top of page

Mwandishi:

Mhariri:

Imeboreshwa:

ULY CLINIC

ULY CLINIC

31 Oktoba 2026, 15:23:37

Majina ya dawa za macho

Jibu kwa ufupi


Jibu kwa ufupi: Usinunue matone ya macho kwa jina tu. Jicho jekundu linalouma au kuona kufifia – mwone mtoa huduma wa macho. Usitumie matone ya steroid bila uchunguzi. Soma Macho mekundu.


Maelezo


Majina kwa tatizo


  • Bakteria – chloramphenicol, gentamicin, ciprofloxacin, ofloxacin, levofloxacin, moxifloxacin, azithromycin, tobramycin.

  • Virusi (herpes) – aciclovir, ganciclovir.

  • Mzio – olopatadine, ketotifen, azelastine, sodium cromoglicate; antazoline/xylometazoline kwa muda mfupi.

  • Macho makavu – machozi bandia (carboxymethylcellulose, hypromellose); acetylcysteine huyeyusha ute mzito.

  • Glaukoma – latanoprost, bimatoprost, travoprost, timolol, betaxolol, brimonidine, apraclonidine, dorzolamide, brinzolamide; acetazolamide ni kidonge.

  • Uvimbe – dexamethasone, prednisolone, betamethasone, fluorometholone (steroid); diclofenac, ketorolac, nepafenac, bromfenac (NSAID).

  • Kupanua mboni – atropine, cyclopentolate, tropicamide (uchunguzi na baadhi ya uvimbe).


Tahadhari


  • Steroid – kwa maelekezo ya mtaalamu wa macho tu.

  • Dawa za kuondoa maumivu ya juu ya jicho (anaesthetic) – si za kutumia nyumbani; huharibu jicho.

  • Kemikali ikiingia jichoni – osha kwa maji mengi dakika 15–20 kisha hospitali.

  • Usitumie mitishamba, mkojo au maziwa jichoni.


Nini cha kufanya


  • Nawa mikono; usiguse ncha ya chupa kwenye jicho.

  • Dawa mbili tofauti – acha dakika 5 kati yake.

  • Tupa chupa mwezi 1 baada ya kufungua (au kama ilivyoandikwa).

  • Usitumie dawa ya macho ya mtu mwingine.

  • Lenzi za mguso – zitoe kabla ya matone.


Dalili za hatari


Hospitali mara moja ukiwa na:


  • Kuona kufifia ghafla.

  • Maumivu makali ya jicho, kichwa na kutapika.

  • Kemikali au kitu kilichochoma jicho.

  • Jeraha la jicho.


Lini umwone daktari


  • Jicho jekundu zaidi ya siku 3 au linalouma – soma Maumivu ya jicho.

  • Usaha – soma Macho kutoa usaha.

  • Una zaidi ya miaka 40 – pima shinikizo la jicho mara kwa mara.


Maswali yanayoulizwa mara kwa mara


1. Naweza kununua dawa ya macho bila daktari?

Machozi bandia ndiyo; nyingine baada ya uchunguzi.

2. Matone ya steroid ni hatari?

Bila uchunguzi huweza kuleta glaukoma na mtoto wa jicho.

3. Dawa ya macho mekundu ni ipi?

Inategemea chanzo – bakteria, virusi au mzio.

4. Dawa ya glaukoma natumia muda gani?

Kwa kawaida maisha yote, kwa ufuatiliaji.

5. Bimatoprost hukuza kope?

Ndiyo, ni athari yake inayojulikana.

6. Chupa iliyofunguliwa hudumu muda gani?

Kwa kawaida mwezi 1.

Imeandikwa:

2 Aprili 2026, 17:07:30

ULY CLINIC inashauri usitegemee au kufuata ushauri wowote uliyoona kwenye makala hii bila kuwasiliana kwanza na daktari wako. Kabla ya kuchukua hatua yoyote ya matibabu, hakikisha umepata ushauri rasmi kutoka kwa daktari wako ili kuepuka madhara yoyote yanayoweza kutokea.

​

Makala hii ni ya kielimu tu na haitumiki kama mbadala wa matibabu ya daktari.

Rejea za mada hii:

  1. American Academy of Ophthalmology. Conjunctivitis Preferred Practice Pattern. San Francisco: AAO; 2023.

  2. Azari AA, Arabi A. Conjunctivitis: a systematic review. J Ophthalmic Vis Res. 2020;15(3):372–95.

  3. World Health Organization. WHO Model List of Essential Medicines – 23rd list. Geneva: WHO; 2023.

  4. Ministry of Health, United Republic of Tanzania. Standard Treatment Guidelines and National Essential Medicines List (STG/NEMLIT), 7th edition. Dodoma: Ministry of Health; 2026.

bottom of page