Vipele mwilini

Maelezo ya jumla

Vipele ni mabadiliko ya ngozi – wekundu, madoa, vipele vidogo, malengelenge au magamba. Muonekano, mahali, kuwasha, homa na muda husaidia kujua chanzo.

Kwa maeneo maalum soma Vipele mgongoni, Vipele vya muda mrefu makalioni, Vipele ukeni na Vipele kwa mwenye VVU.

Aina na jinsi inavyojitokeza

• Vipele vinavyovimba, kuwasha na kuhama ndani ya saa (mabaka) – mzio; urticaria.

• Homa kisha malengelenge yanayowasha, hatua tofauti – tetekuwanga.

• Homa kali, macho mekundu, kikohozi, kisha vipele vyekundu kuanzia usoni – surua.

• Homa kali, maumivu ya viungo, vipele vyekundu – dengue.

• Malengelenge kwenye mkanda upande mmoja – mkanda wa jeshi.

• Vipele vyenye kitovu, homa, mitoki – mpox.

• Vipele visivyowasha viganjani na nyayoni – kaswende ya hatua ya pili.

• Duara lenye ukingo mwekundu unaowasha – mashilingi.

• Vipele vidogo vinavyowasha kati ya vidole, usiku – skabizi.

• Vipele vidogo baada ya joto na jasho – vipele vya jasho.

• Vipele vyenye usaha kwenye vinyweleo – folikulaitisi.

Visababishi

• Mzio – vyakula, dawa (penicillin, sulfa, dawa za kifafa), sabuni, mimea.

• Virusi – tetekuwanga, surua, rubella, dengue, mpox, VVU ya mwanzo.

• Bakteria – impetigo, folikulaitisi, kaswende, meningococcus (vipele vya damu).

• Fangasi.

• Skabizi na kuumwa na wadudu.

• Ukurutu, psoriasis.

• Jasho na joto.

• Magonjwa ya kinga – lupus.

Dalili zinazoambatana

• Kuwasha – soma Kuwashwa mwili.

• Homa.

• Malengelenge.

• Mitoki kuvimba.

• Maumivu ya viungo.

• Macho mekundu.

Dalili za hatari

Nenda hospitali mara moja ukiwa na:

• Vipele vya damu visivyofifia ukibonyeza kwa glasi, pamoja na homa – homa ya uti wa mgongo au sepsisi.

• Malengelenge, ngozi kubanduka, vidonda mdomoni au macho mekundu – hasa baada ya dawa mpya.

• Uso, midomo kuvimba, kupumua kwa shida – mzio mkali.

• Homa kali na kuchanganyikiwa.

• Mjamzito mwenye vipele na homa (rubella, tetekuwanga).

Vipimo

• Uchunguzi wa ngozi.

• Kipimo kamili cha damu.

• Kaswende na VVU.

• Kukwangua ngozi – fangasi, skabizi.

• Biopsy – kwa vipele visivyoeleweka.

• Vipimo vya dengue, surua kwa wanaoshukiwa.

Matibabu na huduma ya nyumbani

• Mzio – acha kichochezi; antihistamine kwa ushauri.

• Virusi – mara nyingi hupona wenyewe; paracetamol, maji, kupumzika; dawa za virusi kwa mkanda wa jeshi.

• Fangasi – cream ya fangasi.

• Skabizi – dawa ya kupaka, familia nzima.

• Bakteria – antibiotiki kwa ushauri.

• Nyumbani – usijikune; nguo nyepesi; usipake dawa za kienyeji.

Kinga

• Chanjo za watoto – surua na rubella (MR).

• Usafi na kuoga baada ya jasho.

• Andika dawa zilizokuletea mzio.

• Lala ndani ya chandarua.

Lini umwone daktari

• Vipele visivyopona ndani ya wiki 1 hadi 2.

• Vipele vinavyoenea.

• Vipele vinavyorudi mara kwa mara.

Maswali yanayoulizwa mara kwa mara