Zambarau ni nini?

Zambarau inayojulikana pia kama Java plum , jamun au black plum, ni tunda la kitropiki lenye umbo refu au mviringo, kwa kawaida likiwa na rangi ya zambarau iliyokolea hadi karibu nyeusi linapoiva. Nyama yake huwa na rangi ya zambarau au waridi hafifu, ina juisi kiasi na ladha inayoweza kuwa tamu, chachu au yenye ukakasi kidogo. Ndani yake kuna kwa kawaida mbegu moja kubwa.

Rangi yake ya zambarau inahusishwa kwa kiasi kikubwa na uwepo wa anthosayanini, aina ya kemikali za mimea zenye shughuli ya antioxidant.

Familia: Myrtaceae

Jina la kisayansi: Syzygium cumini (L.) Skeels

Majina ya kawaida: Zambarau, Java plum, Jamun, Jambul, Black plum, Indian black plum

Java plum ina nyuzi lishe, vitamini C, potasiamu, magnesiamu na misombo mbalimbali ya mimea, hasa anthosayanini, kampaundi za fenoliki na flavonoidi.

Husaidia afya ya mfumo wa chakula

Java plum ina nyuzi lishe, ambazo husaidia kuongeza ujazo wa kinyesi na kuchangia utendaji wa kawaida wa mfumo wa chakula.

Nyuzi pia husaidia kufanya mlo uwe na ujazo zaidi na zinaweza kusaidia mtu kufikia mahitaji yake ya kila siku ya nyuzi anapokula matunda na mboga mbalimbali.

Huchangia afya ya kinga ya mwili

Tunda hili lina vitamini C, kirutubisho muhimu kwa utendaji wa kawaida wa mfumo wa kinga. Vitamini C pia hushiriki katika utengenezaji wa kolajeni na husaidia mwili kufyonza chuma kutoka kwenye vyakula vya mimea.

Kiasi cha vitamini C katika Java plum kinaweza kutofautiana kulingana na aina, kiwango cha ukomavu na mazingira ya kilimo.

Hutoa potasiamu na magnesiamu

Zambarau ina madini kama potasiamu na magnesiamu, ambayo ni muhimu kwa kazi mbalimbali za mwili.

Potasiamu huchangia utendaji wa kawaida wa misuli na mfumo wa neva, wakati magnesiamu hushiriki katika michakato mbalimbali ya kimetaboliki na utendaji wa misuli.

Ina anthosayanini nyingi

Moja ya sifa muhimu za Java plum ni kiwango chake cha anthosayanini, ambazo ndizo huchangia kwa kiasi kikubwa rangi yake ya zambarau iliyokolea.

Utafiti wa mapitio umeonyesha kuwa tunda hili lina anthosayanini mbalimbali, zikiwemo delphinidini, siyanidini, petunidini, peonidini na malvidini. Kiasi cha anthosayanini huongezeka kadiri tunda linavyoendelea kuiva na kupata rangi iliyokolea.

Hutoa kampaundi ya mimea yenye shughuli ya antioksidanti

Zambarau ina kampaundi fenoliki, ikiwemo gallic acid, gallotannins, ellagitannini na flavonoidi. Kampaundi hizi zinaweza kufanya kazi kama antioksidanti na kusaidia kupunguza athari za msongo wa oksijeni huru katika mazingira ya maabara.

Hata hivyo, ni muhimu kutofautisha shughuli hizi za antioxidant zilizobainishwa katika tafiti za maabara na madai kwamba tunda hilo linaweza kutibu ugonjwa fulani kwa binadamu.

Inaweza kuchangia mlo wenye afya ya moyo

Kwa kuwa Java plum ina nyuzi lishe, potasiamu na misombo ya mimea, inaweza kuwa sehemu ya mlo unaojumuisha matunda mbalimbali kwa ajili ya afya ya moyo na mishipa.

Utafiti wa kisayansi umeonyesha pia athari zinazoweza kuwa za kupunguza mafuta kwenye damu na kulinda seli katika tafiti za maabara na wanyama, lakini ushahidi wa kutosha wa binadamu bado haujathibitisha kwamba kula Java plum pekee hutibu au kuzuia ugonjwa wa moyo.

Inaweza kusaidia udhibiti wa sukari ya damu, lakini si tiba ya kisukari

Java plum imekuwa ikitumika kwa muda mrefu katika tiba za jadi, hasa kuhusiana na sukari ya damu. Tafiti za maabara na wanyama zimeonyesha uwezekano wa athari za kupunguza sukari ya damu, na ndiyo sababu tunda hili limekuwa likichunguzwa kisayansi.

Hata hivyo, ushahidi huo hauwezi kutafsiriwa kuwa Java plum ni tiba ya kisukari. Mtu mwenye kisukari hapaswi kuacha dawa alizoandikiwa na kutumia tunda au bidhaa za Java plum kama mbadala bila ushauri wa mtaalamu wa afya.

Viinirishe vinavyopatikana kwenye zambarau

Java plum ina mchanganyiko wa virutubisho na kemikali za mimea, ikiwemo:

• Maji

• Kabohaidreti

• Nyuzi lishe

• Protini

• Vitamini C

• Vitamini A na karotenoidi kwa kiasi

• Folate

• Potasiamu

• Magnesiamu

• Kalishiamu

• Fosforasi

• Chuma

• Anthosayanini

• Flavonoidi

• Gallic acid

• Tannins

• Polifeno

• Misombo mingine ya mimea yenye shughuli ya antioksidanti

Viinilishe vinavyopatikana kwenye Zambarau

• Nishati = 60kcl

• Jumla ya mafuta = 0.2g

• Kabohaidreti = 16g

• Protini = 0.3g

• Maji = 83.3g

Madini yanayopatikana kwenye Zambarau zenye Gramu 100

• Madini chuma = 0.19mg

• Kalishiamu = 19mg

• Magineziamu = 15mg

• Fosifolasi = 17mg

• Potashiamu = 79mg

• Sodiamu = 14mg

Vitamini zinazopatikana kwenye Zamabarau zenye gramu 100

• Vitamini B1 = 0.006mg

• Vitamini B2 = 0.012mg

• Vitamini B3 = 0260mg

• Vitamini B5 = 0.061mg

• Vitamini B6= 3mcg

• Vitamini C = 14.3mg

Kwa nini zambarau huwa na rangi ya zambarau?

Rangi ya zambarau iliyokolea hadi nyeusi ya tunda zambarau inatokana kwa kiasi kikubwa na anthosayanini zilizopo hasa kwenye ngozi ya tunda.

Utafiti mmoja ulionyesha kuwa sehemu kubwa sana ya anthosayanini katika sehemu inayoliwa hupatikana kwenye ngozi, hivyo rangi ya tunda inapokuwa imekolea zaidi huashiria pia ongezeko la baadhi ya rangi hizi za mimea.

Zambarau ilitokea wapi?

Zambarau ina asili ya Asia ya Kusini, hasa maeneo yanayohusisha India na nchi jirani. Leo mti huu umeenea katika maeneo mengi ya kitropiki na nusutropiki, yakiwemo sehemu za Asia, Afrika na Amerika ya Kusini.

Ni mti wa kijani kibichi unaoweza kustawi katika mazingira ya joto. Tunda lake limekuwa sehemu ya chakula na matumizi ya jadi katika jamii mbalimbali, hasa katika bara Hindi.

Java plum huliwa vipi?

Java plum inaweza kuliwa ikiwa bichi na imeiva vizuri. Inaweza:

• Kuliwa moja kwa moja kama tunda

• Kuongezwa kwenye saladi za matunda

• Kutengenezwa kuwa juisi

• Kutengenezwa jamu

• Kutumiwa kutengeneza kitafunwa

• Kutengenezwa kuwa bidhaa zilizokaushwa au zilizogandishwa

• Kutumika kutengeneza baadhi ya vinywaji vilivyochachushwa

Kwa kawaida, tunda hukatwa au kutafunwa na mbegu huondolewa.

Java plum mbichi inaweza kuliwa?

Java plum inaweza kuliwa ikiwa bado haijafikia ukomavu kamili, lakini huwa na uchachu na ukakasi zaidi kuliko tunda lililoiva. Kadiri linavyoiva, rangi yake hubadilika kutoka kijani hadi zambarau iliyokolea au karibu nyeusi na ladha huwa laini zaidi.

Kwa matumizi ya kawaida ya chakula, ni bora kuchagua matunda yaliyoiva vizuri, yenye rangi nzuri na yasiyo na dalili za kuoza.

Zambarau na dawa za kisukari

Kwa sababu zambarau imehusishwa na athari za kupunguza sukari ya damu katika tafiti za maabara na wanyama, wakati mwingine hutangazwa kama dawa ya kisukari. Hata hivyo, tunda lenyewe si mbadala wa dawa za kisukari, na ushahidi wa kitabibu wa binadamu haujatosha kuthibitisha matumizi yake kama tiba.

Kwa hiyo, ni salama zaidi kulichukulia kama tunda lenye virutubisho na misombo ya mimea, badala ya dawa.

Hitimisho

Zambarau (Syzygium cumini) ni tunda la zambarau lenye nyuzi lishe, vitamini C, potasiamu, magnesiamu na anthosayanini pamoja na polyphenols nyingine, hivyo linaweza kuongeza virutubisho na kemikali za mimea katika mlo. Rangi yake ya zambarau iliyokolea ni dalili ya uwepo wa anthosayanini nyingi, lakini madai ya kuitumia kutibu kisukari au magonjwa mengine yanahitaji kutenganishwa na ushahidi wa kitabibu ambao bado haujatosha.