Mwandishi:
Mhariri:
Imeboreshwa:
ULY CLINIC
ULY CLINIC
31 Oktoba 2026, 15:29:59
Nataka kujiuwa je unanishauri nini?
Jibu kwa ufupi
Jibu kwa ufupi: Ukiwa katika hatari ya kujidhuru sasa hivi – nenda hospitali iliyo karibu au mwambie mtu aliye karibu nawe akupeleke. Usikae peke yako. Dharura – piga simu 112 (bure). Kama una umri chini ya miaka 18, unaweza pia kupiga simu ya bure 116 (msaada kwa watoto).
Maelezo
Unachoweza kufanya sasa hivi
Mwambie mtu mmoja unayemwamini – rafiki, ndugu, kiongozi wa dini, mwalimu, mtoa huduma wa afya: "Najisikia vibaya sana na nina mawazo ya kujiumiza."
Kaa mahali penye watu; usikae peke yako usiku huu.
Weka mbali vitu vinavyoweza kukudhuru, au mwombe mtu avichukue.
Usinywe pombe wala kutumia dawa za kulevya – huongeza hatari.
Pumua taratibu: vuta pumzi sekunde 4, shikilia 4, toa sekunde 6 – rudia.
Msaada unaopatikana
Simu ya dharura 112 – bure; eleza kuwa uko hatarini kujidhuru.
Kituo cha afya au hospitali yoyote – huduma ya afya ya akili.
Madaktari wa ULY CLINIC – kwa ushauri wa siri; soma Wakati gani huzuni inahitaji msaada wa kitaalamu?.
Viongozi wa dini na washauri wa jamii.
Hali zinazohusiana na mawazo haya
Sonona – huzuni ya muda mrefu, kukosa furaha, kukosa usingizi; soma Dalili za msongo wa mawazo.
Wasiwasi mkubwa – soma Ugonjwa wa wasiwasi.
Kiwewe baada ya tukio baya – soma PTSD.
Matatizo ya maisha – madeni, mahusiano, unyanyasaji, kufiwa.
Nini cha kufanya
Jali usingizi, kula, na mtu wa kuzungumza naye kila siku.
Andika vitu vidogo vinavyokupa sababu ya kuendelea – watu, ndoto, imani.
Panga mpango wa usalama na mtu unayemwamini: nani wa kumpigia, wapi pa kwenda.
Kama ni mzazi/mlezi wa kijana mwenye mawazo haya – msikilize bila kumhukumu, mkae naye, mpeleke kwa mtoa huduma.
Dalili za hatari
Msaada wa HARAKA ukiwa na:
Piga 112 au nenda hospitali mara moja.
Mpango au nia ya kujiua sasa.
Umeshajiumiza au kumeza dawa nyingi – hospitali mara moja.
Huwezi kujizuia peke yako.
Lini umwone daktari
Huzuni, kukosa tumaini au kulia kila siku zaidi ya wiki 2.
Mawazo ya kifo yanajirudia.
Huzuni baada ya kujifungua isiyoisha – soma pia Kulia machozi na msongo.
Maswali yanayoulizwa mara kwa mara
1. Nina mawazo ya kujiua, nifanye nini sasa?
Mwambie mtu unayemwamini sasa hivi au nenda hospitali iliyo karibu.
2. Kuzungumza kunasaidia kweli?
Ndiyo, hupunguza mzigo na hufungua njia ya msaada.
3. Sonona inatibika?
Ndiyo, kwa ushauri, msaada na wakati mwingine dawa.
4. Nitahukumiwa nikisema?
Wahudumu wa afya hupokea hali hii kwa siri na bila kuhukumu.
5. Rafiki yangu anasema anataka kujiua, nifanyeje?
Msikilize, usimwache peke yake, mpeleke kwa mtoa huduma.
6. Nipige namba gani nikiwa hatarini?
112 – simu ya dharura Tanzania, bure.
7. Mtoto au kijana anahitaji msaada?
Simu ya bure 116 (Tanzania) au mtoa huduma wa afya.
Imeandikwa:
2 Aprili 2026, 17:08:28
ULY CLINIC inashauri usitegemee au kufuata ushauri wowote uliyoona kwenye makala hii bila kuwasiliana kwanza na daktari wako. Kabla ya kuchukua hatua yoyote ya matibabu, hakikisha umepata ushauri rasmi kutoka kwa daktari wako ili kuepuka madhara yoyote yanayoweza kutokea.
Makala hii ni ya kielimu tu na haitumiki kama mbadala wa matibabu ya daktari.
Rejea za mada hii:
World Health Organization. LIVE LIFE: an implementation guide for suicide prevention in countries. Geneva: WHO; 2021.
World Health Organization. Preventing suicide: a resource for media professionals, update 2023. Geneva: WHO; 2023.
World Health Organization. mhGAP Intervention Guide – self-harm/suicide module. Version 2.0. Geneva: WHO; 2016.

