Madini chuma kwa mjamzito

Jibu kwa ufupi

Jibu kwa ufupi: Meza kidonge cha madini chuma na foliki asidi kila siku kama ulivyopewa kliniki. Kimeze na chungwa, embe au maji – si chai, kahawa wala maziwa. Kula maharage, dagaa, maini, nyama na mboga za majani. Soma Upungufu wa damu kutokana na ukosefu wa madini chuma.

Maelezo

Kwa nini ni muhimu

• Hupunguza hatari ya upungufu wa damu kwa mama.

• Hupunguza hatari ya mtoto kuzaliwa na uzito mdogo.

• Mama mwenye damu ya kutosha hustahimili vizuri damu inayopotea wakati wa kujifungua.

Vitu vinavyoongeza ufyonzwaji

• Vitamin C – machungwa, maembe, mapera, ndimu, nyanya.

• Nyama, maini, samaki, dagaa – chuma chake hufyonzwa kwa urahisi na huongeza ufyonzwaji wa chuma cha mimea.

• Kuloweka, kuotesha au kuchachusha nafaka na kunde (mfano togwa, uji wa kuchachuka).

Vitu vinavyopunguza (vitenganishe na dawa)

• Chai na kahawa.

• Maziwa, maziwa mgando, jibini na dawa za calcium.

• Dawa za kupunguza asidi tumboni.

• Tenganisha saa 1–2 na dawa – si kuacha vyakula hivi.

Visababishi vingine vya upungufu wa damu

• Malaria – tumia chandarua na dawa za kinga (SP) unazopewa kliniki; soma Dawa nzuri ya malaria.

• Minyoo – dawa ya minyoo hutolewa kliniki baada ya miezi 3 ya kwanza.

• Magonjwa ya utumbo yanayopunguza ufyonzwaji, mfano kuharisha kwa muda mrefu.

Nini cha kufanya

• Meza dawa kila siku – hata ukijisikia vizuri.

• Kinyesi kuwa cheusi ni kawaida ukitumia madini chuma.

• Kichefuchefu: meza wakati wa kulala au baada ya mlo mdogo.

• Choo kigumu: kunywa maji mengi, kula matunda na mboga.

• Soma Lishe mbovu kwa mama mjamzito.

Dalili za hatari

Hospitali mara moja ukiwa na:

• Kushindwa kupumua au kuchoka sana hata ukiwa umepumzika.

• Mapigo ya moyo kwenda kasi sana au kuzimia.

• Kutokwa damu ukeni.

Lini umwone daktari

• Uchovu mkubwa, kizunguzungu, ngozi na viganja kupauka – soma Dalili za awali za upungufu wa damu.

• Huwezi kuvumilia dawa kwa sababu ya kichefuchefu au kutapika.

• Hujapimwa damu kliniki.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara