ngumu, brashi au kitu chochote cha kusugua ngozi kwa nguvu.

Usafi wa kupita kiasi au kusugua sana kunaweza kuharibu kinga ya asili ya ngozi na kuongeza ukavu, muwasho na uwezekano wa ngozi kuchubuka. Kwa hiyo, lengo si kusafisha kwa nguvu bali kuweka ngozi katika hali safi bila kuijeruhi.

2. Kausha ngozi vizuri baada ya kuoga

Baada ya kuoga, kausha eneo kwa kitambaa safi na laini kwa kupapasa, badala ya kusugua. Unyevunyevu unaobaki kwenye mikunjo ya ngozi unaweza kuongeza msuguano na kuifanya ngozi iwe rahisi kupata muwasho au baadhi ya maambukizi.

Ikiwa mtu anatokwa na jasho kwa urahisi, ni muhimu pia kubadilisha nguo zilizojaa jasho badala ya kukaa nazo kwa muda mrefu.

3. Usibinye, kutumbua au kuchoma vipele

Ingawa kipele chenye usaha kinaweza kumfanya mtu atake kukitumbua, kufanya hivyo nyumbani kunaweza kuongeza maambukizi, kusababisha jeraha na kuongeza uwezekano wa kupata kovu.

Baadhi ya vinundu vinavyofanana na majipu vinaweza pia kuwa na maambukizi yaliyo ndani zaidi ya ngozi. Katika hali hiyo, kutoa usaha kunahitaji kufanywa na mtaalamu wa afya kwa njia salama.

4. Epuka kukuna ngozi

Kukuna kunaweza kusababisha michubuko midogo ambayo huongeza uwezekano wa bakteria kuingia kwenye ngozi. Pia kunaweza kuongeza mwitikio wa kinga na kufanya tatizo liendelee kwa muda mrefu.

Ikiwa ngozi inawasha, ni bora kutafuta sababu ya muwasho badala ya kutegemea kukuna au kutumia krimu mbalimbali bila kujua chanzo.

5. Punguza joto, jasho na msuguano

Joto, jasho na msuguano vinaweza kuchochea baadhi ya matatizo ya ngozi katika eneo la matako. Vaa nguo zinazokutosha vizuri na zinazopitisha hewa, na epuka nguo zinazobana sana au zinazofanya jasho libaki kwenye ngozi.

Kwa mtu anayefanya mazoezi au kazi inayosababisha jasho nyingi, kuoga na kubadilisha nguo baada ya shughuli hizo kunaweza kusaidia kulinda ngozi.

6. Badilisha nguo za ndani mara kwa mara

Nguo za ndani zinapaswa kuwa safi na zibadilishwe kila siku, au mapema zaidi ikiwa zimelowa jasho. Hii husaidia kupunguza unyevunyevu na msuguano unaoweza kuendelea kwenye eneo lililoathirika.

Hata hivyo, ni muhimu kuelewa kwamba kubadilisha nguo mara kwa mara ni hatua ya kulinda ngozi, si ushahidi kwamba mtu mwenye vipele ana usafi duni.

7. Usitumie krimu nyingi kwa wakati mmoja

Mtu mwenye vipele vya muda mrefu anaweza kujaribu bidhaa nyingi kwa matumaini ya kupata inayofanya kazi. Hata hivyo, kuchanganya krimu nyingi kunaweza kufanya iwe vigumu kutambua ni bidhaa gani imeleta nafuu, imeongeza tatizo au imesababisha mzio wa ngozi.

Ikiwa umetumia bidhaa fulani na ngozi imeanza kuwa nyekundu zaidi, kuwasha au kuungua, ni vizuri kumweleza mtaalamu wa afya kuhusu bidhaa hiyo badala ya kuongeza bidhaa nyingine juu yake.

8. Epuka steroidi za kupaka bila uchunguzi

Dawa jamii ya steroidi za kupaka zinaweza kuwa na matumizi muhimu katika baadhi ya magonjwa ya ngozi, lakini si kila kipele kinapaswa kutibiwa kwa steroidi. Ikiwa chanzo ni maambukizi fulani, matumizi yasiyofaa ya steroidi yanaweza kuficha dalili au kufanya maambukizi yaendelee.

Hasa kwa vipele vinavyotoa usaha, vinavyorudia au ambavyo chanzo chake hakijulikani, si salama kuanza steroidi ya kupaka bila ushauri wa mtaalamu wa afya.

9. Usitumie antibayotiki au dawa za fangasi bila kujua chanzo

Vipele vya muda mrefu vinaweza kuwa na sababu tofauti. Dawa inayofaa kwa maambukizi ya bakteria haitibu ugonjwa unaosababishwa na fangasi, na dawa ya fangasi haitibu kila aina ya vipele.

Kwa hiyo, matumizi ya dawa bila uchunguzi yanaweza kuchelewesha kupata tiba sahihi na wakati mwingine kusababisha madhara au usugu wa dawa.

10. Angalia mabadiliko ya vipele

Mtu anaweza kusaidiwa na kuandika ni lini vipele vinatokea, vinaendelea kwa muda gani, kama vinauma au kuwasha, kama vina usaha, na kama kuna kitu kinachotangulia kutokea kwake.

Kwa vipele vinavyotokea na kukauka ndani ya siku chache kisha kuibuka tena, picha zilizopigwa wakati kipele kikiwa katika hatua tofauti zinaweza pia kumsaidia mtaalamu wa afya kuelewa mabadiliko ya tatizo wakati wa uchunguzi.

11. Usijilaumu kwa kuwa na vipele vya muda mrefu

Ni muhimu kutofautisha usafi wa mwili na chanzo cha ugonjwa wa ngozi. Mtu anaweza kuwa na usafi mzuri kabisa na bado akapata folliculitis, hidradenitis suppurativa, eczema, psoriasis au matatizo mengine ya ngozi.

Kwa hiyo, vipele vinavyodumu kwa muda mrefu havipaswi kuchukuliwa moja kwa moja kuwa ni matokeo ya uchafu. Usafi mzuri husaidia kulinda ngozi, lakini hauwezi kuzuia kila ugonjwa wa ngozi.

12. Tafuta uchunguzi ikiwa tatizo linaendelea

Hatua za nyumbani zinaweza kusaidia kutunza ngozi, lakini hazipaswi kuchukua nafasi ya uchunguzi ikiwa vipele vimedumu kwa miezi au miaka, vinarudia mara kwa mara, vinatoa usaha, vinaacha makovu, vinaongezeka, vinauma sana au vinaambatana na homa.

Katika hali kama hizi, mtaalamu wa afya anaweza kuhitaji kuangalia ngozi moja kwa moja na, kulingana na mwonekano wake, kufanya vipimo kama uchunguzi wa usaha, kipimo cha fangasi au vipimo vingine ili kutambua chanzo.

13. Nguo zisizobana na uchaguzi wa kitambaa

Ni vizuri kuvaa nguo zisizobana sana, hasa chupi na suruali zinazogusa moja kwa moja eneo la makalio. Nguo zinazobana zinaweza kuongeza msuguano, joto na unyevunyevu, hali ambayo inaweza kuchochea au kuzidisha baadhi ya matatizo ya ngozi.

Kuhusu vitambaa vya polyester na nailoni, ambazo hutengenezwa kwa vitambaa vya kutengenezwa viwandani (sinthetiki), kwa baadhi ya watu, hasa wanaotokwa na jasho jingi, nguo zilizotengenezwa kwa nyuzi hizi zinaweza kufanya joto na unyevunyevu kubaki karibu na ngozi, kutegemea aina ya kitambaa na jinsi nguo ilivyotengenezwa. Hali hii inaweza kuongeza msuguano na kuwasha kwa baadhi ya watu. Hata hivyo, polyester au nailoni si sababu ya moja kwa moja ya kila aina ya vipele makalioni, hivyo si lazima mtu mwenye vipele aache kabisa kuvaa vitambaa hivi.

Kwa matumizi ya kila siku, mtu anayepata jasho au msuguano katika eneo la makalio au mwenye tatizo la ngozi anaweza kujaribu nguo zisizobana na zinazopitisha hewa vizuri, ikiwa ni pamoja na nguo za pamba. Ikiwa mtu anatambua kwamba vipele au muwasho huongezeka baada ya kuvaa aina fulani ya nguo, anaweza kuacha kuitumia kwa muda na kuona kama hali inabadilika.

Muhimu zaidi ni kuvaa nguo safi, zisizobana, kubadilisha nguo zenye jasho haraka, na kuweka eneo la makalio katika hali kavu na yenye hewa ya kutosha. Hivyo, lengo si kuzuia polyester au nailoni kwa kila mtu, bali kupunguza joto, unyevunyevu na msuguano unaoweza kuchochea tatizo la ngozi.

Ni wakati gani mtu amuone daktari?

Mtu anapaswa kutafuta huduma ya afya ikiwa:

• Vipele vimedumu kwa muda mrefu

• Vinarudia mara kwa mara

• Vinaendelea kuongezeka

• Vinauma sana

• Vinatoa usaha mwingi

• Vinatengeneza majipu

• Vinaacha makovu

• Kuna uvimbe wa ndani ya ngozi

• Kuna homa

• Ngozi inakuwa nyekundu(zambarau vyeusi kwa mtu wa rangi ya kunde au mweusi) na joto na wekundu unaenea

• Vipele vinatokea pia kwapani au kinena

• Mtoto au mwanafamilia mwingine ana tatizo linalofanana

• Matibabu ya awali hayajasaidia

Hitimisho

Vipele vya muda mrefu makalioni si ugonjwa mmoja bali ni dalili inayoweza kusababishwa na hali mbalimbali za ngozi. Folikulaitisi, majipu yanayorudia, hidradenitis suppurativa, fangasi, eczema, psoriasis na matatizo mengine ya vinyweleo ni baadhi ya sababu zinazopaswa kutofautishwa.

Ikiwa vipele vimekuwepo kwa miaka mingi, vinatoa usaha na vinaendelea kujitokeza baada ya vya zamani kukauka, uchunguzi wa kitabibu ni muhimu ili kutambua chanzo badala ya kuendelea kutumia krimu bila mpango maalum wa matibabu.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara kuhusu vipele vya muda mrefu kwenye matako(makalioni)