Mlo wa kuongeza uzito: Mtoto wa miezi 9

Jibu kwa ufupi

Jibu kwa ufupi: Kwa vyakula vya kawaida vya nyumbani unaweza kumwongezea mtoto uzito: milo ya mara kwa mara, mizito, yenye mafuta kidogo na chakula cha wanyama kila siku, na kunyonyesha kuendelee. Soma pia Uzito mdogo kwa mtoto wa miezi 9.

Maelezo

Kanuni za mlo wa miezi 9

• Endelea kunyonyesha mchana na usiku.

• Milo 3 hadi 4 kwa siku + vitafunio 1 hadi 2.

• Kiasi: karibu nusu kikombe hadi kikombe kimoja (250 ml) kwa mlo, ukiongeza kadri anavyoweza.

• Uji uwe mzito – usidondoke kwenye kijiko; ongeza karanga, maziwa au mafuta.

• Chakula cha wanyama kila siku: dagaa waliosagwa, samaki, mayai, maini, kuku.

• Mpe vipande laini vya kushika mwenyewe ili ajifunze kula.

Mfano wa ratiba ya wiki (saa za Kiswahili)

• Jumatatu – asubuhi (saa 1): uji wa lishe + parachichi; saa 4: papai au embe; mchana (saa 7): ndizi mbivu + maharage laini; saa 10: uji mzito; usiku (saa 1): wali laini + samaki au dagaa.

• Jumanne – uji wa mtama + karanga; parachichi; ugali laini + mboga ya majani; maziwa kidogo; yai + viazi laini.

• Jumatano – uji wa mahindi + nazi; papai au embe; wali laini + dagaa waliopondwa; uji mwepesi; uji wa lishe + siagi ya karanga.

• Alhamisi – uji wa lishe + maziwa; parachichi; ndizi za kupika + samaki aliyepondwa; maziwa au uji; viazi laini + kisamvu.

• Ijumaa – uji wa ulezi + karoti zilizochemshwa; papai au parachichi; ugali laini + maharage au dengu; uji mzito; yai + wali laini.

• Jumamosi – uji wa lishe + kijiko cha mafuta; tunda laini; ndizi + mboga ya majani; uji mwepesi; wali au viazi laini + samaki.

• Jumapili – uji wa mahindi + siagi ya karanga; papai au parachichi; wali laini + dagaa waliopondwa; uji mzito; uji wa lishe au maziwa.

Mbadala wa vyakula

• Protini – mayai ↔ dagaa waliopondwa, samaki wadogo, maharage, maini.

• Mafuta – mafuta ya alizeti ↔ nazi, mafuta ya ufuta, siagi ya karanga.

• Wanga – ugali laini ↔ wali laini, viazi, ndizi za kupika.

• Matunda – parachichi ↔ papai, embe, ndizi mbivu.

• Mboga – mchicha ↔ matembele, kisamvu, majani ya maboga.

• Maziwa – maziwa ya kopo ↔ maziwa ya ng'ombe yaliyochemshwa.

• Uji wa lishe – mahindi + karanga + ulezi ↔ mtama, mchele, mchanganyiko wa nafaka na karanga.

Nini cha kufanya

• Mpime uzito kila mwezi kliniki na angalia kadi ya ukuaji.

• Nawa mikono na vyombo; pika vizuri; usihifadhi chakula kilichopikwa zaidi ya saa 2 bila friji.

• Usiongeze chumvi wala sukari nyingi; usimpe soda, chai badala ya mlo, au asali kabla ya mwaka 1.

• Mlishe kwa upole na uvumilivu; usimlazimishe.

• Akiugua, endelea kumnyonyesha na kumlisha; baada ya kupona mpe mlo 1 wa ziada kwa wiki 2.

• Hakikisha amepata dawa ya minyoo, vitamini A na chanjo kama ilivyopangwa.

• Linganisha na Mlo wa miezi 8 na Mlo wa miezi 10.

Dalili za hatari

Mpeleke kituo cha afya mara moja ukiona:

• Amekonda sana – mbavu wazi, ngozi imelegea – au miguu yote imevimba.

• Hali wala hanyonyi.

• Kuharisha au kutapika kila kitu, kulegea au kusinzia sana.

• Homa kali au kupumua kwa shida.

Lini umwone daktari

• Uzito haupandi baada ya wiki 2 hadi 4 za mlo huu.

• Kipimo cha mkono (MUAC) kiko kwenye rangi ya njano au nyekundu.

• Mtoto ana kikohozi cha muda mrefu, kuharisha mara kwa mara au maambukizi ya mara kwa mara.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara