Magonjwa na saratani mbalimbali

Kucheua tindikali (GERD) ni hali ambapo tindikali ya tumbo hurudi juu kwenye umio mara kwa mara, na kuleta kiungulia, ladha chungu mdomoni, kikohozi au sauti kukwaruza. Huchochewa na unene, milo mikubwa usiku, pombe, sigara na ujauzito. Hudhibitiwa kwa kubadili mtindo wa maisha na dawa za kupunguza tindikali.

Kichocho (schistosomiasis au bilharzia) ni ugonjwa wa minyoo wanaoishi kwenye mishipa ya damu, unaopatikana kwa kuogelea, kuoga au kufanya kazi kwenye maji yasiyo salama ya maziwa, mito na mabwawa. Huleta damu kwenye mkojo au kinyesi, na kwa muda mrefu huharibu kibofu, figo, ini na via vya uzazi. Hutibika kwa praziquantel.

Mpox (zamani monkeypox, homa ya nyani) ni ugonjwa wa virusi unaoleta homa, tezi kuvimba na vipele vinavyopita hatua – madoa, malengelenge, vidonda vya usaha na maganda. Huambukizwa kwa mguso wa karibu wa ngozi na vidonda, ngono, matone ya hewa ya karibu na wanyama. Wengi hupona ndani ya wiki 2–4. Ripoti mgonjwa anayeshukiwa mara moja.

Mimba kutunga nje ya kizazi (ectopic pregnancy) ni mimba inayojipandikiza nje ya mfuko wa uzazi, mara nyingi kwenye mrija wa uzazi. Haiwezi kukua hadi mtoto, na ikipasuka huleta damu nyingi tumboni – dharura inayoweza kuua. Dalili ni kukosa hedhi, matone ya damu na maumivu ya tumbo upande mmoja.