Uvimbe wa tumbo kwa wanawake

Uvimbe wa tumbo kwa wanawake ni tumbo kujaa, kuvimba au kuongezeka ukubwa. Mara nyingi chanzo ni homoni kabla ya hedhi, gesi au choo kigumu. Lakini mimba, faibroidi, sisti za ovari, endometriosisi na saratani ya ovari pia husababisha. Tumbo kujaa karibu kila siku kwa zaidi ya wiki 3, hasa baada ya miaka 50, lazima lichunguzwe.

Wanawake wengi hupata tumbo kujaa na kuvimba mara kwa mara, mara nyingi kuhusiana na mzunguko wa hedhi. Hata hivyo, mwanamke ana viungo vya uzazi – kizazi na ovari – ambavyo vikiwa na uvimbe vinaweza kuleta dalili zinazofanana kabisa na gesi.

Makala hii inaeleza visababishi vinavyowahusu wanawake hasa. Kwa visababishi vya jumla soma Uvimbe ndani ya tumbo na Tumbo kujaa gesi.

Aina na jinsi inavyojitokeza

• Kabla au wakati wa hedhi – tumbo kujaa, matiti kuuma, uzito kuongezeka kidogo; huisha hedhi ikiisha.

• Kila siku kwa wiki kadhaa – lazima kuchunguzwa, hasa pamoja na kushiba haraka.

• Tumbo kukua taratibu na kushikika gumu chini – faibroidi, mimba au uvimbe wa ovari.

• Ghafla pamoja na maumivu makali – sisti kupasuka au kujisokota, mimba nje ya kizazi.

Visababishi

Mfumo wa uzazi

• Mabadiliko ya homoni – kabla ya hedhi (PMS), ujauzito, komahedhi.

• Mimba – iwe ya kwanza kufikiriwa kwa kila mwanamke wa umri wa kuzaa.

• [Faibroidi](/magonjwa-na-saratani/faibroidi-uterine-fibroids) – uvimbe wa misuli ya kizazi.

• [Sisti kwenye ovari](/magonjwa-na-saratani/sisti-kwenye-ovari-ovarian-cyst) na ovari zenye vifuko vingi (PCOS).

• Endometriosisi – tishu za ndani ya kizazi kuota nje yake.

• [PID](/magonjwa-na-saratani/maambukizi-ya-via-vya-uzazi-pid) – maambukizi ya kizazi na mirija.

• Saratani ya ovari au ya [kizazi](/magonjwa-na-saratani/saratani-ya-utando-wa-ndani-wa-kizazi-endometrial-cancer) – mara nyingi hujitokeza kama tumbo kujaa bila maumivu makubwa.

• Soma pia Uvimbe kwenye kizazi.

Mfumo wa chakula

• Choo kigumu – kinawapata wanawake zaidi, hasa ujauzitoni.

• Gesi na utumbo nyeti.

• Kutomeng'enya laktosi.

Mtindo wa maisha

• Kula chumvi nyingi – mwili hubaki na maji.

• Soda na kula haraka.

• Kukaa muda mrefu bila mazoezi.

Dalili zinazoambatana

• Maumivu ya tumbo la chini au nyonga.

• Hedhi nzito, ya muda mrefu au isiyo ya kawaida – faibroidi, homoni.

• Maumivu makali ya hedhi na maumivu wakati wa tendo la ndoa – endometriosisi.

• Kukojoa mara kwa mara – uvimbe ukibana kibofu.

• Kushiba haraka na kukosa hamu ya kula.

• Uchafu ukeni wenye harufu na homa – PID.

• Kushindwa kupata mimba – soma Ugumba.

Dalili za hatari

Nenda hospitali mara moja ukiwa na tumbo kuvimba pamoja na:

• Maumivu makali ya ghafla upande mmoja – sisti ya ovari kujisokota au kupasuka.

• Hedhi imechelewa, damu ukeni, kizunguzungu au kuzimia – mimba nje ya kizazi.

• Homa kali na maumivu ya nyonga.

• Damu nyingi ukeni.

Onana na daktari ndani ya wiki 2 ukiwa na tumbo kujaa karibu kila siku kwa zaidi ya wiki 3, kushiba haraka, maumivu ya nyonga au kukojoa mara kwa mara – hasa ukiwa na zaidi ya miaka 50. Hizi ni dalili ambazo miongozo inataka saratani ya ovari iondolewe.

Vipimo

• Kipimo cha mimba.

• Uchunguzi wa nyonga na mtaalamu wa afya.

• Ultrasound ya tumbo na nyonga – hasa kupitia uke kwa picha bora ya kizazi na ovari.

• Kipimo cha damu CA-125 – kwa shaka ya saratani ya ovari, hasa baada ya miaka 50.

• Kipimo kamili cha damu – upungufu wa damu kwa hedhi nzito.

• Kipimo cha uchafu ukeni – PID.

Matibabu na huduma ya nyumbani

• Homoni na PMS – kupunguza chumvi, mazoezi; dawa za maumivu; wakati mwingine vidonge vya uzazi wa mpango kwa ushauri.

• Gesi na choo kigumu – lishe yenye nyuzinyuzi, maji, mazoezi.

• Faibroidi – dawa za kudhibiti hedhi na upungufu wa damu, au upasuaji kwa faibroidi kubwa.

• Sisti za ovari – nyingi hupotea zenyewe; ufuatiliaji kwa ultrasound; upasuaji kwa kubwa au zinazoshukiwa.

• PID – antibiotiki, na mwenzi kutibiwa.

• Saratani – hospitali za rufaa.

Kinga

• Punguza chumvi na soda.

• Kula nyuzinyuzi na kunywa maji ya kutosha.

• Fanya mazoezi mara kwa mara.

• Ngono salama kuzuia PID.

• Hudhuria uchunguzi wa afya ya uzazi.

Lini umwone daktari

• Tumbo kujaa karibu kila siku kwa zaidi ya wiki 3.

• Tumbo linaloendelea kukua.

• Uvimbe unaoshikika chini ya tumbo.

• Hedhi kubadilika au damu baada ya komahedhi.

• Kushindwa kupata mimba baada ya mwaka mmoja wa kujaribu.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara