Maelezo ya majibu ya maswali mbalimbali ya kiafya
Umri wa Ujauzito: Mwongozo Kamili
Umri wa ujauzito huhesabiwa kwa wiki kuanzia siku ya kwanza ya hedhi ya mwisho (LMP), si siku ya kushika mimba – hivyo wiki 2 za kwanza ni kabla ya utungisho. Tarehe ya kujifungua ni LMP + siku 280 (wiki 40); kanuni ya Naegele: ongeza siku 7, toa miezi 3, ongeza mwaka 1. Njia sahihi zaidi ni ultrasound ya miezi 3 ya kwanza (kupima urefu wa kiinitete, CRL); ikitofautiana na LMP kwa zaidi ya siku 5–7 kabla ya wiki 9, au siku 7 hadi wiki 14, tarehe ya ultrasound hutumika. Kimo cha mimba (fundal height) husaidia baada ya wiki 20 – sentimita karibu sawa na wiki – lakini si sahihi kwa kuweka tarehe.
Je, duphaston inaweza kufungua njia ya mlango wa kizazi uliofungana?
Hapana. Duphaston (dydrogesterone) ni projestini – hurekebisha homoni na huleta hedhi pale ukuta wa kizazi umejengeka lakini homoni hazilingani. Haiwezi kufungua mlango wa kizazi (cervix) uliofungana wala kuondoa makovu ndani ya kizazi. Mlango kufungana (cervical stenosis) hutokea baada ya upasuaji au matibabu ya shingo ya kizazi (LEEP, cone biopsy, kuchoma), maambukizi, mionzi, au kukoma hedhi; makovu ndani ya kizazi (Asherman) hutokea mara nyingi baada ya kusafishwa kizazi (D&C). Dalili: hedhi kutoka kidogo au kutotoka kabisa wakati unahisi maumivu ya kila mwezi, na damu kujaa ndani ya kizazi (hematometra). Kabla ya kufikiria hivyo, kukosa hedhi pia husababishwa na mimba, homoni (tezi, prolactin, PCOS), uzito, msongo na dawa. Uchunguzi: kipimo cha mimba, homoni, ultrasound, na hysteroscopy. Matibabu: daktari hupanua mlango (dilation) au huondoa makovu kwa hysteroscopy.
P2 inaweza kuathiri majibu ya kipimo cha mimba?
P2 haiathiri majibu ya kipimo cha mimba. P2, ambayo ni vidonge vya dharura vya levonorgestrel, haina homoni ya ujauzito (hCG), kwa hiyo haiwezi kufanya kipimo cha mimba cha mkojo au cha damu kiwe chanya au hasi kwa uongo. Kipimo kikiwa chanya baada ya P2, maana yake mimba ipo.
Kwa nini dalili ya kuwashwa pua na masikio na kukohoa huwa mbaya zaidi asubuhi?
Mafua ya mzio (allergic rhinitis) huwa makali asubuhi kwa sababu kadhaa: usiku unalala kwa saa nyingi karibu na vichochezi – vumbi la godoro na mito (wadudu wadogo wa vumbi), manyoya ya wanyama, ukungu na mende; homoni ya cortisol inayopunguza uchochezi huwa chini usiku na alfajiri, wakati kemikali za mzio huongezeka; ukilala chali makamasi hutiririka kooni (postnasal drip) na kuleta kikohozi; na hewa baridi au kavu ya alfajiri huwasha pua. Dalili: chafya nyingi, pua kuwasha na kuziba, makamasi meupe majimaji, macho na masikio kuwasha (kwa sababu koo na sikio vimeunganishwa), na kikohozi. Mchana dalili hupungua kwa kuwa umetoka chumbani na cortisol iko juu. Tiba kuu kwa mujibu wa ARIA ni steroid ya kupuliza puani kila siku; antihistamine zisizoleta usingizi (cetirizine, loratadine) husaidia kuwasha na chafya; kuosha pua kwa maji ya chumvi husaidia. Usafi wa chumba hupunguza vichochezi. Kikohozi chenye mluzi au kubana kifua huashiria pumu – inahitaji daktari.
Uwezekano wa kupata mimba wakati wa hedhi: Mzunguko wa siku 27
Kwa mzunguko wa hedhi wa siku 27, ovulesheni kwa kawaida hutokea karibu siku ya 13, yaani takribani siku 14 kabla ya hedhi inayofuata, na inaweza kuwa kati ya siku ya 12 na 15 katika miezi tofauti. Siku za rutuba ni siku 5 kabla ya ovulesheni pamoja na siku yenyewe, kwa kawaida siku ya 8 hadi 13. Hedhi ya kawaida ya siku 1 hadi 5 iko nje ya dirisha hili, kwa hiyo hatari ya mimba kwa tendo wakati wa hedhi ni ndogo, hasa siku 1 hadi 3.
Kinyesi chenye Damu na Kamasi kwa Watoto chini ya miaka 5: Visababishi, Dalili, Uchunguzi na Tiba
Kinyesi chenye damu na kamasi kwa mtoto chini ya miaka 5 mara nyingi ni kuharisha damu kunakosababishwa na bakteria kama shigela, salmonela au kampilobakta, na mara chache amiba. Kwa watoto wachanga, mzio wa protini ya maziwa ya ng'ombe huleta michirizi ya damu na kamasi, na mchubuko wa njia ya haja kubwa huleta damu nyekundu kidogo kwa mtoto mwenye choo kigumu.