Maumivu kwenye paji la uso

Maelezo ya jumla

Paji la uso ni sehemu ya mbele ya kichwa juu ya nyusi. Maumivu yake yanaweza kutoka kwenye misuli ya kichwa, sinusi za mbele, macho, au mishipa na neva za kichwa.

Mengi si hatari na hupona kwa kupumzika, maji na dawa za kawaida za maumivu. Kazi ni kutambua dalili za hatari.

Aina na jinsi inavyojitokeza

• Kubana kama mkanda kuzunguka kichwa, pande zote mbili, mchana – kichwa cha msongo.

• Kujaa na kuuma juu ya nyusi au mashavu, huzidi ukiinama, pamoja na pua kuziba – sinusi.

• Kudunda upande mmoja, kichefuchefu, mwanga kuumiza – kipandauso.

• Baada ya kusoma au skrini muda mrefu – uchovu wa macho au kuhitaji miwani.

• Pamoja na homa na maumivu ya mwili – malaria, mafua.

• Ghafla kama kupigwa na rungu, ukali mkubwa zaidi maishani – damu kwenye ubongo; dharura.

Visababishi

• Kichwa cha msongo – msongo, mkao mbaya, kukosa usingizi, njaa.

• Sinusi – baada ya mafua; mafua ya mzio.

• Kipandauso.

• Uchovu wa macho na kuhitaji miwani – soma Uono hafifu.

• Upungufu wa maji, kukosa kahawa kwa wanywaji wa kila siku.

• Malaria, mafua, homa ya matumbo.

• Shinikizo la juu la damu sana.

• Kichwa kinachotokana na kutumia dawa za maumivu kila siku.

• Homa ya uti wa mgongo.

• Damu kwenye ubongo, uvimbe wa ubongo – mara chache.

• Glaucoma kali – pamoja na jicho jekundu.

Dalili zinazoambatana

• Pua kuziba, majimaji ya pua – sinusi; soma Kutokwa na majimaji puani.

• Kichefuchefu, mwanga na sauti kuumiza – kipandauso.

• Homa – maambukizi.

• Shingo kukakamaa – uti wa mgongo.

• Macho kuuma – uchovu wa macho, glaucoma.

• Kizunguzungu.

Dalili za hatari

Nenda hospitali mara moja ukiwa na:

• Kichwa kuuma ghafla kwa ukali mkubwa ndani ya sekunde hadi dakika.

• Homa kali na shingo kukakamaa, au vipele visivyopotea ukibonyeza kwa glasi.

• Kuchanganyikiwa, kusinzia, degedege.

• Udhaifu, ganzi, kuongea vibaya au kuona vibaya.

• Baada ya kuumia kichwa.

• Jicho jekundu na kuona vibaya.

• Mjamzito au aliyejifungua karibuni mwenye kichwa kuuma sana – preeclampsia.

• Kichwa kipya kwa mtu zaidi ya miaka 50, au kwa mwenye VVU au saratani.

Vipimo

• Shinikizo la damu.

• Kipimo cha malaria.

• Uchunguzi wa macho na kupima miwani.

• Uchunguzi wa neva.

• CT ya ubongo au sinusi – kwa dalili za hatari.

• Kipimo cha maji ya uti wa mgongo – shaka ya maambukizi au damu.

Matibabu na huduma ya nyumbani

• Kichwa cha msongo – paracetamol au ibuprofen, kupumzika, maji, kukanda shingo na mabega.

• Sinusi – mvuke, maji ya chumvi puani, dawa za maumivu; antibiotiki kwa wachache.

• Kipandauso – dawa mapema, kupumzika gizani; dawa za kuzuia kwa wenye vipindi vingi.

• Macho – miwani sahihi, kupumzisha macho.

• Homa – kutibu malaria au maambukizi.

Usitumie dawa za maumivu zaidi ya siku 10 hadi 15 kwa mwezi – zinaweza kusababisha kichwa kuuma kila siku.

Kinga

• Kunywa maji ya kutosha.

• Lala saa 7 hadi 9.

• Kula kwa wakati.

• Pumzisha macho kwenye skrini.

• Dhibiti msongo na shinikizo la damu.

• Tibu mafua na mzio wa pua.

Lini umwone daktari

• Kichwa kuuma zaidi ya mara 2 kwa wiki.

• Kichwa kinachoongezeka mwezi hadi mwezi.

• Kichwa kinachokuamsha usiku.

• Kutegemea dawa za maumivu kila siku.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara