Jifunze tabia tano za kiafya

Jibu kwa ufupi

Jibu kwa ufupi: Kifungua kinywa chenye protini na nafaka, matunda na mboga kila mlo, nafaka zisizokobolewa, mafuta ya mimea kwa kiasi, na kutembea dakika 30 kwa siku. Soma Epuka unene.

Maelezo

1. Kifungua kinywa

• Mfano: uji wa ulezi au mtama, mayai, maharage, mkate wa ngano isiyokobolewa, maziwa mgando, tunda.

• Kifungua kinywa hakijaonyesha kupunguza uzito peke yake, lakini husaidia kupata virutubisho na nguvu.

2. Matunda na mboga

• Angalau mara 5 kwa siku (gramu 400).

• Tunda zima ni bora kuliko juisi – lina nyuzilishe na sukari kidogo inayofyonzwa.

• Mboga za majani kila mlo: mchicha, matembele, majani ya maboga.

3. Nafaka zisizokobolewa

• Dona, ulezi, mtama, uwele, mchele wa kahawia, mkate wa ngano isiyokobolewa – nyuzilishe huzuia choo kigumu na sukari kupanda haraka.

4. Mafuta yenye afya

• Mafuta ya mimea (alizeti, karanga, mzeituni) na samaki, kwa kiasi.

• Punguza samli, mafuta ya nyama, mafuta yaliyotumika mara nyingi na vyakula vya kukaanga.

• Mafuta ya mimea hayana kolestrol, lakini mafuta mengi ya aina yoyote huongeza uzito.

5. Mazoezi

• Dakika 150 kwa wiki – kutembea haraka, kuendesha baiskeli, kucheza.

• Mazoezi ya nguvu siku 2 kwa wiki.

• Punguza kukaa muda mrefu.

Nini cha kufanya

• Anza na tabia moja wiki hii.

• Weka matunda mezani badala ya biskuti.

• Tembea au panda ngazi badala ya lifti.

• Soma Siri za afya ya akili.

Dalili za hatari

• Maumivu ya kifua au kushindwa kupumua wakati wa mazoezi – acha na nenda hospitali.

Lini umwone daktari

• Una presha, kisukari au ugonjwa wa moyo na unaanza mazoezi makali.

• Uzito unaongezeka licha ya mabadiliko.

• Hujapima presha, sukari na lehemu kwa zaidi ya mwaka.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara